fríggjadagur 7. desember 1973síða 4

SIDA 4 SOSTALURIN NR. 74 7. DESEMBER 1973 HVØR HEVUR SVIKID HVØNN? Í Norðlýsinum og 14. septem- ber fyr; seinas a friggjadag og í SOSIALINUM í dag hevur stjórn Klaksvíkar Útróðrafelags grein nevnda: SOSIALURIN og Klaksvíkar Útróðrafelag. Sagt verður, at SOSIALUR- IN við sínum blaðstjóra úr Klaksvík ræt:ulgga er farin i hernað móti Klaksvíkar Útróðra felag. Men so er ikki. Hver fór í hernað ? Venda vit afwr til fisk'vinnu- stevnuna, sum so nógv er skriv að um framman undan, so min nas gall seinasta paneltjak sd. Atli Dam, løgmaður, var boðin við t'l hesa sevnu og luttók m.a. eisni í nevnda paneltjaki. Har innle'ddi verturin for- maðurin í Klaksvíkar Ú'róðra- elag — vi at leggja eftir løg- manni og oysa hann undir við illgitingum, ógrundaðum skuld- se. neum og briksli. Hervið fór Klaksvíkar Útróðrafelag, ella rættari sjórn Klaksvíkar Út- róðrafelags við formanninum á odda, í hernað móti løgmanni, landsstýrinum, samgonguflokku num og bløðum terra — eisini | SOSIALINUM, ið er eitt av mølgøgnum landss yr'sins. Tað var sostatt ikki SOSTAL- URIN, men formaður n í Klaks vikar Útróðrafelag, sum gav ból.in upp. »Svikamotmæli« Rætt er tað, sum stjórn Klaks- víkar Útróðrafelags eisini end- urtekur, at vit hava skrivað um ysvíkamótmæliks. Men er tað ikki gingið upp fyr. stjórn Klaksvíkar Útróðrafelags hví vit hava nýti hesa málbering? Tá landsstýr ð hevur ført sam ráðingar við bretar og aðrar tjóðir, um veiðu teirra umdir Føroyum, so hevur ávíst blad og ávísur flokkur skrvað og tosað um »heimildarleysar sv - kasamrådingar« og um ein gjør dan »svikasåttmåla«. Hetta ha- va menn sagi og skrivað, hóast teir væl via, at eitt hvort landsstýri hevur heimild tl at samráðast, men at såtimålar, ið gjørdir verða undir slíkum sam ráðngum, skulu leggjast fyri ting'ð tl góðkenningar, áðrenn teir kunnu koma í gild. og Tað er út frá hesi skriving, at vit hava skýrt mó mæl Klaksvíkar Útróðrafelags moti hesum samráðingum fyri eitt »heim ldarleyst = svikamotmæli« og tað er tað e'sini, sambært skrivingna í 14. sepember. | | |fram til | |gamlar málsetn'ngar, ætir undir heilt Stjórn Klaksvíkar Útróðrfelags hevur onga heimild frá limum sínum "il tess at mótmæla sam- ráð ngum. Og viðvíkjandi við- tøkuni frå 10. mei 1943, har sagt verður, at felagið skal virka fyr; at fáa víðkað land- leiðina, er at siga, åt samråding amar jus hava havi til enda- máls at víðka landle Sina og at onki verður sagt í vidtøkuni um, hvussu hetta skal gerast. Endamál útróðrafelagsins Í greinin. verður, sum longu sagt, víst til hvat hendi á fundi 10. mei 1943, tá Klaksvíkar Út- róðrafelag varð stovnað, vi m.a. vidkan av Indleiðini á Til he!ta er at siga, at en- hvor stødutakan hevur sínar for treytir og er ávirkað av gald- andi umstødum. Umstødurnar í 1943 og 1973 eru sjálysagt ræ:tuliga ólíkar. Fortreytinr fyri eini siødutakan í 1973 eru sjálvandi ikk) tær somu sum i 1943. Sambært mína uppfatan er Ítað skeivt at byggja á 30 ára ið vóru vørum um- stóðum og út frá heilt ødrum fortreytum enn teimum, sum í dag gera seg galdandi. Teir, ið fyrst og fremst verða raktir av eini føroyskari fisk'- marksútfly.ing, - eru sjálvsagt | bretar, sum eru teir útlendingar, ið veiða mest her. Áðrenn og aftaná 1943 og ena ferð miðske'ðis í sekstíárunum, vóru vit føroy'ng lar als ikk; bundnir av at ve'da | | | |í bretskum sjógvi, har vit hesi ár ikki veddu ein einasta stert. Hesi ár veiddu vit undir fslan- d, við Grønland, á New Found lands-miðum, eystan fyri og un dir Føroyum. Tá var gaman i at tosa um fiskimarksútflyting. Tá var kki talan um at reka teir burtur, hvors sjógv vit troyitu. f dag er ødrvisi. Hin størsti parturin av okkara saml- adu vedu kemur år bretskum sjógvi — av Heilandsleiðini og år Norðsjónum. Um dagarnar segði Útvarpið, at útflutn ngs- virðið higartil i ár er vaks vid 47% í mun til sama tíðarskeið í fjør. frá saltfiski og flaki, |sild og ídnaðarfiski. At forkoma okkum hes' rætt- indi, er tað sama sum at minka um okkara egna framieiðslu- nógv | Hesn vøksiur stavar ikki | men frå | virði og útflu'nngsvirði, og verður hetta at merkjast í hvørj- um e'nasta heimi í landinum — e sini í úsróðrarmannaheimum i Klaksvík, tí tað sum í dag renn- ur í landskassan av Norðsjóar- veiðuni, má tá koma aðrastaðir frá. Størst møgulig rættindi Tað er sagt m.a. av Erlendi Paturssyni, at um vit høvdu rik- ið ein fisk markspoli.ikk, sum betur håskar íslendingum, so høvdu vit fingið munandi stórri rætind; undir Íslandi. Hví so sga, at tað ongan tydning hev- ur og at tað ongan týdning kem ur at fáa fyri okkara ræt indi; í Norðsjónum og á Hetlandsleið- in, hvønn fiskimarkspoliikk vit reka mótvegis bre.um? Altjóða stevnan um rættindi á havinum verður sum kunnugt í 1974. Tað er vanlig uppfa'an millum manna, at úrslitið av hesi stevnu. verður eitt 50 fjórð- inga fiskimark, Heita vil so sga, at eisini felagsmarknadar- londini, har uppi í Bretland, fara at flyta síni fiskimørk út á 50 fjórðngar. Tann fyribils- stóða, sum vit í dag hava tkið |í fiskimarksmálinum, vil seta lokkum í eina sterka støðu und- samråd ngum við ir komandi | í Norð | bretar um veiðurætund sjónum og aftaná at ter hava flutt | fiskimark út. Men um vit í dag høvdu flutt | sitt | |einvist út og róku bretar burt- fo ur av okkara grunnum, hvussu |serkir vildu vil tá staðið í slík- | um samráðingum? Mundu bret- jar tá ikki sagt, nei hav' tað nú | so gott, ti tað vóru tit sjálvir, sum íbyrtu ella í minsta vóru fyrstir at taka undir við u.flytingarpolit kkinum. | Samantikið er tað metan mín, |at tann polit kkur, sum vit í dag | reka, uppá longri sikt verður at | tryggja okkum størst møgulig | skal lagi | | somu | menn | kravi, | rættind , bæði her heima og á fjarleiðum. Býtingarlagið Tá eg havi sid greinina hjá sijørn Klaksvíkar Úiróðrarfel- ags, og eisini tað, sum sagt verð ur um endamál felagsins, so hav; eg bitið merki í orðin: »at vinna besta býtingarlag av veið- uni« Nu viia allr klaksvíkingar, at allir teir seks, ið skrivað hava undi greinina, eru báta- eigarar. Veiðan skal sjálvsagt býtast millum bátaeigararnar gðru- megin og útróðrarmenn nar hinumegin, Tað, sum er besta býtingarlag fyri bátae gararnar, er sjálvsagt ikki hitt besta fyri útróðrarmenninar og øvugt. Tá stjórn Klaksvíkar Útróðrarfel- ags arbeiði fyri at vinna besta býtingarlag av veiðuni, so kundi ver íð áhugavert at fingið at vita; hvønn hon arbeiðir fyri? Um hon arbeiðir fyr, útróðrarmenn- inar ella bátaeigararnar? Báðar partar kann hon í hesum føri kki arbeiða fyri, tí skal annar parturin hava beiri býtingarlag, so gerst býtingarlagi samstund s verri fyri hin part mn. Hetta er eisin' eitt talandi dómi um, hvussu umstødur og fortreytir broytast. Tá nevnda 1943« »10, mei á Helandsleidini, , endamålsgrein varð gjørd í 1943 vóru tað fyri størsta partin på riafeløgini J. 2 Kjølbro og . J. Jacobsen, ið áttu útróðrar- arnar. Í dag er tað nevndin í útróðrarfe lagnum, sum eigur Í báiarnar. Við ðrum orðum ssjórn útróðrarfelagsins seta krøv útróðrarmansins til sín sjálvs (?) Fyri nøkrum árum síðani var tað eiti rætivísiskrav frá hesum monnum, at útróðrar- skuldu hava fritidarløn. hvat er vorðið av hesum síðani hesir menn gjørd- — Jú, tað er Men ust båiae'garar? skrinlagt. Og oman á kistulok í hava menn lagt mótmælir o raks.rarróp, sum hava til enda måls at gera løgmann, lands stýri, samgonguflokkarnar o nú eis'n' undirritaða til størst: fíggindar | útróðrarmansins, 0 verður hesta gjørt fyri at fáa út róðrarmenn at gloyma rættvísis krav) mikla — sjálvandi. Hver hevur svikið bygdamenn sínar? Umborð á ms. »Pride« á veg ú: Fuglafirði til Klaksvíkar í de cember 1972, tosad. eg við for- mannin í Klaksvíkar Útróðrar- felag, sum yvr fyri mær lovprisadi samrådingarupplegg landss.yrisins um at friða ávís øki uttan fyri fisk markið, so leiðis sum nú er gjørt. Tvær vik ur sejnni hoyrdi eg í útvarpin- um og las eg í bløðunum, at sami maður hevði sent lands- -stýri og løgingi mótmæli. Um 'bóð tá vóru kompn av hægri stað, um at mótmæla, eri eg ikki førir fyri at s'ga. Undr Jøgtingsvidgerdini av uppskotinum um troling á land leiðini i vår, var tað ein maður ið ferð eftir ferð ringdi til åvis- an tingmann, og bað hann væl- signaðan royna at arbeiða fyri, at troling varð loyvd fyri allar, sole Sis at bátur hansara eisini kundi - sleppa at trola. Og tað sum -verri- var, sami maður bað eisini løgt ngsmannin royna al bera tað so í bandi, at trolast kundi ein mánaða longr, enn skotið var upp. Tá so sam) maður, aftaná at løgtingið hevd: samtykt troling. loyvdi sær at undirskrivað mót- mæli tjl tingið, samstundis sur bátur hansara lá á Miðvági og fekk trolspæl ísett — ja, so el væl neyðugt at fara til septem- ber-orðabókina at læna orðin svik — tvífalt svik — ja, fleir- faldað svik. Sole is hevur undirritaði í hvussu so er ikki luskast og havt eina stóðu fyri opnum eina hell! aðra aftan — Síðani kunnu hvor hevur sv k- teppi og fyr; leiktjaldi. fólk dóma um, ið hvønn. Til seinast kann eg upplýsa stjórn Klaksvíkar Útróðrarfel- ags, at undirritaði er føddui áðrenn 10. mei 1943, um tað annars hevur nakað við sakina at gera. Klaksvík, 3. 1973 december Vilhelm Johannesen TRIKOTAGU- & MANUFAKTURVØRUR == Í HEILSØLU GEORG NOLSØE Í løtuni nógvar nykomnar verur á lagri. Mattalåg - tif. 13357 4