leygardagur 16. september 1978síða 5

KK —||——— | eet ÉN EILLLLPPS:25 en A SN ER TU Nr. 69 — 16. september 1978 sosialurin Russar næstan uppfiskað alla svartkjaftakvotuna Kunnu veiða 5000 tons aftrat undir Føroyum Tey russisku svartkjafta- skipini, sum royna á fer- oyskum sjógki, hava næstan uppfiskað alla kvotuna uppá 60.000 tons. Í vikuni frættist, at fýra russisk skip royna einar 180 fjórðingar úr landi. Eftir av kvotuni eru eini 5000 tons, men tað frætt- ist, at skipini fáa lítið og einki í letuni. Russisku skipini boða annars Vakt-- ar- og Bjargingartænast- uni frá veiðuni hvenn hós- dag. Flest bretsk og norsk skip undir Feroyum Fyrr í vikuni royndu 28 útlendsk skip undir Fer- oyum. Tey flestu av skip- unum eru bretsk og norsk. Fýra av skipunum fóru at sigla heim fyrst í vikuni, tað vóru tveir bretar, ein norðmaður og ein fransi. Tey átta bretsku skip- ini, ið royna nú, eru á Munkagrunninum og nek- ur eru farin norður um aft- ur. Tey royna eftir toski og hýsu. Norsku skipini eru seks í tali. Tey liggja sera spjadd. Nekur royna norður = móti bretska markinum, onnur á Fer- oya Banka, Munkagrunn- inum og sunnanfyri Suð- uroyarbanka. Tað er mest longa og brosma, ið norð- menn veiða undir Feroy- um. Fýra vesturtýsk skip royna eftir kongafiski ein- ar 40 fjórðingar úr Myki- nesi. Tey bæði fronsku skipini, ið royna eftir upsa, eru stødd sunnan- fyri Feroya Banka. Vaktar- og Bjargingar- tænastan sigur annars frá, at veiðan hjá teimum fýra útlendsku skipunum, ið fóru heim í vikuni, var lítil. Norðmaðurin hevði 45 tons av longu, brosmu og blálongu, bretsku skipini hevdu ávikavist 29 og 14 tons av hýsu og unnu læra toski og fransmaðurin hevði góð 40 tons av upsa umborð, tá hann fór av Feroyaleiðini týsdagin. Øl útlendsk skip, sum koma á føroyskt eki at royna, skula uppgeva Vaktar- og Bjargingar- tænastuni, hvussu nógv tey hava inni tá tey koma inn á feroyskt eki, og tey skulu eisini uppgeva veið- una, tá tey fara avstað aftur. av íslendingum Tvey umboð fyri Feroya Kommunufelag, Vilhelm Johannesen, formaður og Lasse Klein, skrivari, eru júst komnir heimaftur av ferð í Íslandi, har teir hava luttikið í landsting- inum hjá íslendska komm- unufelagnum. — Landstingið gav okkum hevi til at kanna kommunal viðurskifti í Ís- landi, sigur Vilhelm Jo- hannesen, og hann leggur aftrat, at íslendingar munnu vera nógv fremri enn vit føroyingar, tå tal- an er um kommunal viður- skifti. Tingið vardi i fýra dag- ar, og umframt íslendsku luttakararnar, vóru 19 umboð úr hinum norðan- londunum. Íslendingar halda tílíkt landsting 4. hvert ár, og tað er vanlig- ur siður at bjóða hinum norðanlondunum við. LÆRA AV ÍSLENDINGUM — Tað er einki at ivast í, at vit feroyingar kunnu læra mangt av íslending- um, sigur Vilhelm Johan- nesen. Undir vitjanini í Íslandi fingu føroyingar- nir hevi til at vitja á skriv- stovuni hjá íslendska kommunufelagnum. Her varð tosað um mangt. M.a. varð greitt føroyingunum frå, at is- lendingar hava ein komm- unalan lånigrunn, sum verður umsitin av komm- unufelagnum. I stjórnini fyri henda grunn eru 5 limir. Kommunutfelagid velur sjålvt teir fyra limir- nar. STUDUL TIL TÆR MINSTU KOMMUNURNAR Sidani hava islendingar eisini ein sonevndan kom- munalan útjavningar- grunn. Vilhelm Johanne- sen sigur, at tað er stórur tørvur á einum tilikum grunni i Føroyum. Grunn- urin virkadi å tann hått, at tað almenna letur nøkur prosent av tolli, skatti og eðrum avgjeldum til tann kommunala útjavningar- grunnin. Hesin grunnur letur síð- ani pening til kommunur- nar. Tær kommunur, sum hava minst inntøkumøgu- leikar, fáa > Jutfalsliga meira úr grunninum. Fyri at grunnurin ikki skal verða misnýttur, skulu kommunurnar troyta teir inntøkumøguleikar, sum eru í kommununi, áðrenn talan kann vera um at fáa pening úr útjavningar- grunninum. Á henda hátt kunnu kommunurnar tí ikki >snýta< við t.d. at seta skattaprosentið nið- ur. Heimaftur við sær fingu føroysku kommunumenn- inir lógir og reglugerðir fyri teir islendsku grunn- arnar. Vilhelm Johanne- sen sigur við Sosialin, at hetta tilfari3 nu verdur umsett og fer helst at fåa tydning fyri tilrættislegg- ingina av arbeiðinum hjá kommunufelagnum. Nýggjur kommunu- skrivari Tórshavnar Uttan- biggjar kommuna hev- ur fingið nýggjan kom- munuskrivara. Tað er Óli Reinert í Havn, sum er settur í starvið, ið varð lýst leyst fyrr í summar. Fimm um- sóknir vóru til skriv- arastarvið. Úti og heimadystir Flogbóltskappingin byrjar síðst í oktober. Sum nakað nýtt verður í vetur farið undir heima- og útidystir fyri mansunglingar, meðan gentur og dreingir bert inum herfyri Í hinari vikuni hevði JAVNI, Landsfelagið evnaveikum at bata, landsstevnu og aðal- fund í Havn. Á stevnuni helt Tor- móður Djurhuus, sak- førari, åhugaverdan fyrilestur undir heiti- num »Vit tora ikki at doyggja«, har hann greiddi frå støduni hjå teimum evnaveiku, tå foreldrini falla frå. Tað var ikki óvan- ligt, fyri 8 árum síðani, at evnaveik, ið komin vóru til árs, vórðu send til Redbygaard, tá for- eldrini fullu frá. Men tílík landsforvising er nú farin í seguna — ikki minst Javna fyri at takka. Hinvegin er ikki nóg mikið, at vit tryggja teimum evnaveiku pláss í samfelagi okk- ara, tá foreldrini ikki eru meira. Spurningurin verður alsamt, i:vussu vit út- vega teimum trygg og mennandi kor, og tí verður stødugt tervur á einum felagi sum Javna. kring oyggjarnar metast til eina kapping um føroyameistara- heiti3. Hendan kapp- ingin verður helst í mars, um undirtøkan verður nóg góð. Vitja skúlarnar í Vágum Mánadagin fer Feroya skúlastjórn til Vágar- nar at vitja skúlarnar har. Ætlanin er bæði at hyggja at skúlabygn- ingunum og undirvis- ingini at tosa við skúlastjórar og lær- arar. Skúlastjórnin hevur annars í seinastuni vitjað skúlar í Suður- oynni, Sandoynni, Norðoyggjunum og Eysturoynni. Javni — eitt virkið felag Fo Gamla nevndin í Javna. Helena Samuelsen og Hans Thomsen segdu seg úr nevndini á aðalfund- A landsstevnuni varð eisini hevi at seta Almannastjóranum spurningar. Nýggj nevnd Á aðalfundinum var frágreiðing frá kassa- meistara og formanni. Tveir av hollastu stuðl- unum í felagnum, He- lena Samuelsen og Hans Thomsen, segdu seg bæði úr nevndini. Tey hava gjert eitt sera stórt arbeiði, meðan tey hava verið nevnd- arlimir. Og tað er ikki minst teimum fyri at takka, at felagið í dag telur 1500 limir. Í nýggju nevndina komu: Diana í Puntabyrgi, Tórshavn, Mourentza Simonsen, Saltangará, Karl Hansen, Klaks- vik, Jógvan Trónd- heim, Klaksvík, Trúgvi Henriksen, Tórshavn. Tey flestu av nevnd- arlimunum hava sitið í nevndini í Javna fram- manundan.