leygardagur 26. januar 1980síða 6

telf. 147 20. 11820 box 76, 3800 Tórshavn p/f sosialurin Fyritaks- og blaðstjóri: Tórfinn Smith (ábyrgd) Hegni Djurhuus Jóhann Mortensen Jan Miiller Arne Thomsen Sosialurin Dimmalætting Blaðmenn: Lýsingar: Uppseting: Prent: Hasardspæl FYRST í vikuni fingu allir akfarstrygg- ingartakarar hjá Tryggingarsamband- inum bræv. Í brævinum varð m.a. sagt frå hækking á tryggingargjøld- um, og at sjálvsábyrgdin í samband við bilskaðar nú er sett til 25 pst. av samlaða skaðakostnaðinum. AT TAÐ NEYÐUGT er at hækka ávís tryggingargjøld, er helst í lagi, tá hugsað verður um dýrtíðina og tað stóra talið á bilskaðum. Annað var ikki væntandi, og hetta hevur fáur nakað ímóti. MEN AT sjálvsábyrgdin — frá at vera eitt fast krónutal millum 400 og 800 krónur — nú er sett til 25 pst. merkir beinleiðis, at Tryggingarsambandið ikki longur tryggjar fult út, men bert 75 pst. av einum skaða. Ella við ødr- um orðum, at Tryggingarsambandið, sum hevur einkarrætt, bert tryggjar 3/4 av virðinum og samstundis ikki loyvir einum at tryggja seg fyri tann írestandi fjórðingin. TIL HESA støduna er fyrst at siga, at ein hevur ilt við at taka avgerðina við fullum álvara, so burtur úr vón og viti hon tykist vera. Um avgerðin er lóglig. er ivasamt, men víst er, at skipanin verður torfør at umsita. AVGERÐIN fær eisini aðrar fylgjur. Hugsast kann, at keyparin av akfari nú má gjalda 25 pst. meir í útgjaldan, um keypt verður við keypssáttmála. Verkstødini vilja krevja 25 pst. í depositum frá bilánara fyri trygging- arskaðar. Fólk fara at taka akfør úr tryggingini, og harvið missir Tryggingarsambandið inntøkur, og trýstið á myndugleikar landsins um at bróta einkarrætt Tryggingarsam- bandsins økist. Men tað er kanska hetta seinasta, sum nevndin í Trygg- ingarsambandinum er hugað fyri. TÁ VIT SIGA nevndin, so er tað tí, at tað er nógv, sum bendir á, at dagliga leiðsla Tryggingarsambandsins ikki er eftirspurd, og als ikki samd um hesa avgerå nevndarinnar. VIT VILJA als ikki góðtaka tílíkt hasardspæl hjá nevndini í Trygging- arsambandinum Føroyar. sosialurin Nr. 7 — 26. januar 1980 Er einki ómeguligt fyri einum lærara? Eg havi hoyrt sagt, at ein lærari kann vera góður at hava í einari bygd, tá hann hevur ans fyri plássinum. Soleiðis kann ikki sigast um henda persón. Hans- ara stersta uppgáva er at fáa mest meguligt vald og brúka tað uttan fyrilit. Er jerð til selu, er lærarin altíð framvið. Er ein jarða- teigur til selu, so er hann eisini har. Verður ein seyð- ur seldur, bjóðar hann seyðin so hegt upp í prísi sum meguligt, og sigur síðani, at „tað var bara til stuttleika, forstendur tú<. Henda sama stuttleika noyðist so ein annar at keypa sum kanska lítið ella einki átti undan. Hesin persónur er seyðamaður í tveimum hagapertum í aðrari bygd og rektar kanska tann triðja úr skúlavindeygan- um. Lembur ein ær á benum, sleppa skúlabern- ini frí, og lærarin kemur í bili til ærina. Tað viðvíkir ikki mær, hvussu nógv hann slaktar, men so mikið kann eg siga, at eingin her í bygdini kemur hon nær í nánd. Hvussu maðurin innan skúlagátt er, kenni eg einki til, men tað skal ikki undra meg, kanska im bernini duga væl at kenna seyð. Hesin lærarin bleiv settur í starvið í 1966. So legið tað ljóðar var bara ein av teimum 5 sóknar- stýrislimunum, ið góðtók hann, so har var ikki stórur áhugi at fáa hann til bygdina, og heldur enn at lýsa starvið leyst beinanvegin, setti táverandi skúlastjórn læraran uttan víðari diskussión. Men so í 1972 tók táverandi sóknarstýri eina aðra steðu. Sí annars gerðabók sóknarstýrisins. Eg skal til . seinast leggja tær eini ráð. Legg árar út og rógv burtur, men far ikki í ein eystan, tí har verður ikki komandi at landi. Takk fyri upptekuna. Willemoes Olsen tjak og meiningar Vit gera lesarar okkara varugar við, at treytin fyri at fáa lesarabrev upptikin undir hesum teiginum er, at blað- stjórnin veit, hver hev- ur skrivað brevini. Ein viðmerking til greinina hjá Paula Ellefsen í Dimmalætting 19/1 1980: Tit oyddu hetta land Greinin skal vera aftur- svar til mín, men hon sigur mær einki uttan eitt. Hon sannferir meg um tað, sum eg havi havt var- hugan av, at Pauli Ellef- sen dugir ikki at skoða longur aftur, enn tey fimm árini hann hevur sitið á tingi, og ein maður, sum ikki kennir seguna, kann ikki leingi vera við, tá er fyrigevandi bæði tað viðkomandi skrivar og talar Tað tykist mær,, at hesin maður sjálvur trýr uppá tað, at um Sam- bandsflokkurin sat i Tinganesi, so hevði verið lagað vóru ongar kvotur, so vóru olju- prísirnir ikki hækkaðir, tí teir hevdu eins og ganda- kallar bert við einum orði greitt hetta. Hesum trýr topppolitikari, og hetta vil hann hava Feroya fólk at trúgva, men Pauli Ellefsen veit betur — ella skuldi vita betur. Sambandsflokkurin er broyttur, tað skerst ikki manni, so hesin burtur sambandsflokk urin hevur eisini havt leiðsluna í krepputíð Feroyum, tað skerst heldur ikki burtur, frá 1950 til 1958 Hetta er politisk sega, men tað hevur kanska ikki áhuga Tí, nú dámar flokkinum betur at standa uttanfyri, nú avgerðir, sum krevja rygg, sum ikki eru popul- erar, skulu takast. Øll kunnu standa til róðurs í góðveðri, meðan tað skulu vera menn, ið standa á brúnni, tá á stendur „Tit oyddu hetta land- iå« sigur Pauli E., men mín góði maður, fyri at oyða nakað, má fyrst vera nakað Og tann framburð, sum hevur verið, hevur tú ikki verið við til at skapa. Sambandsflokkurin er verjan av fría fyritaks- seminum, hvat merkir hetta? Hyggur tú at skattalistanum fyri tey seinastu 15 árini, fyri ikki at fara ov langt aftur, so kann ein spyrja: hvar er tað privata fyritakssemið, tað sást ikki har, meðan gulltíðirnar vóru, meðan pengarnir floymdi inn, væl fyri at gardera seg ímóti teimum tíðum, sum ikki vóru góðar og sum kundu koma. Nú eru slíkar tíðir. so tað fría fyritakssemið má seta nakað til av tí sum tað sambært lóg hevði skattafrítt tí tað skuldi brúkast til at standa ímóti við. Nú verður rokningin skrivað til tað almenna, og hver er tað? Tað eru tey tíðina hava sum alla svarað samfelagnum skyldur sín- ar uttan at fáa nakrar ser- stakar fyrimunir. Tað eru fiskimenn, fiskagentur, arbeiðsmenn, ja, allur verkamannastætturin. Tey, sum alla tíðina hava borið byrðarnar, teimum skal aftur leggj- ast á. Tú og tit verja tað fría fyritakssemið. Og hví verða byrðarnar aftur lagdar á tær somu herðar, Pauli Ellefsen? Tí tað fría fyritaksemið ikki kendi skyldur sínar, tá ið gullið floymdi, tá ið tað skuldi svara samfelag- num skyldur sínar. „Gev keisaranum hvat keisarans er«. Fad er bara gloymt. Hetta er tad tu verjir, hetta bygdi ikki landið. Tey, sum bygdu hetta landið, vóru fiskimenn, arbeiðsmenn, fiskagentur, ja, verkamannastætturin, og uttan at fáa nakrar fyrimunir Og ikki, sum tú sigur „tey oyddu ikki nakad«. Tað, tú leggur okkum undir, leggur tú eisini veljarar okkara undir Eisini eitt demi um, hvussu lítið tú kennir til seguna. og sega er tað, sum hendi áðrenn tú kom á ting, Pauli Tey, sum hava lagt rygg til, og framvegis koma at gera tað, eru tey, sum hava valt meg, og tey gera skyldur sínar uttan nakran persónligan fyrimun. Vit vóru greiðir yvir tey myrku skýggj, men vóru til reiðar at taka ábyrgd, eisini saman við sam- bandsflokkinum. Og høvdu vit verið greiðir yvir, at tú og flokkur tín hevði so stórt vald, at tit bara við einum orði kundu steðgað oljuhækkanini, tryggjað fiskileiðir og hækkað fiskaprísir! So høvdu vit ikki himprast við. Men tað er bara ikki so. Føroya fólk hevur ikki brúk fyri politikarum, sum eins og strutsurin, stinga hevdið í sandin, tá ið á stendur. Aftaná hetta skeiðið fara veljarar at sanna, hver ið stýrir og stýrir við ábyrgd, og uttan at taka nakað frá nekrum, kann Pauli E. við at lesa siglingarsegu Páll Nolsøes, fáa prógv fyri, at tað eru og vóru mínir velj- arar, verkamannafjeldin, sum bygdi hetta landið. Ein er ikki noyddur at vera yrkjari bert ein heldur seg til veruleikan, og tað má ein topppolitik- ari gera. So Pauli seguna. Ellefsen, les Sverre Midjord Sendið lesarabrøvini til SOSTALIN! ER 3 æ gs