mikudagur 1. november 1978síða 13

Nr. 82 — 1. november 1978 Síða 13 Foroyskur umboðsmaður - i Aberdeen i 33 år Sosialurin vitjar føroysku umbodsstovuna i Aberdeen og pråtar vid Odmar Skarðhamar O. Skarðhamar Commercial Attaché for faroese trade affairs royal danish consulate general for great britain & northern ireland Soljóðandi skelti er at siggja uttan fyri eitt av skrivstovuhúsunum í Market Street í Aberdeen, og sigur hetta okkum, at her heldur føroyski um- boðsmaðurin til. Á skrivstovuni eru Sof- us Poulsen og Odmar Skarðhamar. Sofus hevur starvast har síðani 1948, men Odmar hevur verið í hesum starvi síðani skriv- stovan varð stovnað í 1945. Tað munnu ikki vera so fáir feroyingar, sum kenna hesar báðar at navni og hava fingið onkra hjálpandi og leið- beinandi hond frá teimum oll hesi árini. Odmar Skarðhamar rundaði tey sjeyti í gjár. Vit vóru inni á gólvinum í Market Street í summar og prátaðu eitt sindur við hann. Vit spyrja hann fyrst hvat tað var, sum gjørdi, at myndugleikar- nir settu hetta starv. — Eg haldi ta3 kom mest av ti, at allur flotin kom til Bretlands. Og ofta var, at hesir kravdu hjålp á vymiskan hátt. Vit royndu at hjálpa teimum so væl vit kundu. Virk- isøki okkara var alt, sum hevði við foroysk viður- skifti at gera, og serliga var tað í samband við fiskivinnuna. Undir heimsbardaganum var tað serliga í Aberdeen og Fleetwood, men /seinri varð eisini landað í eðrum havnum, so sum Grimsby og Hull. Tá skip komu hagar, skuldi eg sjálvandi vera har. Sum sagt var tað serliga í Aberdeen, at føroysku bátarnir komu, og var ti skrivstovan har. Nógv var at gera og var tað nærum ikki dagur, at ikki onkur bátur var at taka sær av. »Non stop« arbeiði — Skuldu tit so formidla kontaktina millum skipini og fiskakeyparan? — Nei, fyri so vitt ikki. Allir båtarnir høvdu sinar egnu umboðsmenn, og var £ í hetta teirra uppgáva, men tað var so nógv annað, sum ivamál kundu stand- ast av. Fyrstu trý árini var eg einsamallur og var hetta einki minni enn >non stop« arbeiði. Men so kom Sofus Poulsen sum hjålp- armaður her i 1948. Hetta var stór hjálp, og avgjert neyðug. Umsteðurnar heilt aðrar tá. Í mun til tá, koma nú so at siga eingi skip higar, og eru arbeiðs- umsteður okkara í dag heilt aðrar enn tær vóru tá. Serliga síðani Smyril kom at sigla, er vorðið stórt handilssamband millum londini bæði og er tað eisini okkara uppgáva at formidla hesar kontakt- ir um ymiskt. Tað koma ofta fyrispurningar úr Feroyum, um hver kann lata ta og ta veruna, og eru tað heldur ikki so sjáldan, at tilikir fyri- spurningar koma úr Bret- landi um feroysk viður- skifti. Bert inn á flóð Vit spyrja Odmar, um tað eru serligar hendingar, sum hann minnist aftur á. Hann sigur, at tær eru nógvar, men torfert er at draga nakað einstakt demi fram. — Fyri at geva eina mynd av, hvussu trupult tað kundi vera, kann eg bert visa á, tá skipini máttu bíða uttanfyri havnina eftir flóð. Hetta var serliga har suðuri í Hull og Grimsby. Ikki so nógv her í Aberdeen. Tað kundi koma fyri, at tað var so lágt vatn her, at skip máttu bíða, men sunnanfyri slapst ikki inn í havnina uttan á flóð. Portur var í havnini, og varð hetta latið aftur, tá tað fór at fjara. Ti kundu skipini ringja til okkara fleiri ferðir fyri at vita, hvussu til stóð við líkind- unum at sleppa inn í havnina. Tað ráddi um at koma framat, so skjótt sum gjørligt, bæði ti at fiskurin var nyggjari, og tað at landingarfólkið mátti biðjast framman- undan. Um landingarfólk- ið varð biðið, og skipini ikki náddu inn, mátti gjaldast ålikavæl. Gullhornið Í Aberdeen var tað so, at teir lokalu bátarnir hevdu fyrsta landingarrætt fyrrapart, men eftir mid- dag vóru bátarnir av- greiddir í teirri reð, teir komu. Vinstrumegin á myndini síggja vit land- ingarhellirnar og hornið av bryggjuni vinstrumeg- in kallaðist gullhornið. Hetta kom av, at tað ráddi um at koma so Útsýnið frá skrivstovuni. Fiskivinnuhavnin i Aberdeen, har mangur føroyingur man kenna seg aftur Sofus Poulsen og Odmar Skarðhamar uttan fyri skriv- stovuna í Market Street skjótt sum gjerligt higar, ti tað var har uppboðið byrjaði. Tess fyrr tú kom framat, tess betri prisur fekst. Sá hvorki konu ella børn Odmar greiðir okkum frá, at fyrstu tíðina var ógjer- ligt at fáa nakað at búgva í Aberdeen. = Fyrstu tíðina búðu vit á hotelli í Aberdeen, men hetta bar ikki til í longd- ini. Eg var tá giftur og hevdu vit trý bern. Tað kom okkum tí serliga illa við, at vit máttu flyta til Stonehaven. Hetta førdi við sær, at arbeiðsdagurin hjá mær byrjaði, áðrenn nakar annar í húsinum var vaknaður og kom eg ikki heim um kveldarnar, fyrr enn øll vóru løgst. Hesa tidina så eg ikki nogv til konu og børn. Trivast væl i Aberdeen Uppå fyrispurning um, hvat fekk hann til at søkja hetta starv, og um hann frammanundan var kend- ur, sigur Odmar at hann ikki frammanundan var kendur har, men at hann hevði arbeitt hjá einum felagi, sum æt Hawes á Co. Tað vóru fiskakeypar- ar. Eg var hjá teimum frá 1930 —36, tá núverandi Fiskaselan varð stovnað. Hon kallaðist tá Feroya Fiskaexport, og var eg har til 1940. Orsakað av heimsbardaganum helt hetta uppat av sær sjálv- um, og máttu vit tá, sum har vóru, taka okkum annað til. Eg fór tá at ar- beiða hjá pris- og valuta- ráðnum og var eg har, til eg fekk hetta arbeiði í 1945, sigur Odmar Skarð- hamar. Odmar er giftur við Ingeborg, sum er dóttir Ludvig Poulsen í Havn, og eiga tey trý bern. Eyð- finn arbeiðir hjá handils- fyriteku í London, Tórfinn arbeiðir uttanfyri Oslo á stovni fyri atommegi og dótturin Guðrið er gift í Hollandi. Odmar sigur, at tey trivast væl í Aberdeen. Vit hava nú verið her í so mong ár, og bernini eru vida um. Tað er ti lítið at fara heim aftur til. Tå vit eru busitandi her, er eisini lættari at ferðast til børn- ini, og gera vit eisini rættiliga nógv av ti. Vælhýrdur og vælnøgdur Tá tú vitjar Odmar í Aberdeen, kennur tú teg væl móttiknan og hevur tú hjálp fyri neyðini, er nóg mikið við hálvtalað- um orði. Sjálvur er Odmar eisini væl negdur og glað- ur fyri at síggja fólk heim- anífrá. — Hetta hevur verið ein strævin tíð, men eisini ein stuttlig tid, sigur hann, og leggur hann brosandi aft- urat, at hann nú er vorðin so mikið gamal, hóast hetta ikki sæst á honum, at tað ikki er lætt bein- anvegin at bera kensl á el! tey, sum koma higar. — Men tá eg fái at vita navnið á pápanum og mammuni, ber betur til, endar Odmar Skarðham- ar.