leygardagur 3. mars 1979síða 3

Nr. 17 — 3. mars 1979 Gera vit ov lítið úr barnaárinum í Feroy- í um? Sigrid Dalsgarð, húsarhaldslærarinna: — Frá politiskari síðu gera vit einki, men tað er betur einki at gera, enn gera forrætning úr barnaárinum. Kirsten Brix, adjunkt: — Tað eru sett tiltek í verk av ymsum feløg- um, men úrslitið hava vit ikki sæð enn. Ottar Jacobsen, skúlastjóri: — Eg dugi ikki at siga, um nóg nógv verður gjort, tí árið er ungt enn. Men nú um dagar- nar eru nógvar góðar kreftir í gongd. Vónandi verða hesi tiltok stuðlað og mett við vælvild alla staðni. sosialurin Endaligur sáttmáli millum Feroya og EEC fyri 1979: Síða 3 Fyrimunur fyri Føroyar Vit fingu tey 40.000 tonsini av makreli, sum stríð hevur verið um Feroyar og Felagsmarkn- aðurin undirritadu hós- dagin á middegi sinamill- um sáttmála um loyvdar fiskinegdir hver hjá eðr- um fyri 1979. Tað eydnaðist at fáa ta nøgd av makreli, sum strid hevur staðið um tær seinastu triggjar ferðirnar verið hevur í Bruxelles. Henda negdin er 40.000 tons. Harumframt kunnu føroyingar veiða stórt sæð tað, sum biðið er um innan teir ymsu stovnarnar, burtursæð frá rækjum í Grenlandi og einum fer- oyskum ynski um at veiða sardinur í Kanalini. Hetta verður ikki gingið á meti. Vit fáa Negdirnar eru annars hes- ar: Longa og brosma við Rock All, 500 tons av hverjum, makrelur sam- anlagt 40.000 tons, rossa- makrelur sum nakað nýtt 6000 tons, hvítingsbróður 22.500 tons, brislingur 15.000 tons, nebbasild 19.000 tvæv, — á Saftur 25.000 tons og annar botnfiskur sum hjåveida 860 tons. I grønlendskum-donsk- um sjógvi 700 tons av sild i Skagerak, 3.600 tons av rækjum undir Grønlandi, 100 tons av svartkalva i Vesturgrønlandi, 200 tons av svartkalva i Eystur- grønlandi, 300 tons av kongafiski i Vesturgrøn- landi, og 300 tons av kongafiski i Eysturgrøn- landi. Harumframt i sam- band vid avtaluna millum Canada og Felagsmarkn- adin um felags styring av veiðini millum Grønland og Canada, 15.000 tons av svartkalva í canadiskum sjógvi og 300 tons av kongafiski. Vit lata Tað, sum feroyingar lata, eru 2500 tons av toski, 2.500 tons av hýsu, hetta var samanlagt 7000 tons í fjør, 13.500 tons av upsa, var i fjør 25.100 tons, 5.500 tons av kongafiski, var i fjør 7000 tons, 5.200 tons av blålongu ímóti 2000 tonsum, 1300 tons av longu ímóti 1500, 500 tons av brosmu, hetta er tað sama, 700 tons av flat- fiski, tað var 600, 30.000 tons av SvVaiuhjafti tað var 15.000 tons og onnur fiskasløg 600 tons. Nýtilig avtala fyri báðar partar — Hvussu metir tú per- sónliga úrslitið? — Eg meti tað hampu- ligt eftir umsteðunum. Vit vistu, at tað bleiv so nógv torferari í ár, tí partarnir høvdu so nógv minni at lata. Tað, sum telur er, at báðir partar hava fingið eina avtalu, sum er nýti- ligt og sum tryggjar meg- inpartin av flotunum veiðumeguleikar árið runt. Ein kann altíð meta um virðið ein hevur fingið og tað, sum ein hevur latið. Tað kann gerast uppá 1000 ymiskar mátar. Per- sónliga meti eg, at tað er ein nektandi javnvág við einum ávísum fyrimuni til Feroyar í virði. — Hava samráðingar- nar verið merktar av ó- semju? — Tað hevur sum kunnugt gingið egiliga striltið at fáa ein sátt- mála. Hetta er fjórðu ferð, vit samráðast við EEC. Tað hevur serliga verið toskurin og hýsan og ups- an teirra megin og makrel- urin okkara megin sum hevur ligið ímillum. Bret- ar mettu, at tcir framm- anundan vóru skornir ov langt niður, men her fingu vit fyri feroyingar eitt hampuligt úrslit. Og vit fingu tann makrel, sum miðað varð ímóti. Vónleyst í byrjanini — Ein orsek til at tað gekk í lag hesaferð, var at partarnir høvdu kenslu av, at hóast tað var torfert, so var hetta sein- asti meguleiki at skriva undir eina avtalu i ár. Ti varð hildið á at samráð- ast, hóast tað í byrjanini sá út til at vera vónleyst at fáa eina semju. Hildið var á seint týsdagin, allan mikudagin og fyrrapartin hósdagin. Tá vóru vit komnir so langt, at sátt- máli kundi undirskrivast. — Hvussu ber tað til, at EEC gav seg viðvíkjandi makrelinum? — Tað eru ávís viður- skifti, sum gera tað. Teir vóru greiðir yvir, at tað var tað, sum taldi í virði teirra megin, meðan tað, sum teir bóðu frá okkum, nærum alt telur rættiliga fitt. Triðjaland — Hetta hevur helst eisini samband við tað, at tað hevði blivid torfert hja Felagsmarknaðinum at umsitið tað, sum eitur triðjalandsavtalur, um teir ikki hevdu avtalur við øll tey triðjalond, sum teir hava havt, m.a. Sveríki, Noreg og Feroyar. Býtið hjá teimum inn- anhýsis hevði blivid ógvu- liga trupult, um Feroya- avtalan datt niðurfyri. Tessvegna hevdi væl eis- ini verið vandi fyri, at hin- ar avtalurnar duttu nið- urfyri. Nýggja avtalan rekkur árið út. Fyri Feroyar hava Atli Dam, legmaður, Heð- in Klein og D. P. Daniel- sen, landsstýrismenn lut- tikið í samráðingunum, harumframt Jákup Sverri Joensen, Hans Jákup Kass og Árna Olafson. Tær næstu samráðingar verða við Noreg 15. og 16. mars. Tá skuldi myndin verið greið fyri 1979. Kortini er eftir at gera eina avtalu við USA og seta í gildið ta fyribils undirritaðu rammuavtaluna við Can- ada. Síðani skal stødan takast til svensk, eystur- týsk og pólsk ynski um at veiða svartkjaft undir Feroyum. Postmeistarin: Frimerkjadeildin fer ongan veg fyrrenn fútarætturin kemur uppi Frimerkjadeildin flutti ikki úr hølunum við Varðagetu 1. mars. Postverkið hevur annars fingið uppsøgn frá Alv, sum fram- leigar hølini til frimerkjadeildina. Esbern Midjord, postverksstjóri sigur, at deildin flytur ikki, fyrrenn hon verður koyrd út av fútarættinum. — Vit meta ikki, at Alv hev- eina tænastu at taka tey í ur brúk fyri helunum við Varðagetu, men tað hava vit, Alv kann ikki hava akuttan terv á teimum, eftir sum felagið hevur heli standandi tóm í Havn og norðuri við Åir, sigur Esbern Midjord, post- verksstjóri. Hann sigur víðari, at tá Postverkið flutti inn í helini í 1976, hevdu tey staðið tóm og so gott sum tóm í longri tid. Postverkid gjørdi Alv og ti almenna, sum ber kostnaðin av helunum, nýtslu og brúka tey til nakað skilagott. Annars upplýsir post- verksstjórin, at hann, eft- ir at hava móttikið upp- segnina frá Alv, skrivaði til felagið og boðaði. frá steðu Postverksins. Post- verkið fekk so aftur bræv frá Alv, har felagið segði seg vilja umhugsa málið. — Men eitt er so vist, og tað er, at vit fara ikki út, fyrrenn vit verða settir út av fútarættinum, sigur Esbern Midjord, post- verksstjóri at enda. Stødan óbroytt Steðan í ósemjuni millum Postverkið og Alv er ikki broytt í vikuni. Føroya postfelag hevði aðalfund seinasta sunnu- dag og har varð soljóðandi samtykt gjerd: >Aðalfundur Feroya hevur brúk fyri teimum nú Postfelags tekur undir við at brekaðir og sosialt illa stillaðir samfelagslimir í so stóran mun sum gjer- ligt og á jøvnum feti við onnur fáa lut í arbeiði innan Postverkið. Aðal- fundurin leggur áherðslu a, at postverkið er »ein« stovnur, og at hann ikki kann limast sundur. Álagt verður nevndini so hart sum neyðugt at mótar- beiða ellum spjaðingar- royndum og meguligum politiskum eksperiment- um við Postverkinum og starvsfólki tess.«