hósdagur 20. januar 1983síða 7

Nr. 8 — 20. januar 1983 Er hasj vanda- mikið? Kjartan Mohr: Spurningurin er ringur at svara, men ein veit, at fólk verða sálarliga bundin at hesum evni. Óbeinleiðis er evnið skadiligt, ti tað verður ofta brúkt undir umsteðum ið kunnu elva til brúk av sterkari narkot- iskum evnum. Brúkið av hasj hongur ofta saman við tíðini, — tað kann vera »in« i ávísum bólkum í samfel- agnum. Eg vil tó fráráða fólki at brúka hasj. Jóhannes Alvheygg: — Tað er vandamikið, tí tað meguliga fær ungfólk at ynskja sterkari rús, tá tey fyrst hava vant seg til hasj. Vit vita, at rús- drekkamisnýtsla byrj- ar við, at fólk drekkur øl, men at tey seinni fara yvir til sterkari drykkir. Tí haldi eg hasj vera vandamikið í sær sjálvum. Eyðbjern Mikkelsen: — Eftir tí vit hava lisið um hasj, so kann hetta verða byrjanin til nýtslu av sterkari evnum. Eins og sigarett- roykjarar lættari fara yvir til hasj, enn tey sum ikki roykja, so vísa telini frá kann- ingum uttanlanda, at hasjbrúkarar fara víðari, og byrja at taka narkotisk evni. Landsstýrismaðurin skilur ikki sammet- ingina Greinarnar, sum undirritaði hev- ur skrivað í Sosialinum í sam- bandi við at landsstýrði hevur steðga øktari veiting av heimahjálp, hava heilt givið talað til búkin á sambandsmonnum. Dimmalætting og Eilif Samuelsen hava fingið eitt satt herðindi av búkilsku. Og hetta skilir ein og hver. Í Dimmalætting hósdagin roynir landsstýrismaðurin seg við eini nýggjari sjóforkláring. Undirritaði hevur ikki skilt munin á fólka- og avlamisveit- ingum eðrumegin og veiting av heimahjálp hinumegin. Og so greiðir landsstýrismaðurin frá muninum. Veiting av fólka- og avlamispensión er ásett við lóg. Veiting av heimahjálp er ásett við kunngerð. Alt hetta er undir- ritaði sjálvandi vitandi um. Men lat meg gera enn eina roynd fyri at fáa landsstýris- mannin at skilja samanlíkning ina. Um ein persónur uppfyllir tær læknaligu treytirnar fyri at fáa avlamispensión ella fram- skundaða fólkapensión, so skal viðkomandi hava annaðhvert av- lamispensión ella framskundaða fólkapensión og fær hann tað ikki, so var tað ikki bert eitt brot Vilhelm Johannesen, tingsmaður, hevur skrivað politisku viðmerkingina politisk viðmerk- ing log- á lógina, men harvið hevði tað al- menna gjørt mun á samfelags- borgarum. Um nú ein persónur uppfyllir tær læknaligu treytirnar fyri at fáa heimahjálp, men ikki kann fáa hesa, orsakað av, at lands- stýrismaðurin hevur sagt, at heimahjálpin skal halda seg til játtanina, so er munur gjerdur á samfelagsborgarum. Persónurin, sum ikki fær heimahjálpina, felir seg á sama hátt, sum hann vildi folt seg, um honum varð sýtt av- lamispensión ella framskundaða fólkapensión, hóast hann uppfylti læknaligu treytirnar. Ein kann eisini leggja tekstina hjá landsstýrismanninum soleið- is út, at vóru lógirnar um fólka- og avlamispensión ikki í vegin, so vildi landsstýrið gjørt tað sama galdandi viðvíkjandi veiting av fólka- og avlamispensión. Nevni- liga kravt at játtanin varð hildin og so svíða sum svellur. Men her eru lógirnar, sum javnaðarflokk- urin í áravís stríddist fyri at fremja, tíbetur í vegin. Tá heima- hjálparskipanin varð sett í gildi við kunngerð, vardi tað okkum ikki, at Feroyar nakratíð kundu fáa eitt so asosialt stýri sum tað, ið nú situr. verandi enn ikki Í samreðuni í Dimmalætting hósdagin mótsigur landsstýris- maðurin sær sjálvum so dyggi- liga sum hetta. Hann sigur: > Æt- lanin hjá landsstýrinum í hesum sambandi er bert at strika undir, at heimahjálpin eins og allir aðrir stovnar undir landinum eiga at halda sínar jåttanir«. Og í endanum av samreðuni verður sagt: »Sjålvandi eigur tað at verða meguligt, soleiðis sum heimahjálparaleiðarin, Sonja á Argjaboga, málbar seg í útvarp- inum herfyri, at tey, sum veru- liga hava tørv á heimahjálp, eiga altíð at fáa hana, sigur Eilif Samuelsen at enda«. Hvi so krevja at jåttanin verður hildin, tå tað er progvad, at jåttanin ikki er so mikið stør, at øll sum hava tørv å ti, kunnu fåa heimahjålp? Hvi ikki geva eina eykajåttan i hesum figgjar- árinum? Og hví bert seta 15 mió. kr. av í komandi fíggjarári, tá heimahjálpin og almannastovan meta, at tað verður neyðugt við 18 mió. kr.? Lat meg til endans tríva aftur í orðini hjá landsstýrismanninum, tá hann sigur, at ætlanin hjá landsstýrinum í hesum sambandi er bert at strika undir, at heima- hjálpin eins og allir aðrir stovnar undir landinum eiga at halda sínar játtanir Lat okkum taka okkurt dømi Fyrsta fíggjarárið, hetta lands- stýrið sat vóru 1 mió. 250 tús. kr settar av til uttanlandsferðir hjá legmanni, landsstýrismonnum (t.d. Eilif Samuelsen) og eðrum, veruliga nýtslan varð 2 mio. 121 tús. og 600 kr. Ein meirnýtsla uppá 70 pst. Hví varð hendan játtanin ikki hildin? Hví hildu Eilif Samuelsen og løgmadur seg ikki til hesa játtan? Eitt annað demi. Sama fíggjar- ár var játtanin til umboðan og t.v.s. alment veitsluhald 300.000 kr. Veruliga nýtslan varð 522.900 kr. Ein meirnýtsla uppá 222.900 kr. Hví varð hendan játtanin ikki hildin? Við ødrum orðum er politikk- urin hjá hesum landsstýrinum tann, at gomul og sjúk, sum hava tørv á heimahjålp, onga heima hjálp skulu fáa við tí grundgev- ing, at játtanin til heimahjálp skal haldast, meðan legmaður og Eilif Samuelsen kunnu loyva sær at nýta nærum tvífalt so nógv sum játtað er, tá talan er um uttanlandaferðir og veitsluhald nakað um tað. Í hvussu so er, okkara ber seg at, men eg vóni, at hann hjálpir mær við hesum. Skomager bliv ved din læst! Aftursvar til Martin Djurhuus, skrivara í Menningargrunninum Ikki ætlaði eg mær at svara aftur, men feli meg kroystan til tess. Og tað vegna skriv skrivarans í Menningargrunninum, Martin Djurhuus. Tað vísir seg,at Martin so fegin vil vera í >rampu- ljåsinum«, helst avmynd- aður eisini! Hvi er tað ong- antíð formaðurin í Menn- ingargrunninum, ið svarar grunsins vegna? — Eins og í Ídnaðargrunninum. Her er eitt avrit av tí, Dimmalætting 14. des. -82, sum Martin ikki vil við- ganga, um tað er Dimma ella Martin er mær tað sama. Gott orð á sær Teir umleið 10 privat- menninir, sum høvdu sett pening i virkid, hava eftir ollum at døma mist umleið eina hálva millión hvor, Menningargrunnurin miss- ir umleið 4 milliónir, bert spell at eitt tílíkt virki skal fara á heysin tá vit vita, at framleiðslan hjá virkinum hevur eitt gott orð á sær. Hetta eru teir mongu fyri- spurningarnir eitt gott domi um, sigur Martin Djurhuus. Eg havi í hvussu so er ikki valt formannin, ið situr í Bruxelles. Tann einasti, ið eg havi vegna virkið — sum Martin sigur at geva skyldina — er, at løgmadur átti at gripið inn, vegna partapeningin hjá Landsstýrinum, og at meirlutin í nevndini átti at tikið móti tilboðnum frá landsstýrinum. Eg havi ikki skuldsett nakran viðvíkjandi umtalaða virkið. Annars havi eg alt gott at bera Menningargrunn- inum. Eg var vanur at tosa við formannin, tá okkurt var áfatt, og ikki við skrivaran. Tað er kanska tí, hann er vorðin firtin og leggur meg undir eitt og annað — t.d. óvirk- ið hjá nevndini. Viðvíkj- andi nevndini, ið Martin skrivar um, er helst einki at viðmerkja, tí næstu ferð hann skrivar, ja, so hevur hann helst einki at viðmerkja, tí næstu ferð hann skrivar, ja, so hevur hann helst ongantíð sagt samráðingar í nevndini við Landsstýrið og Menn- ingargrunnin, so dugi eg enn ikki at síggja, hvat Martin Djurhuus, ið (bert) hevur starv sum skrivari í Menningargrunninum, hvat hann hevur við hetta at gera. Tormóð dámar mær væl, um hann, sum ein góður feroyingur, vil veg- leiða meg at saksekja Jydsk Teknologisk Insti- tut, sum hann tekur til. Ikki veit eg, hvussu ein Legmann tími eg ikki at »kommentera«, ti hann skrivar i Dimmu ymiskt, so sum hann 11.1.83 skriv- aði, at sett vóru fólk at ansa eftir virkinum - meinar hann fleiri fólk, ella meinar hann EITT? Nú eru brúkt nógv ymisk orðatek, so eg vil eisini enda hesa grein við einum slíkum: »Skomager bliv ved din læst«. Johan Niclasen Tess stytri lesara- brøvini eru — tess fleiri sleppa við