mikudagur 18. november 1981síða 3

OUR [TO EK SOSIALURIN Sida 3 Fleiri løgtingsmenn: Dansividurskiftini syndarlig — men Torshavnar býráð hevur ábyrgdina Uppskotið frá fýra løgtingsmonnum um at bóta dansividurskiftini við at veita Tórs- havnar kommunu eina mill. kr. í láni fekk misjavna undirtøku. Víst varð á heimildina hjá landsstýrinum at veita upp til 40 pst. í stuðli úr grunni til mentanarendamål. Fleiri tingmenn vístu á, at fekk Havnin slíkt lán, kundu bygdir koma og krevja tað sama Tórshavnar býráð fekk av at vita frá løgtingsmonnunum seinasta fríggjadag, tá dansi- viðurskiftini í Havn vórðu vidgjørd á løgtingsfundi. Viðgerðin fór fram í sam- band við eitt uppskot frá løg- tingsmonnunum Jóannesi Dalsgaard og Jonu Henrik- sen, úr javnaðarflokkinum, og Karini Kjølbro og Erlendi Patursson úr tjóðveldisflokk- inum. Hesi hava skotið upp, at Føroya legting lænir Tórs- havnar býráði eina millión kr. sum rentufrítt lán sum eina fyribilsloysn at beta um dansiviðurskiftini í býnum. Uppskotið fekk misjavna undirteku, men legtings- menn ferdu fram, at tað var gagnligt hjá tinginum at við- gera hetta evnið. Og eftir við- gerð í útvið tveir tímar, varð uppskotið beint í sosialu nevndina. Jógvan Sundstein og Jákup Lindenskov mæltu til, at nevndin ikki bert tók steðu fyri ella ímóti uppskot- inum, men tók ein fund við politiið og býráðið um málið, og spurdi tað, um legtingið skuldi hjálpa til. Nógv at fara til, men... — Tað er nógv at fara til hjá ungdóminum í Havn — ítrótt, kveldskúla, átrúnaðar- ligar samkomur o.a. ítriv, men tá tað kemur til dansi- vidurskiftini knípur, segði Jóannes Dalsgaard. Hann vísti á, at meðan út- boðið av ymiskum tiltøkum var vaksið, eins og fólkatalið var vaksið, so vóru dansi- viðurskiftini versnað. — Tað er tervur á høli til enskan og feroyskan dans, og eg meti tað vera týd- ningarmikið, at feroyski dansurin ikki dettur niður fyri, tí hann hevur hildið lívið í málinum, segði Jóannes Dalsgaard. Hann vísti á, at sjálvandi kundi spurnartekin setast við, at løgtingid tók sær av slíkum málum. — Men, segði Jóannes Dalsgaard, býráðið hevur verið passivt og har afturat hevur tað stórar byrðar at dragast við. Men er legtingið stórsinnað og letur hesa milli- ónina, hevur býráðið ikki ta umberingina. Ikki sami felagsskapur í Havn Jóannes Dalsgaard viðgekk, at kring landið hevði ung- dómurin sjálvur bygt heli við stuðli úr landskassanum, men hann helt, at sami fel- agsskapsandi ráddi ikki í Havn, m.a. tí at Havnin er blivin so stór. Annars vísti tingmaðurin fyri Suðurstreymoy á, at tað var saknur í eini frítíðarlóg, sum var fyritreytin fyri einum miðvísum ungdóms- arbeiði. — Tí skal uppskotið eisini bert metast sum ein fyribils- loysn, til frítíðarlógin er komin, tí tá skuldi umsteð- urnar blivið munandi betri, segði Jóannes Dalsgaard, sum annars heit, at kom ikki gongd á nú, fóru menn at spekulera í pengavinningi og tað dámdi honum ikki. Syndarligt skil Hilmar Kass, úr sjálvstýris- flokkinum, tók undir við Jóannesi Dalsgaard í tí, at dansiviðurskiftini = vóru í syndarligum skili og tey vóru vánaliga umsitin av Tórs- havnar býráð. Hilmar Kass vísti á, at meðan býráðið í Havn nýtti 40—50 mill. kr. til ein svimji- hyl, hevði tað ikki ráð at nýta 1—2 mill. kr. til eitt dansiheli, sum kundi hvílt í sær sjálv- um, meðan svimjihylurin fer at kosta fleiri ferðir hesa upphæddina í árligum rakstri. Hinvegin tók Hilmar Kass ikki undir við uppskotinum um at legtingið hjálpir til. Hann helt ikki, at tað var rætt at leggja hesa byrðuna á bygdarfólkið, men helt tað vera hóskiligari at skora á býráðslimirnar hjá teimum ymisku flokkunum at fáa teir at gera nakað. Hesum var Jóannes Dals- gaard ikki heilt samdur í, og vísti á, helvtin av teimum, sum ganga í skúla og læra í Havn, koma av bygd. Og hesi hava kanska mest brúk fyri, at hesi viðurskiftini eru í lagi, segði Jóannes Dalsgaard. Hilmar Kass gav honum ikki rætt. Hann segði, at tað var uppgávan hjá Havnini, sum móttók hendan ung- dómin, at geva bygdarung- dóminum forsvarligar megu- leikar. Ikki í vikuskiftunum Ove Mikkelsen, út tjóðveldis- flokkinum, helt ikki, at tað var rætt hjá havnarfólki at fara runt at bidda. Suðuroyartingmaðurin við gekk, at tað vóru nógv, sum Dansiviðurskiftini í Havn vóru til umrødu í næstan tveir tímar á legtingi síðsta friggja- dag. Løgtingsmenn vóru samdir um, at skilið var syndarligt, men kortini hildu teir ikki, at løgtingid skuldi loysa hesa uppgávuna. Aftur ímóti hildu teir, at ábyrgdin lá hjá ung- mannafeløgunum og býráðnum í Havn lærdu í Havn. Av hesum vann Havnin pening, og tí mátti tað vera skylda hjá Havnini at fáa heli til vega, ferdi Ove Mikkelsen fram. Harafturat helt Ove Mikkelsen ikki, at bygdar- ungdómurin var í Havn í vikuskiftunum. Hann tók ikki undir við uppskotinum. Frítíðin almiklan týdning — Tað hevur almiklan týd- ning, at vit hava frítíðina í huga, tí tað ræður um at stuðla, soleiðis at ungdóms- árini eru minnisrík, segði Jákup Lindenskov úr javn- aðarflokkinum, sum vísti á, at ófriðurin í Havn í heyst er ein avleiðing av gongdini fyri einum 10 árum síðani. Jákup Lindenskov greiddi frá, at undan ta tíð vóru trý dansihøli í Havn, sum høvdu loyvi at hava hvørt sitt dansi- kvøld, men so gav ein politi- meistari øllum hølunum loyvi at hava dans sama kvøld. — Hetta gjørdi, segði Ják- up Lindenskov, at ell streym- aðu til tað eina heli, soleiðis at hini kláraðu ikki kapping- ina og lótu aftur. — Hella elvdi til ta vána- ligu steðuna; men um stutta tíð er eitt gamalt dansiheli tekt. Tað kann ikki vera rætt við monopoli á hesum eki, sum nú. Her má kapping til, segði Jákup Lindenskov, sum annars vísti á, at javnað- arflokkurin metir tað sum eina av sinum fremstu upp gávum at taka sær av mál um, sum hava við tað upp vaksandi ættarliðið at gera 4,5 mill. kr. í grunninum Landsstýrismaðurin Tor- bjern Poulsen upplýsti, at eftir eini lóg kann landsstýrið veita upp til 40 pst. í stud- ningi til ikki bara nýbygging, men eisini til eldri hús, ung- dómurin keypir. Torbjern Poulsen upplýsti, at í dag eru 4,5 mill. kr. í grunninum til mentanarenda- mál. Hesin peningurin kemur m.a. frá stuttleikaskattinum. Í hesum viðfangi vísti Tor- bjern Poulsen á, at varð upp- skotið um avteku av stutt- leikaskattinum, sum lands- stýrið hevur lagt fram, við- tikið, fer grunnurin at minka. Annars tók landsstýris- maðurin í mentamálum ikki undir við uppskotinum at læna Tórshavnar kommunu eina mill. kr. Aftur ímóti mælti hann til, at ungdóm- urin tekur seg saman og sekir landsstýrið um hesi 40 pst. Viðurskiftini versna Jógvan Sundstein, úr fólka- flokkinum, viðurkendi, at steðan var vánalig og at hon var versnað. — Tað er syndarligt at síggja, at ungdómurin ikki hevur ordilig viðurskifti, segði Jógvan Sundstein Samstundis setti hann spur- nartekin við, um legtingið hevur nakað við málið at gera. Hann kom til ta niður- steðu, at fyrst og fremst hevði saman við ungdómsfelegun Tórshavnar býráð um ábyrgdina Hinvegin var Jógvan Sund stein samdur við Jóannesi Dalsgaard í tí, at tað var ikk tann sami felagsskapur Havn, sum ger tað meguligt at taka sær av hesum spur- ninginum eins og á bygd. — Skulu vit taka undir við uppskotinum, spurdi Jógvan Sundstein. Hann segði ikki beinleiðis sína meining, men førdi fram at legtingið hevði lóggávuvaldið, og um leg- tingið kemur til ta niðursteðu at skilið er vánaligt, má leg- tingið taka í nakkan á Tórs- havnar býráð um at fáa steð- una í rætt lag. Framsegumaður fólkaflok- sins meinti ikki, at her var rætt at siga, at hetta var bert eitt lokalmál og vísa tað aftur við hesi grundgevingini. Tí so skuldu so nógv mál verðið afturvíst, segði Jógvan Sund- stein Onnur viði Ynskið hjá sambandsmann- inum Agnar Nielsen var, at tey ungu áttu at funnið sterri virði í lívinum enn at sloppið at dansað. Men vit liva í einum demokratiskum landið, so øll hava lov at gera tað tey hava hug til, segði Agnar Nielsen Hann tók ikki undir við uppskotinum, tí tað kundi gera tað, at aðrar bygðir fóru at koma við sama ynski, men vónaði at nýggja landsstýrið fór at koma fram við upp skotinum um gávu frítíðarlóg Juul Jacobsen. úr fran ðs- og fiskivinnuflokk tók heldur ikki undir uppskotinum. Hann helt at Havnin s Framhald á síðu 4 — Hvat heldur tú um gongdina í Siglinga- málinum? Hergeir Nielsen, fyrrv landsstýrismaður — Málið hevur havt eina syndarliga lagnu Uppseldu ferðaseðlarnir til Smyril komandi summar progva, at vit kundu fleirfalda hesa innteku við tí rætta skipinum Einasta ljóspunkt letuni er, at tað tykist sum um fólkaflokkurin er farin undir at feða henda gamla tankan av nýggjum og er tað at eydnast forða mist á gólvið vera mark fyri, hvat vit hava ráð til at avreiða Tað hjálp: — Tað tykist sum vit feroyingar aftaná at hava fostrað góð hug- skot sjálvir, avreiða tey til aðrar at fáa vinning av. Minnist tá ið Skipa- felagið á sinni helt uppat við Tjaldrinum og útlendskt felag — DFDS — síðani einsa- malt skúmaði fletan av siglingini millum Fer- oyar og Danmark. Nú er tað sama Skipafelag, har vit fingu varhugan av, skuldi taka um endan, ið nú ikki torir ella hevur ráð til — sum letur tiltakið við millum- landa sigling gleppa okkum úr hondum yvir til íslendingar Mortan Rasmussen, deildarleiðari Eftir míni áskoðan er hetta eitt demi um, at sokallaða privata initia- tivið og verjar tess einaferð enn hava víst tervandi samfelags åbyrgdarlovsi fyr løroyskum