mikudagur 23. desember 1981síða 13

SOSIALURIN Sida 13 Itróttarskaðar kunnu fáa ålvarsamar fylgjur fyri tann íð- kandi, bæði líkamliga, sosialt og økonomiskt, sígur Oddmar Færø, lækni, ið heitir á oll ítróttarfólk um at fáa teknað eina trygging B36 er eitt felag. Hóast felagið, ið sera virki er fótbóltsfelag burtur- av, telist millum tey storstu í Foroyum og venjingar o.a. í band við lands- kappingarnar í fótbólti tí krevja stersta partin sam- av arbeiðinum í felag- num, hevur felagið tó limir, ið eru virknir innan annað felags- arbeiði. M.a. er eydnast eini bladnevnd at fáa í lag útgávu av »B36-felags- tíðindum< — eitt felags blað, ið kemur út eina ferð hvønn ársfjórðing. Higartil er blaðið, við Arna Rein sum blað- stjóra, komi triggjar ferð og hóast flest allar greinar og annað tilfar fyrst og fremst hevur áhuga fyri B36-limir og viðhaldsfólk, eru eisini greinar, ið evnir, vidgera ið hava áhuga fyri oll ítróttarfólk yvir- høvur, at finna í blaðnum. I blaði nr. 3, fyri oktober ársfjóðring, er åhugaverd grein, sum Oddmar Færø, lækni, hevur skrivað, og loyva vit okkum, við loyvi frá hovundanum, at prenta greinina her. Skaðatilburðir av ítrótti eru tíverri ikki so sjáldsamir, og sjálvt um ein stórur partur av hesum til- burðum eru av minni týdningi, so økist og harðnar kappingin í okkara tíð alt meira og førir við sær fleiri og fleiri álvarsamar skaða- tilburðir, sum kunnu fáa álvarsamar fylgjur fyri tann íðkandi, bæði likamliga. sosialt og økonomiskt. Ikki er meguligt heilt at fyri- byrgja skaðatilburð- unum innan ítrótt, men vit mega leggja alla orku í at minka um skaðatilburðirnar, og um skaðin er hendur so at viðgera skjótt og væl. Innan teir ymisku ítróttarbólkarnar = eru vanliga ávísir skadatil- burðir sum koma fyri, men sum heild skaðast vanliga: 1) húð og undirhúð, 2) veddar og spengur, 3) lið og liðbond og 4) beinagrind. Orsekin til hesar skaðatilburðir = kunnu vera mangar, men kanningar á hesum eki benda á fylgjandi pro- centvisi orsekbýti : 1) áleið 25% orsakað av vánaligum leikvelli. 2) áleið 10—15% or- sakað av vánaligari upphiting, áðrenn leik- að verður. 3) áleið 25—35% orsakað av vánaligari venjingarsteðu. 4) tey åleid 25—40%, sum eftir eru, mugu sigast at vera tann vandi, sum altíð er fyri skaðatilburði við íðkan av itrótti. Harumframt er eisini væl kent, í hverjum tíð- arbili í einum dysti ella aðrari ítróttaíðkan skaðatilburðirnir koma fyri, nevniliga í byrja- nini, orsakað av ov vánaligari upphiting, og ímóti endanum, or- sakað av ov vánaligari venjingarsteðu Okkara ítróttarfólk eigur at hava í huga, at fyribyrgja skaðatil- burð, og um skaðin er hendur, so viðgera hann á rættan hátt: 1) Fyribyrgjandi við- gerð a) informatión um normalar likamsfunkti- ónir, b) góða upphiting áðrenn ítróttaríðkan, c) góða venjingar- stødu. 2) Skjota og rætta fyrstuhjålp, um skadi er hendur 3) Viðgerð hjá lækna og fysioterapeuti. 1) Uppafturvenjing í samráð við lækna, fysioterapeut og ven- jara. Mær vitandi er ikki gjørd nøkur nærri skrá- seting av skaðatilburð- um innan feroyskan ítrótt ein slík kann- ing vildi verið av stórum týdningi í einum upplýsandi og fyribyrgjandi arbeiði viðvíkjandi = skaðatil- burðum hjá okkara skjótt ekjandi ítróttar- fólki Sum demi um skaða- tilburðir hjá donskum fótbóltsleikarum frá 1., 2. og 3. deild í 1980 Meira spennandi enn væl leiktur Dysturin millum Neistan og Kyndil, 1. deild menn, varð ikki tann best leikti. Harafturímóti varð hann spennandi orsaka av lítlum mál- muni og av ti at liðini skiftust um at vera á odda Kyndil—Neistin, 1. deild menn, 18—16 Malskjuttar : Kyndil: Bent Jákup H John Egholm 3, Erling Annfinnur Brekkstein 2 Sverri Jacobsen 1 Hansen 7, Jacobsen 2, Regin Johansen | Joan Pætur Midjord I og Kari Nielsen 1 Neistin: Nele Midjord 6. Justines Justinussen 3. Echardt Persson 3, Poul Johannes Hovgaard 2, Dánjal Petur Olsen I og Christian Poulsen 1 Kyndil Neistin somuleidis 3 x 2 min Brotskøst Dómarar Rubeksen Utvisingar 3 x 2 min. og Kyndil 5 og Neistin 6 Hans Holm og Hendrik Dysturin millum Kyndil og Neistan, 1. deild menn, varð ikki av teimum bestu — leikliga sæð. Men, hóast hetta, fingu áskoðararnir ið vóru færri enn van- ligt — tó nakað fyri at- gongugjald teirra, tí dyst- urin gjerdist spennandi go javnur. vísti ein kanning av 30 fotboltsfeløgum fylg- jandi úrslit : Ein fótbóltsskaði er defineraður sum ein skaði, komin í sam- band við dyst ella ven- jing, sum tarnar nógv, meðan spælt verður, og/ ella krevur ser- viðgerð fyri at kunna spæla, ella ferir við sær, at tað als ikki kann spælast. I medal var 17,4 skadi pr. lid pr. år, ella gott 1 skadi pr. leikara pr. år, og sum skadatil- burður var defineraður, svaraði hetta til 2 skaddar leikarar pr dag pr. lið (í meðal var di hver skaði 36 dagar) Skaðabólkar: Keikt (forstúvað) fótlið 23 Veddaskaði (speng- ur) 15,3' Skaði á knælid 13,6 Skaði á spengur í huppinum 12,1 Veddaskaði á lærinum 9,8 Skursl og annar húð- skaði 6, 1“ Beinbrot 1,6 Fótskaðar 4,2 Ryggskadar 1,9 Skaði á hælsinu 1,0" Ymsir aðrir skaðar 7,1 Flest skaðar hevdu málmenn og verjuleik- arar, og eftir aldurs- bólkum vóru flest skaðatilburðir í aldrin- um Ialt vórðu eik- yvir 26 ár. 127 av 383 I fyrra hálvleiki hevði ein ilt við at fata, at fleiri av leikarunum á liðunum eru við í lands- liðsbólkinum og at aðrir, báðum ið ikki eru við, bert eru tað, tí at teir hava givið avboð Eitt tað fyrsta ein lærir í samband við hondbólt er at lofta bóltinum, men sjálvt hesum tóktist ein- stakir leikarar at hava gloymt alt um henda dag. Tá »feilavleveringarnar« eisini vóru nógvar og nógv av skotunum, serliga hjá Kyndils-leikarunum, vóru vánalig, gjerdist fyrri hálvleikur, sum danir so rámandi taka til, >rodet og uskøn«. Hóast hetta gjerdist hálvleikurin tó spennandi. Kyndil kom á odda 1—0 og aftaná stutta løtu vóru hetta óivað ein orsøk til Hóast ikki allir ítróttar- skaðar eru so Ógvus- ligir sum hesin, so kunnu teir fáa álvars- ligar fylgjur bæði figgj- arliga og likamliga, sigur Oddmar Færø, og skoytir upp í, at rættast er at fáa tekn að eina ítróttartrygg- hjá Tryggingar sambandinum ing arum skaddir (33,2%) Av samlaðu skadatil burðunum vórðu 62 kannaðir av lækna, meðan gott 20% hverki vórðu kannaðir av lækna ella fysiotera peuti. Bert 50 av skaðatilburðunum um fótliðin vórðu nærri kannaðir og vidgjørdir rættan kátt, og er skeiðis í hálvleikinum vóru kyndilsleikararnir, ið leikti væl kvikari Neistin, á odda 7—3, enn men nú kom steðgur í. Neistin menti seg og samstundis tóktist Kyndil at fáa eina »down-periodu«. Tað, ið eftur varð av hálvleik- inum, var tað Neistin, ið royndist betra liðið, og eydnadist teimum at koma á 7—7 javnleik udan hálvleikssteðginum, so at ítróttarfólk, feløg og ISF mål, sømt alt ov nógv: ið ítróttarfólk fáa teknað eina trygging, so at vit rokna við, at okkara grúsvellir ikki geva færri skaðar, heldur fleiri Til seinast eitt hjartasuff til øll itrottar- um eitt verdur for- Ber- band, at øll sum so 1 vånaligar eklaliðir hjá sleppa undan einum nógvum fótbóltsleik- Orimiligum økonomisk- arum. Nevndu skaðar um og sosialum bak hjá donsku fótbólts- bresti í samband við leikarunum eru hendir ítróttarskaða á grasvølli, og megu vit teir á odda 4—2 og mið- spenningurin til seinna hálvleik varð stóru Seinni hálvleikur gjer- dist, leikliga enn fyrri sæð, betri men eydnaðist tá Neist- anum at koma við tveimum varðveittu leiðslu til voru málum, og teir hesa bert 10 min leika. Tá eydnaðist Kyndil at koma eftir at Framhald á síðu 14