leygardagur 31. august 1974síða 6

Síða 6 sosialurin Nr. 43 — 31. august 1974 Førovingur á Rhodos undir krignum á K — Turkar kundu tikið griksku oynna — A ein hátt vóru tey spentu viðurskiftini eitt ævintýr, sigur Egon Tað er vorðið vanligt, at føroy ingar á hverjum sumri ferðast helst í teimum og summarið uttanlands heitu løndunum í ár var einki undantak Men kortini gjørdist summar ferðin uttanlands í ár hjá tveim um føroyvingum eitt sindur ser merkt. Ið hvussu er, høvdu teir ikki væntað, at teir skuldu koma at uppliva spent viðurskifti í einum landi, hagar ferðafólk úr øllum ættum streyma á hverjum ári. Oyggin Rhodos, sum Grikka- land eigur, og sum er kend fyri ikki minst á sumri varð í ár óbeinleiðis rakt av krignum millum turkar og grikkar í Kypros. Stríðið um oynna stendur við, og í skrivandi stund vakurleika sín Kypros er eingin endalig loysn funnin á teirri sonevndu Kypros-krepp- uni. Foru i juli Egon Hansen, sum er lærari i Havn og ættaður úr Nólsoy, var sjálvur annar føroyingurin, sum fór til Rhodos 8. juli í ár, og ætl uttan hovaståk! Tilsamans 25.000 ferðafólk vóru stodd á griksku ferðaoynni Rhodos, tá Kypros-kreppan tók seg upp 15. juli. Teirra millum vóru tveir foroyingar! SOSIALURIN hevur hitt annan teirra, Egon Hansen, sum er lærari í Haun, og sum er ættaður úr Nólsoy. Hann sigur m. a. : — Eftir at vera heimafturkomin kann sigast, at á ein hátt vóru tey spentu viðurskiftini, sum eisini raktu Rhodos, eitt ævintýr an teirra í ferðalagnum var at dvelja á griksku oynni í 14 dag- ar. -Upprunaliga skuldu teir koma aftur til Danmarkar 25 juli, men heimferðin varð útsett til 25. juli orsakað av teirri kreppu, sum Kypros so brádliga var komin í. Í viðtali við SOSIALIN sigur Egon, at hann hitti tveir aðrar foroyingar á Rhodos, sum eisini vóru komnir hagar í summarfri. Men hesir vóru farnir heimaftur, tá kreppan tók seg upp 15. juli. Kreppan byrjaði við stats- kvettinum á Kypros, har Mak- arios, erkabispur og forseti, varð frákoyrdur Teir, sum skipaðu fyri kvett- inum, vórðu stuðlaðir av her- mannastýrinum í Grikkalandi. Hermenn vórðu settir á land á Kypros til at fyrireika kvettið, sum eydnaðist til fulnar. Tey fyrstu tidindini, sum bórust okkum, vóru tey, at Makarios var myrdur. Eingin kundi tó vátta hesi tíðindi, sigur Egon. Til Turkalands Hann heldur fram: Í ollum hesum óttanum á Rhodos gjørdu vit eina útferð til Turkalands dagin eftir stats- kvettið á Kypros. Tá komið var til Marmaris býurin, vit skuldu halda til í Turkalandi kendist beinan vegin, at ræsurn- ar vóru ikki so frælsar. Vit vóru jú ferðafólk úr Grikkalandi, og spent viður- skifti hóttu bæði turkisku og griksku kypriotarnar á Kypros. Kortini fingu vit hevi til at síggja mest sum alt, ein ferða- maður eigur at síggja í Turka- landi Men tað skal sigast, at vit vóru fegin um at vera komin aft- ur til Rhodos. Hvussu kendu tit spenn- ingin í Turkalandi? Har var almikið av logregl- umonnum. Tað var hevdu vit eina rás at ganga eftir, meðan vit vóru í Turkalandi. Egon greiðir frá, at strangt eftirlit varð sett í verk í sam- bandi við at vísa pass har í land- eins og inum. Hvussu kendist spenn- ingurin á Rhodos? Eg kom á tal við fólk, sum skiltu ávikavist bretska og týska málið fyri mest sum at lodda dýpið og frætta eitt sind- ur. Eg fekk tað burturúr, at stórur meiriluti av íbúgvunum á Rhodos var fyri ti politikki, sum Makarios rak. Kriggj brestur á Longu vikuna eftir brast kriggj á millum turkar og grikkar. 20 Útsýni yvir býin Lindos á Rhodos. Attanfyri sæst Akropolis juli settu turkar herfólk á land á Kypros. Vit hevdu fyrrapartin henda dagin verið á strondini. Tá vit komu aftur til gistingar- húsið um middagsleitið, var hernaðartónleikur at hoyra. Inn ímillum talaði ein griksk rødd, men hana skiltu vit sjálvsagt ikki. Eg fór yvir til ein av tænarun- um og spurdi, hvat var á vási. Tænarin tók seg fyri hevdið og segði, at nú var kriggj brostið á millum báðar partarnar. Hann segði, at turkar høvdu sett herfólk á land á Kypros, og at høvudsstadurin har á oynni, Nocisia, var fyri herðum álop- um. Tænarin greiddi mær frá, at allir menn á Rhodos millum 18 og 40 ár skuldu búgva seg til at fara í kriggj innan 24 tímar. Hetta kom eisini til sjóndar stutt eftir við tað, at alt hitt mannliga starvsfólkið á gisting- arhúsum og matstovum legði arbeiðið frá sær fyri at búgva seg út til hernað ímóti turkum. Øll ferðsla steðgað Eftir at tíðindini um saman- brestir á Kypros vóru borin, Så. kat