leygardagur 5. juni 1982síða 3

} | Nr. 49 — 5. juni 1982 Felagid Dagrøkt: Arbeiði okkara mett sum itriv Í Tórshavnar Kommunu er ikki nóg nógv ansingar- pláss til smábernini á stovnum, og tí hevur dag- rektarskipanin verið nýtt í mong ár, til tess at skaffa børnum innivist hjá pri- vatfólki, meðan foreldrini eru til arbeiðis. Í Havn eru 43 dagrekt- armammur, sum átaka sær at ansa einum ella fleiri bernum um dag- arnar, tilsamans umleið 150 bern. Í farnu viku tóku dag- røktarmammurnar seg saman um at stovna eitt felag, sum hevur fingid navnið Felagið Dagrøkt. Vit hava tosað við Marjun Midjord, Fel- agnum Dagrøkt, og biðið hana siga okkum frá hvat endamálið við nýstovnaða felagnum er? — Endamálið við fel- agnum er sjávlsagt at arbeiða fyri betri umsteð- um hjá dagroktar- mammum, sigur Merjun. — Vit vilja ikki góðtaka lenarviðurskiftini, so sum tey nú eru háttaði. Tað er soleiðis, at vit verða mettar at hava bern í dag- rekt ístaðin fyri at fara í útivinnu. Fyri hetta fáa vit løn frá kommununi, formann i sum er at sammeta við samsýning, — tað vil siga, at vit ikki fáa løntakara- frádratt Tey sum skipa fyri dag rektini vilja við, at arbeiði okkara er eitt slag av ítrivi fyri at sleppa at ansa egnu vera sum verður gjert bernum heima, istadin fyri at tara utivinnu, men ett vilja i kk KOOLIKA ta KKAri irbeiði « gagnligt E ýdninga kið su ilt virka undir, su onnur fólk i lør li vinnu Hvussu verða tit løntar? Vit fåa 1770, kr fyri hvørt barn, — hetta er upphæddin fyri ansingar- pláss heilan dag, t.v.s. í FALK- dráttur | Upphålan og | sleip + streym | geving | Tif. 124 03 & 145 45 otta tímar. og av hesum kunnu vit draga 1/3 frá til útreiðslur á skattakort- inum. Utreiðslurnar eru: matur, klæðnavask, rein- gerð oa, sum nógv arbeiði og útreiðslur stendst av, tá tú hevur umleið 4—5 bern í dagrøkt. Nevndin í Felagnum Dagrekt hevur gjert eina uppgerð yvir útreiðslur og inntekur og er her komið til, at t.d. ein dagrektar- mamma fær kr. 25,70 um tíman, fyri at ansa fýra børnum, sigur Marjun Midjord. Marjun Midjord hevur búð í Danmark í nekur ár. og har var hon eisini dagrøktarmamma, men heldur ikki, at um- steðurnar hjá kvinnum í sama arbeiði í Feroyum líkist umsteðunum í Dan- mark. Í fyrireikingararbeiðn- im í nevndini kom fram, at nogvar kvinnur ikki rættiliga vistu, hvat tær kundu krevja frå Dagrøkt- arstovninum, sum tær annars høvdu rætt til. T.d eiga dagrøktar- mammur rætt til at fáa útvega leikur til børnini, tí ein partur av arbeiðnum er sjálvsagt at spæla við bernini, og at menna tey á sama hátt sum í barna- garðinum. Í samband við lenar- viðurskiftini hjá dagrekt- armammum hevur felagið sent bræv til Líkningar- ráðið um loyvi at draga 10% av lønimi á skatta- rokningini, istadin sum nú 33%, eins og felagið vil hava, at limirnir gerast ønmottakarar. Etlanin er eisini at gera uppskot til lenarsáttmála við Tórshavnar Komm- unu, so viðurskiftini í hesi vinnu gerast betri. Sum nú er, hevur Dag- gjørt røktlarstovnurin reglugerð fyri dagrøktar mammurnar. men nogvar hava ikki sæð hesa Vit hava tíbetur havt nógv gagn av at hitta hverja aðra, sigur Marjun, tí neyvan er nakað arbeiði so strævið og innibyrgd sum okkara. Vit eru at kalla bundnar av arbeiði frá tíðliga á morgni til seint seinnapartarnar, og nógvar av okkum hava ongan at tosa við um teir spurningar sum vanliga eru, har bern verða ansaði í dagrøkt. — Hví arbeiðið? Mær dámar so av- gjørt best at hava við børn at gera, og hetta er eisini tað einasta eg havi lært. I Danmark er tað ein trevt, at dagrektarmammur fáa upplæring og fara á skeið. tá tey skulu hava bern í pleygu. Tí var tað mest natúrligt fyri meg. tá eg kom heimaftur, at sum dagrøktarmamma, og hetta dåmar mær serstak liga væl, hoast alt Bert hevði ligt hjá okkum dagrøktar mammum, um vit kundu fingið skipaðar umstødu: í arbeiðnum, eins og tað valdi tú hetta byrja verið gagn hevur tydning fyri tí einstøku, at sleppa á skeið. Hóast skeið verða hildin fyri starvsfølki, sum hevur arbeiði at ansa børnum, so fáa vit ikki innivist har. At enda sigur Marjun Midjord, at tað liggur nógv á láni, at fáa umstød- urnar gjerdar betri hjá dagrektarmammum, men at hetta alsamt er ein byrjan, at dagrektar- mammurnar nú koma saman og tosa um tey neyðugu tiltekini, sum farast skulu undir í fram- tíðini. Dag. Orð og myndir: Jan Miller Í Sandagerði. Teir eru við at rigga gággumaskinuna til. Frá vinstru: Tórmóður Dahl, Andras Niclasen og Knút Nolsee Áralangt arbeiði gevur úrslit: Royndu japanska gåggumaskinu i andagerði við foroyskum gåggum — við framúr góðum úrsliti Fyrsta japanska gággumask- inan í Europa er komin til Ferova. Maskinan stendur nú uttanfyri verkstaðin hja A nfinni Debes í Sandagerði Teir royndu longu maskinuna hósdagin við framúr góðum úrsliti. Tær fyrstu feroysku gággurnar fóru gjegnum maskinuna og út kom tann reinasti gággumatur Japanesarar eta gággumatin raan Sosialurin ir tilstedar, tá maskinan rå sett saman í Sanda- erði. tosaðu við Knút Nolsøe, sum er nevndarlimur Atlantic Shellfish. ið hevur tikið stig til at fåa maskinuna til Føroya Knút greiðir frá, at nú sæst so nakað eftir av ti arbeiði sum byrjaði fyri skjótt fimm Tað byrjaði við eftir við lítlum báti. Síðani hava hesar royndir hildið áfram við Plankton, sum í fjør fisk- aði nakað av gåggum, um- framt at eitt stórt tal av gággurúsum varð riggað til árum síðani royndarveiðu gággum Plankton Knút dylur ikki yvir, at tað m.a. er bátinum Plankton fyri at takka, at arbeiði at fáa gongd á eina gággufram- leiðslu í Feroyum, nú er komið so mikið ávegis. Nú gággumaskinan er komin eru farnir at gera fyrireikingar til veruliga gágguveiðu. Maskinan skal nú justerast og ymiskt skal gerast við hana, áðrenn hon fer til menn Norðagetu, har hon skal standa. Ætlanin er, at bátarnir. sum fiska gåggu, skulu avreiða hana í Getu, har so sjálv viðgerðin av gággunum fer fram Knut Nolsøe sigur, at nú Plankton er leigaður av Fiski- rannsóknarstovuni til aðrar royndir, fer hann tískil ikki í gágguveiðu. Ætlanin er so at aðrir bátar skulu brúka tær mongu gággurúsurnar, sum teir annars hava riggað til umborð á Plankton. Tað er gjerd ein avtala við Japan um at selja feroyska gággu. Nú skal so ein negd sendast avstad sum ein roynd Við gágguposa á baki Vit spurdu nú Knút, hvussu tað ber til, at menn hava fingið so gott samarbeiði við japanesarar, nú hetta landið liggur so fjart frá Feroyum. Til tað sigur hann: — Vit vóru fleiri, sum i fjør vóru í Japan at hyggja at ymsum vinnum har. Eg fór til Japans við gágguposanum á bakinum. Harí vóru ymsir heimagjerdir rættir, eitt nú spik. grind, høgguslokkur, svartkjaftafrikadellur, gággu- matur osfr. Tað vísti seg beinanvegin, at japanesarar vórðu mest áhugaðir at keypa gággu frá okkum. Og soleiðis byrjaði hetta sam- arbeiði. Knút Nolsee sigur víðari, at síðani hava fólk frá stóru japonsku fyritøkuni Nishui verid i Føroyum og nu sæst so fyrsta veruliga urslitid av hesum samarbeiði. Gággu- maskinuna hava japanesarar leigad feroyingum í eina tið fyri lítlan penga. Eru feroy ingar so hugaðir at keypa maskinuna, kunnu teir tað Japanesarar álitandi og dugnaligir Knút hevur gjer bilsnan at sig og skjótt sigur r b ss i Tað er ber síðani k umbiðin I Sandager" at faa eina men her hava jaj skundi ør nýggja kit oying gågguv« nú Førovsk gå rå send til Har verður gággumatu etin ráur Knút Nolsøe sigur at nú er bert at vóna, á landsins myndugleikar vil stuðla projektinum figgjar liga, soleiðis at tað kann halda fram. Fer henda fyrsta royndin at viðgera gággur við maskinu at eydnast og vísir tað seg. at feroyskt havøki kann bjóða okkun nógva gåggu, so er einki at ivast i, at gágguvir ein lenandi vinna hjá no fólkum Umfr una til i til matna, kann hon eisir brukast til Nu er so at fara í g