leygardagur 24. september 1977síða 5

A —— | | Í Nr. 64 — 24. september 1977 Bíligari at sigla til arbeiðis — skjótt verður meguligt hjá teimum, sum hvenn dag fara við strandfaraskipi til sosialurin og frá arbeiði, at keypa avsláttarkort Um triggjar vikur fer Strandferðslan undir selu av mánaðarkortum og ferðaloyvum. Månadar- kortini eru fyrst og fremst (5) Strandfaraskip | landsins ut 14580 teles 81298 ætlað teimum, sum hvenn dag ferðast til og frá ar- beiði við strandfaraskipi. Kanningin, sum gjerd varð í mars av ferðingar- FERÐALOYVI Loyvið er strengt personligt. Við misnýtslu verður loyvið tíkið Hetta kortið gevur eigaranum rætt til innti Váttan frá skúla á. | mynstrinum í Feroyum, vísti, at tað serliga eru Ritan og Tróndur, sum flyta fólk til og frá arbeiði og skúla. Tað verða tí í fyrsta umfari nólsoyingar og eysturoyingar, sum fara at fáa gleði av hesi nýggju skipanini. 10 ella 20 »friar« ferðir Tað er enn ikki endaliga avgjørt, hvussu stórur av- slátturin í sambandi við kortini ver'ur, men talan er um 50 ella 25%. Eitt mánaðarkort, sum verður brúkt hvenn arbeiðsdag, gevur soleiðis rætt til í minsta lagi 40 túrar. Men kortið fer bert at kosta tað, sum 20 ella 30 túrar kosta á viðkomandi rutu. Skúlanæmingarnir Skúlanæmingar fáa, tá teir ferðast millum skúlan og heimið, 50% avsláttur, tvs. ókeypis ferðaseðil annan vegin. Henda skip- anin verður gjørd lættari fyri báðar partar, við at ferðaloyvi kann keypast til eitt åvist tidarskeid. Mannagongdin nú er tann, at ferðaseðil skal loysast út í hverjum ein- støkum føri við váttan frá skúlanum N sagaði pannibeinið uppi hesi etiliga stóru hornini. Anker Kirkeby blaðstjóri við Politiken, ið var sálin í ollum fyrireikingum hjá okkum har niðri, hevdi tosað við bóndan og hann hevði lovað Kirkeby horn- ini. Í 1929—30 var eg á skúla í Keypmannahavn, og tá doyr skaldið Jeppe Ákjær. Håtidarligheitin var í Idrætshusinum, har Stavning forsætisráðharri helt høvudsrøduna. Fyri at koma við har, mátti ein hava kort frá Politiken ella Socialdemokraten. Sjálvandi fór eg til Anker Kirkeby at biða um kort. Eg leitaði skrivstovuna upp. Hvat stendur oman- fyri hurðina? Veðrahornini við silvurplátu í pannuni og navnið á Anker Kirke- by. Eg varð væl fagnaður og fekk tað eg bað um. Hetta var eitt sindur utt- anum, men vert at nevna. Sum kunnugt er tað elsta, ið varðveitt er i Føroyum av skaldskapi, kvæðini, ið eru frå o.u. 1300. Tey hava verið varðveitt munnliga ætt eftir ætt — mann eftir mann. Til er ein hópur av kvæðum, tey elstu yrkt o.u. ár 1300, tey yngstu í 20 eld. Føroy- ingar hava goymt o.u. 200 kvæðir av hesum gamla slagnum. Hetta fólkið er tað ein- asta, ið skilir henda skald- skap, tað einasta, ið vaks- ið er upp við hesum trim- um eindum, dansur, tónar og frásogn. Tann, ið ikki hevur hesar eindir í kroppi og huga, dugir ikki at meta um kvæðini til fuln- ar. Kvæðini eru yrkt til dansin, at sita niðri og lesa tey, fær ein lítið burt- urúr teim flestu. Ég skal ikki troytta við greiða frá dansins søgu. Fyrsti maður, ið nevnir føroyskan dans er Jón Ol- avson Indiafari, ein is- lendingur, sum var i Før- oyum vid Jørgen Då 1614. Hann sigur frå dansi, tå id hann var i ti stóru veitsl uni hjå Mikkjal i Lamba. Okur eiga ikki so nógv kvædaløg, sum kvæðir, tó man tað vera um 90 løg. Nærum ell kvæði hava niðurlag ella viðgang og eiga okur o.u. 250 niður- log. Religiosir meinbogar hava mangan verið mót dansinum og dømt hann til heljar. Okra forfedrar vóru dansimenn, men teir vóru eisini kirkjumenn. Teir søgdu: »Først skulle vi til kirken fare.« Ongastaðni finnur tú so rámandi, beinrakin orð og orðavendingar, sum í kvæðunum og fólkavísu- num. Tí hver kundi, sum teir gomlu føroyingarnir í hverjum viðurskiftum teir vóru staddir, taka so til orðana í eini snarvending eins og teir. Eg skal nevna nekur dømi: 1, »Mær eru kunnug lokabrøgd og allir loyni- stiggir.« 2. »Hvad enten jeg rider på mark eller hede, så lidet agter jeg om kvinde- vrede.« 3. »Min gode hr. Bugge skræp ikke så stort, du er ikke kommen inden Hå lands port.« 4. »Tu skal ikki Á: javnt vid mund Prúða køttin leggja.« 5. »Tå ið eg var so ungur sum tú, tordi eg 0- ræddur renna, nú tekur elli at boyggja meg, tað må eg bekenna.« 6. »For kække mænd bør lykken sig vel føje.« 7. »Kræfter mod Rolv du ikke har.« 8. »Ikki skal Grimur Hildibrandsson tað gull við frúnni njóta.< 9. „Vit skulu gista Bjarmaland, tá betur líður á vårid«. 10. »Nej, ikke skal Dan nemark undergå, sá læng! som sværdene holde må.« 11. >Svaraði Sjúrður Sigmundarson, tað syng- ur í gyltum ringi, hetta er tað fyrsta sár eg havi í viggjum fingið. < 12. »Var jeg mand, som jeg var mø, så skulle min fader i tårnet ej dø.« 13. »Tryg ved mit ord som Dovra du skal være«. 14. »Tu kanst ikki mot Brúðari meir enn hålva vending gera.« 15. »Sjåldan eydnismaður, ið hevur av tralli.« 16. >Vit vóru saman i mangari ferð, men ei mín frændi skiljast vit her.« 17. „Ikki óttist eg håttir tínar, um tú ert í orðum stiv, tað er eingin í Gjúka- gerðum, ið ræður for Sjúrða lív.“ 18. »Rid tær ikki so nið- arlaga vid Gjukagørdum fram.« 19. »Hevdi hann Bekkin Buraldson havt sinar båd- ar 'øtur, hann hevdi givið tar banasár, so tu beyð verður sinnið ikki bøtur.« Ferðin í 1927 var stór- fingin á allan hát Hin kendi professarin Poul Verrie úr Fraklandi var hugtikin av dansinum og festi á band. Hann tosaði danskt og bjóðaði okkum til Paris fria ferð aftur og fram tiverri vildu menn ikki taka av. Menn úr Svøriki bjóðaðu okkum at koma yvir um sundið, men ikki varð tikið av. Ur Japan voru elsinl menn komnir at siggja og hoyra Okur komu heim í øllum góðum við minnum fyri lívið Tidir broytast á allan hátt. Nógv er broytt hesi 0 árini har ein hevði fleiri dagar um eina ferð tekur tað nú bert tímar Nú henda hátíðarstund snýr seg um Sumbiar dansifelag, so má sigast, at tey hava gjørt eitt stórt fyrireikingararbeiði til all- ar hesar dansiferðir, til onnur lond. Væl er tað sum sagt handigt at ferð- ast í dag, men tað skal áræði og stórur hugur til í fleiri ár. Mær tykir, at hesin há- tíðardagur = er serliga stuttligur fyri okum gom- lu veteranar frá 1927 at vera saman her, nú Sumb- iar dansifelag so stórliga verður heiðrað. Sunnbingar hava altíð dugað at dansa og hava lagt seg eftir at sýna vakr- an dans. Uttan at ganga nøkrum ødrum ovnær, haldi eg avgjørt, at Sumbiar dansifelag hevur tad fult uppiborid at fåa henda heidur: Europa-Virdisløn- ina fyri fólkalist 1977. Hjartaliga tillukku. Leikum fagurt á fold im, eingin treður dansin 11 lir dur undi HOKUM Síða 5 kring oyggjarnar Teir eru byrjaðir at stoypa konfirmantsstovuna Utbyggja kirkjuna Kirkjan við Norðskála verður nú útbygd og oll innrætningin gjørd av nýggjum. Í eystara endanum verður ein so- kallað konfirmantssto- va gjørd. Í hinum end- anum verður bygt uppi báðumegin, inngongd norðanfyri og kapell sunnanfyri. Umframt hesa útbygging skulu allir beinkirnir og inn- rætningin í kirkjuni skiftast út. Tilboðið uppá stoypiarbeiðið er 540.000 kr. og alt ar beiðið kemur tilsamans at kosta uml. 800.000 kr. Til umvælingina av kirkjuni fæst studn ingur frá kirkjumála- ráðnum, men nýbygg ingin verður figgjad við basarum og eðrum tí líkum. Frammanundan eigur kirkjan 100.000 kr. Arbeiðið byrjaði juli, og tað er Eydbjørn Joensen á Skála, sum ger tað Seinni skal kirkju viðkast á norðanfyri garðurin slættanum kirkjuna. Kirkjan við Norð skála, sum eisini er fyri bygdirnar Oyri, Oyra bakka og Svinåir, varð Fundarrødin byrjar Sudurstreymoyar Javnaðarfelag byrjar fundarrød sína fyrst í oktober. Fyrsti fund- urin verður 4. oktober kl. 20 á Hotel Føroy- um, og tað er hesaferð lontakarabólkurin, sum leggur fyri. Bólk- urin, sum er ein av fleiri við ymiskum evn- um, byrjaði arbeiði sítt í vár, og leggur nú úr- slitið fram. Hetta er ætlað sum grundarlag undir víðari tjaki á fundinum. Evnini, sum hesin bólkurin hevur vidgjørt eru: fiskivin numål, eftirlønarvidur- skifti, dagpeningaskip an, trygd á arbeiðs plássinum, skattavið urskifti, pristal og pris eftirlit, almennur len- arpolitikkur, fíggjar- liga demokrati og flokkurin og fakfelog- ini. Næsti fundurin verð- ur týskveldið 18. ok- tober kl. 20 á Hotel Føroyum, og er tað tå ibudarbolkurin, sum leggur fyri. Eisini verð- ur ein fundur um or ganisatión, og verður hesin 8. nov. Hetta eru alt sera áhugaverd evni, og er einki at iv- ast í at nógv fólk fara at meta til hesar fund ir Leggja um Flestu av útróðrabát- unum i Klaksvík eru nú við at leggja um frá trol- til linuveiðu. Roknað verður við at flestu bátarnir eru klárir til fiskiskap um mánaðarskifti leir, sum i letuni við linu, fáa Tad er mest hýsa teir fáa royna nógv av fiski Meginparturin av fisk inum verður avreiddur til Kósavirkið Pison landar Mikudagin lá Pison á Klaksvík og landaði New Foundlandsveið una. Teir fingu 200 tons henda túrin. Túr urin var stuttur hjá teimum hesaferð. Tað eru júst tveir mánaðir síðani teir fóru úr Fer- oyum og vóru ongantíð inni í New Foundlandi. Saltfiskur fyri 15,5 mill. kr. Føroya Fiskasela út- flutti saltfisk fyri 15,5 mill. kr. í august mán- aða. Útflutt vórðu 1.645 tons, 448 til Spaniu, 401 til Italiu, 600 til Crikkalands, 187 til Noreys og 9 tons til Danmarkar. Heild- arútflutningurin av saltfiski í ár er sostatt vorðin 13.820 tons fyri 128,5 mill Hetta eru goðar 8 11. meira