leygardagur 4. november 1978síða 17

á + 5 | er | felagsfundur Nr. 83 — 4. november 1978 sosialurin Sida 17 Fritid og ungdómur Nu samferðslan eftir landi er so væl útbygd, er vandi fyri, at ungdómur okkara fer at leita langa leið við bili fyri at njóta ymiskar fritiðarmeguleikar, um hesir ikki finnast á staðn- um. Í fleiri forum er hetta longu veruleiki. Nevnast kann, at í ein- um av næstu grannalond- um okkara, er steðan tann, at so gott sum onki dansiheli er at finna utt- anfyri hevuðsstaðin. Av- leiðingarnar av hesum eru, at ungdómurin har javnan ferðast í upp til 100 km fyri at koma til høvudsstadin í dans eitt vikuskifti. Fritidarmøguleikar i øllum landinum Undir slíkum umsteðum sova foreldur ikki ótta- leys. Hetta metir javnað- arflokkurin sum ein sam- vitskuspurning og vil flokkurin tí leggja alla orku í, at fremja ein mið- vísan politikk á hesum eki — ein politikk, sum tryggjar, at neyðugir fri- tidarmøguleikar verda i øllum pørtum av landin- um. Tad er ein sannroynd, at bygdaløgini í nógvum førum ikki hava figgjar- liga orku til at halda rakstrinum gangandi í eitt longri áramál. Tað verður tí neyðugt, at landið og kommunurnar, bæði lata byggi- og rakstrarstudn- ing. Byggistudningurin kundi verið latin við t.d. 30 pst. frá landinum og 20 pst. frá kommununum. Rakstrarstudningurin kundi verið ávikavist 15 og 10 pst. Tørvur á tekniskari hjålp — fritidar- rådgevarar Ein annar partur av mål- inum er tað virksemi, sum húsið skal vera karmur um. Mangt bendir á, at hetta virksemið dovnar, og at tað í summum forum Aftursvar til »Demos«: Sømiligur Tann, sum rópar upp um ósemiligar felagsfundir, so sum tann fundin, ið hildin varð sunnukveldið 22/10 í Hvalba av javn- aðaráhugaðum, hann má hava eitt óskilligt mark í- millum semiligheit og ó- sømiligheit. Undirritaði feli meg ikki sum ein brotsmann av teirri orsøk, um eg var til handan áð- urnevnda fundin. Eg havi altið torað at tóna reint flagg, og hettar fari eg ikki at spyrja nakran til ráðs um. Ég bleiv ikki sert skakkur, tá eg sá eitt lesarabræv í Dimmalætting 26/10, har eg bleiv úthongdur fyri at meta um min pris sum menniskja. Skam til takk fåi tu Demos. Tú kundi tó torad at sett rætta navn titt í blað- ið. Lat tað beinan vegin verða sagt, at eg ikki líði av personsdyrkan, men havi minar politisku hug- leidingar ella metingar. I brævi tinum eru fleiri smærri og størri ósann- indi. Tad, at tú ikki sjålv- ur hevur verið á nevnda fundi. Hetta kann eg væl meta um,, ti tað, at eg skuldi hevja Atla Dam, løgmann, til skýggja ella tilbiðja hann, er eitt grovt fornermilsi móti mær. Tá ein tosar um poli- tikk, eigur ikki mest at vera tosað um persånar- nar, men grundsjónarmið- ini, og tað er so ein annar táttur, hvussu valdir menn greiða tey politisku málini úr hondum. Eg kom bert einaferð at nevna A. Dam, og minni kundi tað illa vera. Harra Demos. Mær kom so snegt í tankar, at Meist- arin segði einaferð við lærusveinar sínar: >Tað sum eg lýði tykkum í oyra, skulu tit fara upp á tekjuna og kunngera«. Sostatt hevur tú nú profiterað og ikki agiter- að. Øvund og hatur eru ringar sáttir fyri manna- sálina, og tað frábiði eg mær. Nekur av okkum vilja fyrst hava okkurt, sum gagnar okkum per- sónliga, so skulu vit tóna flagg. Men hinvegin ongan persónligan ágóða, ja, so loypa tey frá, ella hoppa av, út í okkurt óvist, bert ikki vera stødufastur. Enn standi eg har, eg altid havi mett meg at hoyra heima. Vágur, 29/10 -78 Hentzar Joensen dettur niður tyri. Hetta kemst helst av tørvandi tekniskari hjálp og veg- leiðing. Neyðugt tal av fritíðarráðgevarum kundi loyst hendan spurning. Hesir ráðgevarar kunnu t.d. samskipa virksemið, soleiðis at sjónleikir, kon- sertir, framsýningar o.a., sum er frammi í einum parti av landinum, eisini kunnu koma til aðrar partar av landinum, og soleiðis verða til gleði og gagn fyri nógv fólk. Hóast løntir fritidarråd- gevarar verða settir, verð- ur tað kortini neyðugt, at fólk, sum hava áhuga fyri fritidarvirksemi og leiða slík, fáa útbúgving við skeiðvirksemi. Skúlarnir mugu ikki standa tómir Í summum forum og til åvis endamál kunnu skúl- arnir ella aðrir almennir bygningar vera hóskandi. Tað má haldast øvugt, at t.d. skúlabygningarnir standa tómir tann partin av samdegrinum, tá ung- dómurin válar úti á get- unum orsakað av tervandi hølum til fritidarvirksemi. Tá sagt verður til åvis endamál, so verður hugs- að um, at hetta virksemi skal vera av slíkum slag, at tað kann fara fram í einum skúla, uttan kortini at verða i strid vid tær reglur, id galdandi eru fyri skularnar. Javnadarflokkurin er av ti áskoðan, at eitt hósk- andi tal av itrottarhallum eigur at verða bygt, so- leiðis at allir borgarar í samfelagnum fáa høvi til at gera nýtslu av eini i- trottarhøll. Umframt byggistudningin, sum verdur veittur, vil javn- aðarflokkurin virka fyri, at rakstrarstuðul verður latin. Vísandi til stóra virk- semið innan ítrótt, vil javnaðarflokkurin = virka fyri, at ítróttarráðgevari aftur verður settur. eisini Ov nógv til ítróttin í mun til annað Alt gott um ítrótt. Mær dámar sjálvur væl ítrótt og havi eg verið uppi í ítrótti í fleiri ár. Men utt- an at fornerma nakran vil eg siga, at ítrótturin verð- ur drigin í so nógv fram í mun til onnur frítíðarmál. Ítróttur eigur avgjort at stuðlast. Har eru all samd. Men ítróttur er ikki bara bóltur. Vit lesa í søguni, at landsmaður okkara Sig- mundur Brestisson var millum bestu ítróttar- menn í síni tíð. Men kann íðkaði frælsan ítrótt. einstaklingur Hetta er nakað, vit áttu at tikið upp av álvara. Fyri stuttum vísti ungur føroyingur í Danmark, at hann var millum bestu svimjarar í Norðurlond- um. Til hesar itrottar- greinir høvdu eisini komið fleiri luttakarar enn teir, ið bert hava bólteyga. Ein kundi stungið seg fram og gjert seg galdandi internation- alt, um ikki eitt heilt lið kann byggjast upp. Hetta hevði eisini eggjað fleiri at luttikið. Meðan ítróttur á hverj- um ári stendur á figgjar- lógini, sæst einki til annað ungdómsarbeiði. Eitt nú skótar. Um slík felog eis- ini vórðu stuðlað, hevði hetta eggjað teimum til víðari virksemi. Prutlbreytir Eitt, sum Havnin er kom- in í neyð av, eru knallert- irnar. Hetta er ikki nakað ókent fyribrigdi aðra- staðni heldur. Eg las nú um dagarnar, at tveir politimenn í norska by- num Drøbak høvdu fingið til uppgåvu at stedga motorsúkklulevnaðinum i bynum. Ju, væl bar til. Heldur enn at taka súkkl- ur heim á steðina, stovn- aðu hesir báðir saman við teimum sonevndu »motor- bøllum« ein motorklub. Og hetta gav úrslit. Unglingarnir fingu áhuga fyri felagnum. Góvu seg ti at kanna súkklurnar. Hevdu framsýningar av gomlum súkklum o.s.fr. Umframt at politistarnir ikki longur bara vóru nek- ur »nokk sagt.« Eitt gott dømi fyri at tikið upp. Hví ikki lata Haðið fyri Ferðslutrygd gera eina knallertbreyt, har teir kunnu royna síni kynstur við t.d. kapping- um av ymsum slag. Sam- tíðis kundi verið givin kunnleiki um ferðslulóg og -trygd. Hetta má tíverri ásannast at terva, sum stødan nú er. Dansiviðurskifti Diskotekklubbarnir eiga at stuðlast, so teir fáa fult ræði á sær sjálvum. Eitt dansiorkestur, sum skal byrja av nýggjum og hava síni egnu ljóðfer, kann skjótt koma í rasshaft figgjarliga. Fyrst eru ljóð- førini dyr. So kemur stuttleikaskatturin aftur- at. Slíkt eigur at vera stuðlað undir heitinum list. Vit vita, at t.d. horn- orkestur fáa peningastuð- ul. Tað skuldi verið líka nærliggjandi, at eitt dansiorkestur eisini fekk stuðul. »Ungdomssentur« sokallað »ungdoms- hardliga til trongt i Havnini. Eitt hus vid nogvum møguleikum Eitt sentur« er Tad må berast so i bandi, at folk fåa at kenna eina ábyrgd. Vis ungdóminum álit, og hann lønar tað fleiri ferðir aftur. Latið tey ungu sjálvi sleppa at reisa eitt tilikt hús. Latið tað almenna styðja við pen- ingi og ráðum. Tað hevði verið sum at bygt síni egnu hús. Tey høvdu verið góð við tey. Høvdu fjálg- að og vart um tað. Og fyrst av ellum. Tey høvdu NYTT tað. Í einum slíkum húsi kundi verið eitt ótal av møguleikum. Lat meg nevna ein. Tað er tann mentanarligi spurningurin. Har kundi verið konserthøll, bóka- savn, handverksrúm 0.a.m. Eitt ungdóms- meginfelag Eitt annað, ið hevði bett munandi um áhugamál teirra ungu, var, um ung- mannafeløg runt landið, samskipaðu seg í eitt meg- infelag. Sum t.d. ÍSF. Tá hevði verið ringt at komið uttan um ynski teirra ungu. Men alt botnar í tí sama. Pengum. Men vil fólk veruliga gera nakað fyri at hjálpa ungdómin- um burtur úr núverandi støduni, so sum øll siga og vilja, lata tey fegin eitt oyra til hetta, so avgjert neyðuga endamál. Ti enn vit tala, men ov litið gera Samhald má vera. Edvard í Skorðuni Joensen TH—ÉØÉ£—w——M—MWMWMmMmMWw———BB—T$BWTWÞT———— Í hesum valskeiði hevur logtingið framt munandi broytingar í skattalóg- ini. At javnaðarflokk- urin eigur sin stora lut i hesum broytingum, sæst best, tå hugsad verður um, at størstu broytingarnar eru gjørd- ar fyri tey minni mentu. Sum dømir kunnu vit nevna: At barnafrådråtturin i landsskattinum er hækkadur ur 400 upp i 800 kr. fyri hvørt barn. At børn undir 16 år, sum t.d. egna, nå kunnu skatta sjålvstødugt, utt- an at foreldrini missa barnafrådråttin, og at hesi børn kunnu hava eina inntøku uppå um- leið kr. 15.000,00 áðrenn tey fåa nakad skatt. oyra i At ein einligur pen- sionistur i eini komm- unu, har skattaprosentid er 10, sum vid seinastu skattaålikning fekk ein skatt uppå kr. 1.740.00, við komandi skatta- álíkning kemur at fáa kr. 0,00. At eini hjun vid folka- pension i eini kommunu, har skattaprosentid er 10, sum vid seinasta skattaålikning fingu ein skatt uppå kr. 4.370,00, við komandi skatta- álíkning koma at fáa kr. 0,00. At kommunurnar kortini onki koma at missa vid hesi skipan, tå landskassin ber kostnad- in av hesum, og sostatt kemur at endurgjalda kommununum tann mista skattin. maður og vinnu, skattað hver sær. At har. bæði eru í tey nú sum kona verða At skattastigin ikki er progressivur (ikki vaks- andi) frá kr. 40.000 til kr. 200.000. siga, at her verða allar krónurnar eins. Hetta vil skattaðar At vit hava fingið eina bruttoskattaskipan. sum ger tað møguligt at fara yvir til kelduskatt, og hetta seta vit okkum fyri at fremja i komandi valskeidi. Ja til kelduskatt X vid Javnadarflokkin