leygardagur 11. september 1976síða 6

li åg, 0 GV At HV TA ZA 7 Í 0, UW, MH MY Gl My, I GÍ ll Í MAL? 777 N | … Wi || i NN NN} AM N NN S NN NN NN O N SN NN N AS | | ll MI 7 MN sosialurin Studentauppreisturin 1968: Nr. 53 — 11. september 1976 Krav um, at samfelagið ikki skal handla uttan um fólkið På studentarnir á Berkeley uni veristetinum gjørdu uppreistur um heystið 1964 við, at tað bert var ein serhend umfataði tað varð roknað ing, sum bert plássið, og at orsøkirnar vóru at £ finna í teimum serligu viður- skiftunum á Berkeley. Men eld urin breiddist skjótt út til aðrar partar av USA til Europa har hann kyknaði upp l Hann kom eisini i London, Berlin, Paris og skjott foru studentar å flestum uni versitetum bæði eystarliga og vestarlaga í hernað móti teimum ódemokratisku vidurskiftunum eir arbeiddu undir Studentarnir vilja ikki longur I 1 Sér | á 1 sett Da r har te i i landir ilja va teir. Teir vilja sjålvir taka rdir um tad Skemur figgjarlig kor meðan teir lest nn tidin er farin, tå professar- ir kundu sita i frid og nådum og vvir livsvidurskiftunum hjå dentun Og yngri inivers- etslærarum. Tann tidin er eis 1 farir t n rmål ðið kundi taka avgerðir vegna identarnar uttanun teirra telø { preisturin € prog um | 1 eftir Íra ud Hann er krav um, at felagið ikl ongur skal n na il 181 un folkid Somuleiði: kal ippreisturin vera ein áminning til oll tey, sum ganga og billa sær inn, at vit liva undir demokratiskum viður skiftum bert við at sleppa á val fjórða hvort ár. Demokrati er ein skipan, sum treytar luttoku frá ollum liðum í samfelagnum, um tað skal virka Studentavald er eisini av minni lutabólkum bert ein lítil partur í tráanini fram móti sonnum demokratii. Valdið má vera tikið frá ti litla minnilutanum, sum í dag situr við ræði í samfelag okkara og gevast fólkinum mugu vera tiknar av fólkinum, og ikki av teimum, sum sita á Avgerdirnar toppunum Studentauppreisturin byrjadi tort rå um mótmæl Óti ppbyggingini av universitet unum, men hann breiddi seg kjótt til aðrar imfelagsbólkar H ] nr óti f ppb in um eild. Studentar Í t av I | Or er er te 187! r politikkur Fann politiski aktiviteturin tudentarnir ibirtu vida un kapti reaktiónir Y universitet t unum gera tær seg galdandi frå kriminering gjøgnum fyri lestrarforbod til h plinerar atgerdir. Uttanveggja ttan um dl f er fram ein misålits aktion moti tudentunum, sum eftir teirra tykki gera Olag i. Tann vanlig ðurin gerst óður ir 1 minni tar un kapa ólag og ser takliga intelektuellar minnilut ly La Sorbonne. Hesin hugsunarhåttur verður stimbraður millum manna av einum stórum parti av pressuni, einari pressu, sum ikki kann lata vera við at skapa mistanka millum fólk um, at hesir bólkar eru balladumakarar, óargaung ar, kommunistar o.s.fr. >sum áttu at fingið homlubandið um reyvina<, sum onkur tók til. Ein sovorðin = propaganda í einum demokratii, sum frammanundan er vigar fullsett av trupulleikum, antin tað so eru beinleiði øsingargreinir | »pringerpressunil Dimmalætt ing ella okalladari objektivari pressu vakrar oddagreinir i Reaktionirnar hjá teimum stóri olitisku flokkunum eru ikki varsligar Teir hava ngi havt strid vid teirra egnu tudentafeløg Peir hava el kluderad óynsktar studentar og kki hevur hjålpt, hava teir bert heilt ella partvis ignor erað feløgini. Tað eru óhugnalig tekin um, hvussu autoriter inn ara uppbyggingin av flokkunum er, motstridandi hugsunarhættir verða ikki toldir Hetta hava vit vitað í mong ár. Men nú hevur fólkahugsanin móti studentunum fest seg so mikið, at statsorganir taka stig til at minka um rættin hjá studentunum at driva politiskt virksemi. Studentaandstødan er ein partur av ti intelektuellu and- støduni, sum aftur er ein partur av uttanparlamentarisku and støduni. Innan fyri hesar ramm ur hava studentarnir eingi ser rættindi. Teir hava eingi ser- rættindi at byggja teirra poli- tikk å. Allar royndir at rættvis- gjørt eina akademiska kjarnu, hevði verið ein rædulig bumm art, sum minnir um tann leiklut ysku universitetsfólkini høvdu i 1930 arunum. Studentarnir hava eingi rættindi fram um tey inligu statsborgarligu rættind Fad sum kann sermerkja teir frá ødrum meira passivum bólk um, eru bert teirra meira umfat ndi krøv um sterri rættindi Men tað er heldur ikki so logið, vit hugsa um at studentar í meðal liggja inni við sterri almennari vitan enn fólk flest, at studiið óivað vekir áhuga fyri I] politiskum vikrsemi og at leik- luturin sum studentur er leysari iv (El inum enn hjå ødrum tilkomnum, dagliga samfelagstryst sum eru í einari ella aðrari góðtiknari stødu í samfelagnum Ná vit hyggja at endamálum við studentauppreistri, leggja vit til merkis nakað heldur logið, nevniliga at tey eru politiskt gamaldags. Tey blussa oftast upp uttan nakra beinleiðis sjón- liga orsek. Oftast botna mót mælini tó i forsømilsum sum pressa å, forsømilsir sum flokkar og stjornir gera seg skyldug i ad sum oftast kemur burturúr studentamótmælunm er, at ymiskt sum tað almenna antin uttan baktankar ella við vilja hevur latið vera við at gjert borgararnar varugar við. Stud entamótmælini munnu ti millum annað hava ta uppgávu í sam felagnum, at hava eyguni við, at alt fer eftiransingartól, sum áttu at rættvist fram, tá tey verið í demokratinum antin ikki virka ella als ikki eru til Ofta ru tað mæli, studentamót sum eru uppruni til eina politiska umhugsan av evnum, sum annars hovdu verið tagd burtur ella komið fólki galið í hálsin og ikki komið fram til veruliga umtalu manna millum dømi um Vietnam-kriggið. Tað Eitt yvirbevisandi hetta er vóru álopini frá studentunum, um tær skeivu útleggingarnar av hesum kriggi, við fekk fólk at rassast við og sum so við og umhugsa stoðuna av nýggjum. Urslitid varð, at veruligar upp lýsingar komu fram um evnið Ofta eru tað studentamót- mæli, sum gera okkum varug >