mikudagur 18. november 1981síða 6

telf. 147 20. 11820 box 76, 3800 Tórshavn Útgevari: p/f sosialurin Fyritaks- og blaðstjóri: Blaðmenn: Tórfinn Smith (ábyrgd) Hegni Djurhuus Jóhann Mortensen Jan Miiller Árni Joensen Sosialurin Dimmalætting Lýsingar: Uppseting: Prerft: Fólkatingsval TVEY ÁR VAR donsku stjórnini hjá Anker Jørgensen, lív lagað. Seinasta týsdag kom stjórnin í minniluta og forsætisráðharrin boðaði frá, at fólkatingsval verður týsdagin 8. desember. HENDA SAMA DAG verður eisini fólkatingsval hildið í Føroyum og Grenlandi, og skuldu vallistarnir vera valstýrinum í hendi í gjårkvøldid. Hóast allir vallistarnir ikki eru kunn- gjørdir í skrivandi løtu, er lítið at ivast í, at allir seks løgtingsflokkarnir stilla upp. SOLEIÐIS HEVUR ikki altíð verið. Tað hava verið flokkar, sum ikki still- aðu upp, tí hetta var eitt val, sum ikki viðkom okkum, hevur verið sagt. Av einari ella aðrari orsøk er vent í holuni og eru nú allir flokkar altráðir eftir umboðan á danska fólkatingi. JAVNAÐARFLOKKURIN hevur altíð havt ta stóðu, at fólkatingsumboðan- in hevur stóran týdning og hevur flokkurin tí altíð stillað upp til hetta val. At hendan stødan hevur verið skilagóð sæst best nú, tá allir aðrir flokkara taka undir við hesum sjónar- miðinum og stilla upp. JAVNAÐARFLOKKURIN hevur nú uttan slit í samfull 21 ár á rað havt fólkatingsumboðan og hevur javnaðarmannargddin verið at hoyrt har, tá mál okkum viðkomandi, hava verið til viðgerðar. — Meir enn sigast kann um onnur føroysk fólkatings- umboð. UM HENDAN rødd javnadarmanna skal fáa loyvi í framtíðini at gera seg galdandi er nú upp til veljaran. Flestu fólk munnu vera greið yvir, at tað eru nógvar orsøkir til at velja Javnadar- flokkin aftur hesaferð. Ein av teimum er, at Javnaðarflokkurin viðurkennir tann stóra týdning hetta umboð hevur, og er har og ger seg til kennar, tá rætt er. At velja flokkar á danating, sum eru talsmenn fyri at avtaka hesar somu sessir, man lítil dugur vera í. SOSIALURIN Nu ere Í hesum degum verður Føroyatidindi, valblad Sambandsfloksins, borið i hvert hús. Hettar er tó ikki í samband við fólka- tingsvalið, ið stendur fyri durum, men í samband við at tað í ár eru liðin 75 ár síðani sambandsflokkurin varð stovnaður. A baksiduni í hesum blað hevur ungmannafel- agið Samband eina heilsan til flokkin. Innihaldið í hesi grein er sum tað plag- ar hjá sambandspressuni, men tó er eitt brot, ið eg legði merki til. Miðskeiðis í greinini in glotti at homa stendur nakað soleiðis: »At so aðrir trupuleikar hava tikið seg upp í út- heiminum sum vit als onga ávirkan hava á, men kortini hava rakt okkum meint, er ikki nógv at gera viða Hettar eru sannleiksorð. Tað er ikki minst gleði- ligt at tað er frá ung- mannafelagi sambands- floksins at hesi orð koma. Hettar er tað sum vit hava sagt alla tíðina. Tað, at henda kreppan, sum vinnulív okkara er komið í, er komin uttanífrá. Men sambandsflokk- urin hevur altíð víst hesum aftur, og skuldsett fyrrverandi samgongu við javnaðarflokkinum á odda fyri at hava komið okkum út í hesa kreppu. Tí er tað serliga gleð- andi, at ungmannafelagið Samband hevur »gjøgn- umskoðað< propagandað- ina hjá Paula & Co. Tit ungu fólk, haldi tit bara fram við at vísa á skeivleikar i skrivings sambandshevdingans og hansara harkaliði. Tað skapar eitt sindur av virð- ing fyri tykkara ung- mannafelagi. Ongantíð betur enn at tit ríva tykkum eitt sindur leys frá flokkinum og vísa á nakrar skeivleikar í tí, sum sambandsmenn fram- føra. Tað vænti eg tó ikki; at tit ríva tykkum frá tykk- ara stavnamonnum, men tó var tað gleðiligt at tit góvu »guruum« sam- bandsfloksins ein upp á »snutan« í hesum fød- ingardagsblaðnum. Tað hava teir uppiborði aftan á 75 ár við at arbeiða ímóti framburði. Uttanlandssiglingin kyniskt brúkt at vinna egnum málum frama Harra blaðstjóri. Man tað nú vera nógv av Feroya fólki, ið framvegis trýr, at uttanlandssigling okkara varð niðurlegd, tí hon ikki fekst at bera seg? Aftur hava vit sæð orð- ini hjá trongskygdum mo nnum: >Vit duga onki, vit nytta onki!< verða gjerd til skammar. Vit hava sæð, hvussu kyniskir menn hava brúkt hetta føroyska fyri- brigdiå at vinna sinum 6hugnaligu målum frama. Í »Dagsins måli« 12/11, var týðuligt at hoyra á Olafi Olsen, at hansara mál var nátt nóg so tíð- liga. Tað var líkasum, hann hugsaði: >Hvat er tað, eg eri við í?a Vit kenna øll hetta, at vit, uttan at meina nakað beinleiðis við tað, rópa upp um eitthvat, mestsum fyri at gera eðrum til vild- ar, men eru tó greið yvir, at tað, vit rópa upp um, neyvan fer at henda í bræði, men skuldu vit verið so óheppin, at knappliga verður, „sum vit hildu«, so vilja vit helst loypa frá í evstu løtu. Dømi um hetta hava vit fleiri: Oli Breckmann — fascisma, Tjóðveldis- menn — loysing, danska stjórnin, áðrenn valid i 1946, Pauli Ellefsen, tå hann sat i andsteðu og nú Olaf Olsen og uttanlands- siglingin. Hesir báðir sein- astu komu tó so langt út á djúpt vatn, at ikki slepst inn aftur. Eitt vita vit fyri vist, at hverki íslendingar ella týskarar vildu verið so grammir eftir okkara sig- ling, um teir ikki roknaðu við, at hon fer at kasta pengar av sær. Tað er tá hon byrjar og verður bygd upp, ein for- rætning hevur tær sterstu útreiðslurnar og kann geva hall, men hetta nýta hverki íslendingar ella týskarar at stúra fyri, tí tað hava vit avgreitt! Tað framgongur týðu- liga, at tað eru íslendigar, sum hava yvirtikið initia- tivið, nú eru tað teir, sum bjóða okkum við, tað eru teir, sum seta treytirnar: vilja tit vera við, so kunnu tit sleppa, vilja tit ikki, so mugu tit um tað, týskarar vilja fegnir! Vit sigla í øllum førum frá komandi sumri at rokna. Undan seinasta leg- tingsvali vóru arbeiðsum- steðurnar hjá táverandi landsstýri vorðnar so óto- landi, orsakað eini and- stødu, sum frá persón- ligum hatri, evund og ego- istiskum sjónarmiðum hevði sett sær eitt einasta endamál: at vera ímóti ollum, sum landstýrið setti íram, at einasta loysn var at lata hesar fáa meguleikan at sleppa framat. Urslitið av val- inum varð, at veljararnir vóru samdir í hesi áskoð- an. Tað var eisini breið semja millum viðhaldsfólk hjá undanfarna landstýri, at fólk áttu at fáa síggja, at orka núverandi land- styrisins lá oman fyri háls- velin. Hetta hava vit nú sæð í ólukkumáta, men at teir so skjótt skuldu koyra alt á bláman, mundi fáur vænta. Bestu ráðini munnu hú vera, at teir í stundini leggja frá sær, so vit kunnu hava nýval til løg- tingið saman við fólka- tingsvalinum. Ilt verður at rætta skadan upp aftur sum er, men skulu teir sita alt skeidid ut, ja, so eru vit i EEC áðrenn ta tíð. Neyvan man ganga long tid, fyrrenn teir, eins og teir mestsum hava fingið TWR-málið igjøgnum, fara at venda kjakinum tann vegin, at tad bert eru gudloysingar, sum eru ímóti EEC. Tað virkar hverja ferð í Føroyum! ohe A —-A——"„——"/—— Sjómannaverkfallið Tað feroyska sjómanna- verkfallið hevur hesar summarmánaðarnar verið nógv umrett í donskum blødum. Verkfallið bleiv lyst 9. juli, eftir at Føroya Sjó- mannafelag í nærum 3 mánaðar á allan hátt hevði roynt at fingið samráð- ingar í lag við Reiðarafel- agið. Tá skipini blivu løgd, hendi tað heilt óvæntaða, at Fiskimannafelagið, sum higartil hevði sagt seg at stuðla Sjómannafel- agnum, legði upp í, og saman við Reiðarafel- agnum setti verkfalsbrót- arar umborð. Hetta almikla brot á ell faklig prinsippir eigur ikki bert fiskimannafelags- formaðurin — Óli Jacob- sen — skuldina fyri. Eisini fólk, sum amast uppi í vinstrafelagsskapinum FS, eiga sín part av ábyrgdini. Hesi fólk spældu, longu tá verkfall varð lýst, ein ak- tivan lut fyri at gera Óla greitt, at fekk hann ikki steðgað hesum nýggja fakfelagnum, vildi hetta máa grundarlagið undan hansara egna reformis- tiska klassasamstarvs- politikki. Jú, Fiskimanna- felagið fór saman við Reið- arafelagnum, — yvaleyst eisini aftaná nógv benar- orð frá reiðarunum — og nakrar dagar eftir at verk- fallsbrótarar vóru settir á skipini, varð sáttmáli gjørdur, sum skuldi nyt- ast til at køva allan aktiv- itet hjá Sjómannafel- agnum. Aktiviteturin hjá Sjó- mannafelagnum var hin sami, sum øll fakfelog i verkfalli mugu gera brúk av, um tey skulu vinna sínum limum nakrar semdir. Her skal bert blíva víst á tey tiltek, ið vóru uttanfyri Feroyar. Í donskum havnum vóru nógvar blokadur, og tær blivu, eins og í Fer- oyum, mettar við ótrú- ligum harðskapi frá poli- tinum. Eisini blivu nógv handtikin og sett fest. Byir, sum Aalborg, Kjøbenhavn, Korsør, Fredricia og Holbæk, vóru vitni til stórar blokadur, og nógvar vóru væleyd- naðar. Men eisini her komu Fiskimannafelagið og FS til, sum eitt vælsig- nilsi hjá reiðarunum. Danska arbeiðsmanna- felagið, SID, hevði verið í samband við partamannin í Feroyum og tók longu frá byrjan avstand frá ollum blokadum og noyddi sínar limir at arbeiða undir politiverju. Eisini DKP topparnir í teimum lokalu fakfeløgun- um fingu kallid. Frå at halda at stríðið var ógvu- liga rímuligt, hálsaðu teir heilt um, eftir at nakrir stubbar hevdu staðið í »Land og Folk«, um at maoistar og ekstremistar Framhald á síðu 11