leygardagur 4. november 1978síða 16

Síða 16 sosialurin Tann gamli foroyingurin var javnaðarmaður Nú stundar aftur til val, og sum vituligt er, verður nógv tosað og skrivað um, hvussu úrslitið fer at verða. Sum tað skilst, hevur hetta verið eitt hart val- strid. Serstakliga and- stødan hevur skrivað nógvar og langar greinar við lyftum um mangt og hvat. Spurningurin er bert, um fólk gloypir ti- likum longur. Javnadarflokkurin ger- ikki nógv av hesum. Skrá floksins er týðilig og greið, tað veit ein og hver. Flokkurin fer ikki á val bert upp á tóm lyfti, men har aftur í móti við teim- um úrslitum, hann sum leiðandi flokkur hevur verið við til at fremja og vil byggja víðari á. Hetta veit Feroya fólk. Álitið á flokkinum hevur altíð verið stórt, bæði millum einstaklingar og politiskar flokkar. eftir valid í 1974, gjørd- ist flokkurin, sum ellum kunnugt, sterstur. Hans- ara skylda var tí at fáa í lag skipan av nýggjum landsstýri. Hetta var ikki nøkur løtt uppgåva. Figgjarvånirnar vóru ikki góðar við lágum fiskaprisi og útliti fyri minkandi rættindum hjá eðrum. Mundi ikki hetta m.a. gera sitt til, at triggir so ymiskir flokkar kundu finna saman og skipa landsstýri? Samgongusáttmáli varð gjørdur, og man tað, sum í hann varð lagt, verða gjørt. Fiskivinnan Á vári 1975 varð råfiska- grunnurin settur á stovn. Hetta var ein góð hjálp hjá teimum, ið drivu út- róður. Hesin grunnur gjerdi tað, at skip og bát- ar fóru at fiska onnur fiskasløg enn hýsu og tosk, og meti eg hetta sum eitt stórt og rætt fram- stig. Hetta landsstýri hevur fingið manga skoluna fyri tann fiskivinnupolitikk, ið førdur er. Mundi íkki mangur hugsa sum so, at tá vit fingu 200 fjórðinga fiskimark, so áttu vit alt einsamallir við tað sama og sóu onki fremmant fiskifar aftur um okkara leiðir. Fyri tann, ið hugs- ar, um tað so bert er eitt sindur, so veit hann, at hetta gerst ikki eftir stutt- ari tíð. Broytingin er so stór. Fiskimynstrið sum heild má broytast og tað tekur tíð at laga seg eftir tidarinnar krevum. Eitt kanst tu altid vera vísur i, er javnaðarflokkurin við í landsins stýri, so verður ongin fiskur lorkaður burtur. Man ikki ein av orsekunum til misnøgdina hjá andsteðuflokkunum við førda politikkinum vera tvørrandi evni til at fylgja vid tidini — at hugsa i nutidini. Vid ti fjølbroytta fiski- flota, vit i dag hava, er neyðugt at hava dugnalig- Um tveir nýggjar »arbeidaraflokkar« — og ein Dimmalætting skrivar nakað soleiðis í odda- grein leygardagin 28. oktober: >Í Feroyum er einki sum eitur arbeiðsloysis- studningur, so sum vit kenna tað úr hinum norðanlondunum, og fyri at koma uttan um alt tí- líkt, hevur tað núverandi stýrið her hjá okkum stýrt meira av navni enn av gavni, sett í verk eina skipan, eftir hverjari tey, ið enn eru í vinnu, kunnu fáa útgoldna eina ávísa peningaupphædd undir sjúku, meðan tey arbeiðsleysu mugu klára seg sum frægast. avsannan Nær hevur Dimma ella sambandsflokkurin fyrr hugsað um tey ar- beiðsleysu ella sjúku her á landi. Og um so er, at tað eru fleiri arbeiðsleys, so mátti sambandsflokk- urin hugsað um at gjørt okkurt fyri hesi somu, eftir sum tad sær ut til, at hann hevur fingið slíkan tokka til tann vanliga arbeiðaran nú framman undan valin- um. Sambandsflokkurin er annars ikki vanur at hugsa um okkum arbeið- arar. Eg havi í hvussu so er ikki, nú valið nærk- ast, hoyrt eitt einasta ar samráðingarmenn, menn, ið kunnu samráða okkum fram til rættindi, vit kunnu vera negdir við. Tað hava verið nógvar torferar samráðingar, og neyvan koma tær at vera lættari í framtíðini, men við einum sterkum javn- aðarflokki á tingi og landsstýri, skulu vit ikki vera so bangin fyri hesum. Møguleikarnir størstir vid einum sterkum flokki Eitt av adalmålum javn- aðarfloksins er, at tu, tå tú eldist, gerst óarbeiðs- førur ella missir forsyrgj- aran, hevur rætt til eina tilveru, sum semir seg fólki í einum framkomnum landi. Hetta taka nógv nú sum eina sjálvfylgju, men tað var tað bara ikki fyri bert fáum árum síðani. Hetta kanst tú fyrst og fremst takka einum flokki fyri, nevniliga javnaðar- flokkinum. Her eru mál eftir at loysa, tað vil altid vera so, har fleiri flokkar við yms- um liti mynda landsstýri, men við einum sterkum flokki eru meguleikarnir sterstir fyri at fáa framt tað, ið enn manglar. Framburðurin í Feroy- um hevur verið stórur seinastu árini. Her í Eyst- uroynni er nógv hent, og her hendir nógv. Vit eiga eitt gott land, eitt raskt fólk og eitt vinnutól, ið sambandsvalevni taka arbeiðaran upp á tung- una. Men tit royna — sum vant —1 við tykkara tvætli at ørkymla fólk. Tó hugsi eg, at fólk flest eru farin at hugsa seg um, og ikki taka sær av tykkara skvaldri, tí vit vita jú, at tað er ein flokkur, ið stríðist fyri okkum alt tað, hann er mentur, og tað er javn- aðarflokkurin. Javnad- arflokkurin berjist fyri okkum, tó at tað ofta er hart, orsakað av tykkara mótsteðu og afturhalds- politikki. So Gud náði okkum, arbeiðarastætt, um tit sambandsmenn skuldu rátt fyri borgum her á landi. Ti eiga øll arbeidara- fólk at fara á val og seta kross við javnadarflokk- in! Nú er eisini ein annar flokkur komin fram, sum stendur mát við tey fremstu. Lat okkum hjálpa tí við framvegis at stuðla tí, so tað kann ger- ast enn betri. Hetta er og má vera leiðin. Kæru veljarar! Veljið og veljið rætt. Tann gamli føroyingurin var javnað- armaður, lat okkum sláa ring um javnaðarflokkin. Setið kross við lista C ella eitt av valevnunum á hes- um lista, so gera tit land- inum og tykkum sjálvum eina góða gerð. Leirvík, 31. okt. 1978 Ólavur Heinesen Nr. 83 — 4. november 1978 Yvirtøkur og sjúkrapeningur Undir hesum lands- stýrinum er postverkið yvirtikið. Fyrsta árið gav postverkið eitt yv- irskot uppá 600.000 kr. Næsta árið eitt hall uppá umleið tað sama. Men á frimerkjadeild- ini hava 40—50 fólk, sum annars fáa avlam- ispensión, arbeitt helvtina av árinum, og hevur hetta spart al- mannastovuni umleið 400.000 kr. Skúlaumsitingin og umsitingin av alman- namálum eru yvirtikin. Samanlagt kosta hesar yvirtøkurnar umleið 2 mill. kr. um árið. Sam- bandsmenn ræða fólk við hesum yvirtøkum. Undir hesum lands- stýrinum hava vit eis- ini fingið eina sjúkra- dagpeningaskipan. Til hesa skipan kemur rik- iskassin árliga at rinda 7 mill. kr. Hetta eru 5 mill. kr. meira enn >all- ar« tær umrøddu yvir- tøkurnar kosta. Sjúkradagpeninga- skipanin kemur tí van- liga timalønta verka- fólkinum, handverkar- um og útróðrarmonn- um til góðar. Higartil hava bert tey fastlentu fingið løn undir sjúku. Tá sjúkradagpen- ingaskipanin fer at virka 1. juli 1979 fáa timalønt og onnur 80% av fullari løn ella í mesta lagi kr. 1.029,00 um vikuna, tá talan er um sjúkratilburð. Hetta er stærsta so- siala framstig síðani 1959, tá vit fingu lógir- nar um fólka-, avlamis- og einkjupensión v.m. Verjið vunnin sosial rættindi við at seta krossin við JAVNAÐARFLOKKIN lista C Verjið vunnin sosial rættindi við at seta krossin við JAVNAÐ- ARFLOKKIN lista C. ketta úr hevdatrogi, hesin flokkur kallar seg Framburðs- og Fiski- vinnuflokkurin, ja, hann fer enntá so langt, at hann nevnir seg arbeið- araflokk, hann náði okk- um fyri propaganda í hesum døgum. Okkurt valevni í hes- um flokki gongur so vitt, at hann ber tíðindi her í bygdini um, at undir- ritaða fult og heilt stuðl- heilt stuðlar honum. Hesin pástandur verður hervið avsannaður. Aldri kundi eg hugsa mær at styðja annan flokk enn javnaðarflokk- in. So við hesum vísi eg burtur ollum møsni um, at eg skal stuðla flokki, ið hevur til endamáls at hjálpa ávísum manni í Havn inn á ting. Íngeborg Vinther Vági Tú sigur ikki satt Jákup Mortensen Í Dimmalætting 28/10 1978 hevur tú grein »Hann tosar um javnad«. Hetta er álop á navn- givnan persón, sum sjálv- ur er ferur fyri at svara fyri seg. Men sum for- maður fyri > »Løgtings- grannskoðan< má eg harð- liga átala, at tú útleverar tøl og navngevur persón- ar, sum tú hevur fingið upplýsingar um í sam- band við starv títt sum grannskoðari. At tú kanska hevði hug at viðgera stovnar, er í lagi — men ikki persónar — og so eigur ein at halda seg til tey rettu telini — tað er tað, ein hevur grannskoðarar til. Men tað var eisini nakað annað í somu grein tíni — at tú, sum aðrir, hava ferðast til itrottar- kappingar og annað fyri onki gjald, tað er helst satt. Men at tíni vinfólk og kunningar hava ferðast til seturskúla i Kambsdali - D og onki gjald& fingið fyri — tað er ósatt! Tú sigur, at tíni vinfólk og onnur hava gjert hesar skúlaferðir við bornum av Tvøroyri — uttan løn, ti myndugleikarnir — tad er kommunustyrid — helt at pengar ikki vuksu å trø- unum. Tad er bara ikki sann- leikin. Sambært log — teirri skúlalóg, sum allir skular virka undir og sum kommunustýrini = mugu góðkenna og fremja og sum tú, Jákup, eisini hev- ur gjørt brúk av — verður sagt: >Forstanderskabet skal samtidig meddele at det indeforstár tor alle ud- gifter í forbindelse med leirskoleopholdet, fjr. cir- kulære punkt 7.« Tú, Jákup, og lærara- fólkið annars hava ongar útreiðslur av hesum formi fyri skúlagongd. Næmingarnir haraftur- ímóti gjalda eina ávísa upphædd fyri kostin. Hetta lesi eg í >ansog- ning< frá Tveroyrar skúla »om godkendelse af lejr- skoleophold.« 1.—8. juni 1973. Har tå var ein av leid- arunum!! Sverri Midjord