leygardagur 7. februar 1976síða 9

Nr. 10 — 7. februar 1976 77) 24 pr, ll LT ST - 7 MP Hfj CL? NN 74 Í Úr ør, A 7 4 MW 4 UZ 4 li 27 VM SN 40, Í Í Ý/ 4 NA (7 7 NN 27 NN N N DS prins, FIT 17/7) + PL Mi NN ll Wi N IN 7Z N N NN NN NN N NR NN NN NN UI ta fi 3 i AW MM rr, N NN NN NN NY NN NN NN N N N NN mm Hjj | | | vi | | NN | | NN /,. NN NN 7 WM NN DD 14, 4 . N Ritstjóri: Hans Thomsen sosialurin Síða 9 Fimmkrónuseðilin Kveldið var fagurt, nú sólin hevði sett. Eg gekk úti í garðinum og vatnaði tær uppturkaðu plan- turnar, tá eg bráddliga hoyr- di eitt veikt suð koma úr skóginum, nakað sum ljóðið av kjólanum hjá einum konu- fólki, sum kemur rennandi. Eg hugdi uppúr og sá fimm hegrar koma flúgvandi tætt uppi yvir hevdinum á mær... stórir vakrir kvirrir fuglar við høvdinum aftrá í flognum. Teir flugu framvið í fingi, vendu og hvurvu aftur inn í skógin. Beint tá gekk portrið, og mín ríki vinmaður kom inn í garðin. Eg hevði ikki borið eyga við hann í fleiri mánaðar og hevði ikki væntað at hitta hann aftur um hesar leiðir, har eg hevði krógvað meg hetta summarið meðan eg málaði. At hitta hann aftur her hevði kortini ikki so stóra ávirkan á meg beint í løtuni, nú fjáltur var á mær eftir at hava sæð teir vekru hegrar- nar. Vit vóru báðir ógvuliga glaðir og bilsnir at hittast aftur. Hann hevði verið eina ferð við bilinum hjá sær og havt eitt óhapp á vegnum. Bilin hevði hann latið inn á ein verkstað í bygdini, og har var so bráddliga runnið hon- um i huga, at vit helst mundu búgva her onkustaðni hetta summarið. Hann hevði spurt onkran eftir ti era listamålar- anum og hesin hevði í stund- ini vist á okkum. Eg bjóðaði honum sess úti í garðinum og fór inn eftir konu mini. Og tað vóru eini eygu, hon setti upp á meg: „Hvat í allari víðu verð skulu vit seta fyri hann? Eingin bitin i húsinume. >Tað man vera tað. Hann man fara at taka tað, sum tað kemur. Vit kunnu so altid bjóða honum ein temunn. Hvussu, hevur tú ikki nøkur hindber standandi onkustað- ni?« Síðani fóru vit bæði bros- andi út til hansara. Tað, sum síðani hendi hetta kvoldið og náttina við er ikki vert at spilla nógv orð uppá. Tað gekkst bara frålikt. Vit fingu loyping og hindberð úr garðinum. Vit vaktu arbeiðs konuna og fingu hana at reiða upp uppi á loftinum. Dýnur- nar vóru av hesum slagnum, sum eru tjúkkar ein vesturhavsalda til tú ert kom in at liggja, so fer fjødurin út til báðar síður og tú liggur eftir við berum dýnuvorinum sum oman yvir tær Meira enn morgunin eftir Ríki vinmaður mín gjørdi Vit høvdu hendi so ikki fyrr seg til at fara TI Mogens Lorentzen (1892-1953) var danskur rithøvundur og listamálari, luttók sum lis tamálari í mongum framsýningum, t.d. Kunstnernes Efterársudstilling, Den Frie og Grønningen. Eisini pryd- di hann fleiri almennar stovnar og nógvar bøkur. Tey seinnu árini virkaði sum rithøvundur og hevur m.a. skrivad skaldsøguna »Familien Gelinde«, sum kom i 1938 og varð filmad í 1944 og yrkingasavnið »Åar og dage«, (1952) vid teimum kendu yrkingunum Mor Danmark, ABC-visuni og Eros Bryllup hann mest [ff [— verið eftir bilinum, sum nú dan... Eg fekk ikki bara mær, afturgjordur...Tá vit mátti njóta støduna, men var høvdu fingið okkum morgun mat, togaði hann meg til viks og helt fyri: »Hoyr, eg havi borið meg so býttisliga at, at eg einki oyra havi uppi á mær, mátti gjalda bilmanninum við ein- um kekki, visti samstundis púra vist,at oyra var einki í húsinum. Vit høvdu nú í 10 dagar livad upp á borg hjá handilsmanninum, og skuldi hetta frålika hovið gleppa okkum av hond nu um, bara ti eg ikki åtti lusa 5 helst man sedla krónur? bókin hjá mær liggja eftir á Men eg lætst sum einki, skrivstovuni. Ikki hevði tú bað ríka vinmann min bíða kunnað lånt mær 5 krónur, eg = mær eitt sindur. So fór eg vildi so fegin givið arbeiðs- konuni nøkur oyru fyri alt stridid, hon hevði av gjårkvøldi«. Nu haldi eg ikki nakad man vera so øvundarvert kunna spæla mugvandi fyri einum veruligum rikiskroppi. Her var so eitt sjáldan høvi, sum kanska ongantíð fór at koma aftur, ti sovorðið kann ikki fyrireikast Hvørja ferð, eg komi inn i ein banka, verði eg pura í ørviti. Starvsfólkið ger meg fjáltur- stungnan, skivan og alt, ið inni er fær tað at mala fyri mær. Í somu løtu eg komi inn í ein banka í einhverjum ørind- um beri eg meg at sum tað, ið inn, fekk togað erbeiðskonu na út í spískamarið og segði hetta svørjing, tað snúði seg um „Karla, ikki hevdu tygum fingið lánt mær 5 krónur. Tað mær í sum var ein saman- sum at hevur skund.« Hon sprakk upp á kamarið hjá og aftur við einum spildurnýggjum fimm- krónuseðli. Eg úaftur til ríkis sær kom frammanun- kroppin, sum smoygdi gentu ni seðilin inn í lógvan, tá hann skuldi fara Men tá hann bilin, spurdi hann bráddliga: „Sig mær, ikki hevði tú att eina fimmkrónu aftrat um eg skuldi fingið hug at fingið mær okkurt drekkandi á veg num, ella okkurt óhapp aftur ' Mær dámar setti seg i skuldi borist å ikki einki oyra at hav a uppi á mær.« »Sjalvandi,« tað er gaman í at eg ikki havi hugsað um hatta fyrr Eg innaftur. Gentan mátti á ødrum sinni av við fimm- krónuseðilin, og fyri at ikki skuldi kenna hann aftur rukkaði eg hann nakað áðrenn eg fór út við honum So koyrdi hann avstað Tveir dagar seinni fekk eg blidligt kort frá við mynd av fritidarbustadi hansara „Stóra tekk fyri hatta frålika hugnaliga kvold hann. I rend til eitt honum ið herfyri skrivaði morgin fara vit eitt Nizza um...“ So stóð ikki meira Men seinni havi eg mangan hugsað um, hver ið veruliga Heilsa konuni frá okk hesum tað vinningin hevði aw býtinum, ti eg mundi neyvan vera. Hans Thomsen umsetti eftir Mogens Lorentzen 1 Í. NG RENT 9 INC TI IT FET VI VF KOM GAONOFOR RADU) … # 8 á á á á á í nkanum fingið verið eina bankakonto fyriuttan. Ég fór so yvir at einum skelti á skivuni, har skrivað stóð >bókhald<. Bókhaldarin var ein langur, ófryntligur slånur og bert at síggja hann, fekk atl at mala fyri mær. Ég spurdi so álvarsamur á máli- steinbýtt er. num, sum var tað líki eg 3 fylgdi, um eg kundi sleppa at Og alt hetta visti eg so væl tosa við stjóran og legði frammanundan, men nú var tað tað, at lønin hjá mær var hækkað tjúgu dollarum um mánaðin, so eg hátíðarliga aftrat »i einråmi«. Hvi eg segði »i einrúmi< veit eg ikki. »Tad er gaman ia. við hálvtrýssins helt meg ikki longur svaraði f Stephen Leacock (1869-1944) var kanadiari og professari i hagfrødi i Montreal. Hann skrivaði eina rugvu av politiskum og sosialum verkum, men serliga kendur er hann fyri sinar speisku og skemtiligu stuttsøgur, t.d. John Smith frå 1910 og »Hvør var dråpsmaådurin«. Eisini hevur hann skrivað livssøgurnar hjå sinum fyrimyndum: Mark Twain (1932) og Charles Dickens (1933) | bókhaldarin og fór eftir hon- um. Stjórin var stillfarandi, ál- varsamur maður at síggja til. ørvitri, at eg seks og dollarar- Eg var so i mundi vundið teir hálvtrýssinstjúgu eg hevði í sundur. nar, lummanum, »Tygum eru kanska stjór- in?< spurdi eg, hóast gudar- nir skulu vita, at eg í so máta ikki var í minsta iva »Ja,« svaraði hann „Kann eg sleppa at tosa við tygum,< spurdi eg, »i ein- rúmi?< Eg hevði annars ikki ætlað rumi« mær at sagt »i ein- einaferð aftrat, men helt tað ljóða so væl Stjórin eitt klokkur at mær, hann mundi helst halda meg yvir onkrum ræðuligum loyndar- hugdi sindur bola máli „Komið tygum henda veg,< helt hann fyri og gekk undan mær nn á Sina egnu snaraði „Á skrivstovu Hann lykilin um í lásinum