leygardagur 23. desember 1978síða 13

Á GO á Nr. 97 — 23. desember 1978 sosialurin altið stuttligt at eiga einar tvær liggjandi at hyggja at. — Skrivar tú nógv nú? — Eg havi liggjandi tilfar til eitt stuttsegu- savn, sum eg havi roynt at gjørt til reiðar til prent- ingar. Hetta eru segur frá teimum seinastu 8 árun- um. Eg skrivi ikki hvønn dag. Mær hevdi dámað væl, um tað hevði verið sum, tá man gekk í skúla: hevði eitt skema at ganga eftir; ta og ta tíðina gert tú hetta og hetta. Mær hevði dámað hetta væl, at tað var meiri reglubundið. — Ongin nýggj skald- sega á veg? — Nei, men hvat, ið kann koma, veit eg ikki. — Fellur tað tær lætt at skriva? — Nú tú nevnir hatta har, so minnist eg, tá ein týðandi rithevundur fekk M. A. Jacobsens virðis- lønina. Hann helt tá eina stutta takkarreðu. Og í hesi reðuni segði hann m.a., at tað er tungarbeiði at skriva. Hetta helt eg var ógvuliga áhugavert at hoyra, ti frammanundan hevði eg hildið, at tað bara var eg, ið var soleiðis fyri, at tað fall mær tungt at skriva. Men tá eg so hoyrdi hetta, skuldi eg ikki láta illa at. Ikki á egnum forlag — Tú gevur ikki út á egnum forlag sum so nógvir aðrir feroyskir hevundar? — Eg havi givið eina bók út á egnum forlag, sjónleikin Sat Sapienti. Hon kom út í 1960, sama árið, sum Dagprent gav út stuttsegusavnið Meðan havaldan durar. — Nú eru tað hevund- ar, sum heldur vilja geva út bekur sínar sjálvir fyri, sum teir siga, at hava fríar hendur. — Eg havi ikki hugsað nærri um hetta. Eg havi bara verið takksamur fyri, at eg altið havi kunnað funnið ein forleggjara. Tá man gevur út á egn- um forlag, so kemur tað til tað, at bekurnar skulu býtast út. Og eg eri so ómetaliga ópraktiskur í ti- líkum, at eg helst vil undan ti. — Er tað trupult at finna útgevara? Hvussu var við Osvaldi til dømis? — Tað gekk væl. - — Og tað bleiv Emil? — Ja. Og eg haldi, bókin er sera væl úr hond- um greidd, hin frálíka kápumyndin eftir William Heinesen ikki at gloyma. Jú, hon er væl snotiligari, enn eg hevði dugað at hugsað mær. Tók ikki ímóti virdislønini — Tú læt handritið til Osvald inn til skaldsegu- kapping Varðans í 1976. — Eg læt handritið inn til hesa kapping. — Men tað bleiv eingin kapping? — Tad, ið síðani hendi, hevði eg onga ávirkan á og visti einki um. Annars ætli eg ikki at tosa um hetta. — Men handritið fekk kortini virðislen? — Síðani tú nú spyrt, kann eg nevna, at eg havi ikki tikið ímóti nakrari virdisløn í hasum sam- bandi. — Hvi? — Eg havi ikki adra vidmerking. Mannalyndid broytist ikki — Søgan um Osvald er frå tidini undir fyrra heims- bardaga. Minnist tu hesi årini? — Nei. Men tå man tos- ar um slikan samanburå millum eina skaldsøgu og veruleikan i teirri tidini, hon avmyndar, so havi eg gjørt mær onkra hugsan um hetta. At kalla alt, sum vit lesa, svarar aftur og hevur samanburð við bæði fortid og nutid, bara tad er satt og veruleika- kent. Eg haldi man kann siga, at mannalyndið er ikki so ógvuliga nógv broytt. Ti, um vit nú fara heilt aftur til søguna um Káin og Abel til dømis, so kann hon fáa hendingar, ið fara fram dagin í dag, at renna okkum í huga. Og tá ið soleiðis er, at nakað verður umtalað ella lýst, sum hevur við mannalívið at gera, so vil tað kunna føra til hugleið- ingar bæði aftureftir og heilt fram til dagin í dag. Alt eftir, hvat man kemur at hugsa um ella saman- bera við, tí somikið líkist menniskjan sær sjálvum, bæði í teimum ymsu lond- unum, millum tey ymsu fólkaslegini og tær ymsu tidirnar. Hugsa vit um midøld- ina, so for mangt fram tå, sum vit ikki kunnu kalla tad sama nu å døgum. Tå høvdu tey t.d. nakad, sum varð kallað inkvisitation- in... ja, tað varð enntá kallað hin heilaga inkvisi- tatiónin. Fólk blivu for- fylgd við pinslum og báli. Mangt líknandi fer fram á okkara døgum, men tað eitur bara ikki longur hin heilaga inkvisitatiónin. Tað eitur okkurt annað. — Hvat til dømis? — Vit kunna hugsa okkum ein diktaturstat, har ein partur av fólkinum hugsar nakað annað enn tað, sum er fyriskipað at hugsa. Tey verða ikki rópt kettarar — trúvillingar, men kanska samfelags- figgindar. Og eisini innanfyri de- mokratiið kann tað taka seg upp til nakað, sum minnir um forfylging. Tey flestu av okkum hava lisið um nakað innanfyri okk- ara demokrati her i Eu- ropa, sum verður ropt ber- ufsverbot. Og tað er so mangt annað, sum kann tykjast at vera legið. Freistast til at biðja um umseting — Hvussu dámar tær annars feroyskar yrkjar- ar? — Av ti at eg eri vaksin upp í teirri tíðini, tá ein yrking skuldi hava eina vissa rytmu, form og rim, so eru tað hesar, eg havi lættast við at ogna mær. Eg kann nevna ein nú- tidar yrkjara, sum doyði alt ov tidliga, Tummas Napoleon Djurhuus. Hansara yrkingar eru so fullar av rytmu og mu- sikki og tær eru so reglu- bundnar, at eg kenni meg væl við at lesa tær. Og so, rimuliga, ikki at gloyma Eini gleðilig jól ynskja vit ollum tykkum sum manna skip okkara, og heimafólki tykkara. Síða 13 innihaldið. Hansara yrk- ingaformur fall mær so náttúrligt. Tað er tað sama sum við tónleiki, har tað er eitt lag, man kann fylgja. Tað havi eg lætt við at fáa nakað burturúr. So bleiv tónleikurin broyttur. Fyrr vóru rytm- ur, men nú sær ikki mæt- ari út, enn at í summum slag av tónleiki er sjálvt rytman sprongd — sindr- að. Og har er kanska fult av disharmonium eisini, tá fái eg einki burturúr. So er spurningurin, um tað er min feilur ella ikki. Men tað er tað helst. — Hvat heldur tú so um tey ungu skaldini? — Sumt, sum kemur frá teimum, er ógvuliga for- vitnisligt. Men í einstek- um førum hevur ikki altid gingist ov væl hjá mær at skilja. Ti havi eg hugsað, at kanska hesar yrkingar hava nakað til felags við modernaða målningalist og tónleik. Á sama hátt sum man kann freistast til at spyrja ein listamann, hvat mynd hansara skal visa, kann tann tornæmi lesarin freistast til at biðja um eina umseting av ein- ari yrking til vanligt mál. Men her er tað helst eg, sum eri tornæmur. Eitt eydnuríkt nýár ynskja vit og takka tykkum fyri góða samvinnu í árinum, sum nú fer at halla Somu ynski og somu tøkk veita vit ollum viðskiftafólki okkara. Erling Albrecht & Co. Aps 8, Hovedvej, Frihavnen — 2100 København Ø Copenhagen Reefers Aps Skudehavnevej 2 — 2100 København Ø