leygardagur 22. januar 1983síða 11

Leygardagur 22. januar 1983 føroyskari bygd, og at hon har eisini hevði fingði bjóðað hasj at keypa. Til æru fyri sjón- varpinum Síðan var høvi at seta spurningar fram til panel- ið. Tá tað er av týdningi fyri slíkan fund, at so nógvir áhoyrarar sum gjørligt seta spurningar fram ella siga frá persón- ligum sjónarmiðum, so ávirkaði hetta fundin, tí tað ivaleyst vóru fleiri, sum ikki hættaðu sær fram í ljósmála. D. P. Danielsen var tann fyrsti, sum kortini royndi at koma við sínum sjónar- miðum. D. P. Danielsen helt, at tað var skeivt at skapa slíka esing um málið, sum bert elvdi til, at ungdóm- urin gjerdist forviting og fekk hug at royna hetta, sum so nógv varð tosað um. Hann vísti á at 100 norðmenn í farna ári doyðu av narkotika, og at vit áttu at leggja okkum hetta í geyma og royna at gera fyribyrgjandi tiltøk, at slik 6lukka ikki gjørdist veruleiki hjå okkum. Tå mammurnar fóru í útivinnu Annar spyrjari var Ólavur Petersen, sum vildi vera við, at føroysku heimini vóru farin í upploysing, tá mammurnar fóru í úti- vinnu. Hetta var orsekin til, at ungfólk nýtti narkotisk evni. Karin Kjelbro svaraði, at hon ikki kundi góðtaka niðursteðuna hjá Ólavi Petersen, tí í Danmark t.d. vóru mammurnar farnar heimaftur, vegna arbeiðs- loysi, og at tað ikki vóru útlit til, at foreldur og bern har trivust betur, — heldur tverturímóti. Karin Kjelbro segði eisini, at tað ikki hevði týdning fyri trivnaðin millum bern og foreldur, hvussu leingi hesi vóru saman, men heldur, at hvussu samveran myndaði seg, tá familjan var savnað. Karin Kjelbro svaraði samstundis Honnu Joensen, sum vildi vita hvat nú skuldi henda, tá spurningurin var komin fram. Karin Kjelbro svar- aði, at tað heldur átti at verið gjørt nakað fyri ung- dómin, so hann fekk annað at taka sær til, enn bert at ganga á getuni um næt- urnar. Her átti at verið givið frítíðartilboð, sum m.a. kundi fíggjast gjøgnum Jólamerkja- grunnin, sum kundi veita stuðul til slíkt virksemi Eisini hevði verið gagn- ligt, um skúlaflokkar í evnisvikuni kundu við- gjert evnið hasj og narko- tika, so upplýsingin um vandan við hesum fyri- brigdi kom ungdóminum til góðar. Prógv: ikki missa starvið! Av tí at legreglan bein- leiðis hevur gjert sítt til, at fólk eru uppskakaði av hasj og narkotikaspurn- inginum i hesum døgum, so fekk umboð : legregl- unnar hópin av spurn- ingum sum vóru svaraðir í ymsan hátt, tó vit ikki fingu nakrar upplýsingar hvaðani áðurnevnda tal 109 kilo hasj stavaði. Hetta vildi Elin Súsanna Jacobsen vita. Suni Vinther svaraði hesum og eðrum spurn- ingum vid at skera allir yvir ein kamb: — Um fólk um t.d. fýra ár fingu at vita, hvussu illa stóð til, so vildu tey breðga løg- regluni, at hon ikki hevði gjørt vart við seg áður. Onnur frágreiðing var ein samanbering við svart- kjaft: Eingin ger hóvasták burturúr, at meta at veið- an verður eitt ávíst tal av svartkjafti komandi ár. Hann nevndi 136 tons. Hann setti spurningin fram: Hví ikki eins væl 196 tons, — tað er bert eitt tal! Triðja frágreiðingin var, at Suni Vinther eins og onnur fólk, sum høvdu eitt starv ikki vildi gera nakað sum kundi verða at- voldin til, at hann gjerdist arbeiðsleysur! Fyribyrgjandi tiltøk Eilif Samuelsen helt, at ungdómurin skuldi fáa sakliga upplýsing um narkotisk evni, og at av- markingin at tey skuldu fáa fatur i hasj og ødrum, skuldi gerast so góð sum gjørligt. Vidvikjandi upplys- ingararbeiðnum, so kundi hetta fara fram á skúl- unum. Nakrir lærarar hava fingið serkøna undirvising i hesum, men enn eru ov fåir lærarar, og ti skal ein utbygging, fara fram, so fleiri ungfólk kundu fáa hesa undirvis- ing. Sølvi Winther . Olsen segåi, at læknar, sosialråd- gevarar og onnur serkøn, sum hevði við spurningin at gera, eru ógvuliga ósamd um, hvussu upplýs- ing og viðgerð skal fara fram. — Hetta vísir best, hvussu torferur spurning- urin er, tí tillagistrupul- leikarnir eru stórir, tá fólk skulu til avvenjingar. — Eitt nú evnið Metadon, sum verður givið narkom- anum ið skulu avvenjast við narkotika, er eitt syntetiskt evni, sum líkist morfin. Hann nevndi tað ódámliga við hesum, at nýta eitt narkotiskt evni, at beta um annað. Hann metti tó, at Meta- don viðgerð við ansni og sálarlig viðgerð í felag kundi geva gott úrslit. Sølvi Winther Olsen: — Eins fyri narkomanar er, at kvinnur og menn vera bundin at narkotika. Fyri kvinnur er trupulleik- in, at tær eru i aldursbålki, tå tær vanliga eiga børn. Tá kvinnur ið eru narko- manar fáa bern, so er ein narkomanur borin í heim- in. Hesi pinkubern eru vorðin narkomanar í móðurlívi, av tí at tey fáa evnið beinleiðis gjøgnum móðurkekuna. Pinkubernini er torfer- ari at avvenja enn til- komin fólk, og eru eins bundin av narkotika sum mammurnar. Uppá fyrispurningin hjá Honnu Joensen um hvat nú skuldi henda, segði Selvi Winther Olsen, at tað var tað neyvan nakar sum visti. Hann helt tað vera gagnligt við upplýsingararbeiði um spurningin og at hyggja eftir, hvat onnur lond høvdu gjørt av royndum. Ungfólk eiga ikki at koma soleiðis fyri, at tá skaðin hevur rakt tey, siga, at tey ikki vistu, at evnið var so vandamikið. Fyri at mynda hvussu upplýsingin ikki átti at farið fram, samanbar hann við seksual undirvísingar- spurningin, at vit ikki koyrdu narkotikaspurn- ingin í sama bólk. UTF hevði gjert stórt arbeiði at lýsa um fundin í Læraraskúlahellini, og hetta gav eisini gott úrslit, tí so nógv fólk komu á fundin. Tú kundi ikki lata vera við at hugsa um annan trupulleika i feroyska samfelagnum, — nevniliga rúsdrekkaspurningin. sum vit øll vita rakar fólk i stórum tali og aldursbólk- um. Onkur av panelluttak- arunum nam eisini við henda, at vit ikki áttu at gloyma tað, sum lá so beint fyri. Hevði rúsdrekkaspurn- ingurin savnað eins nógv fólk saman, ella er hesin so nærliggjandi og viðkvæm- ur fyri mongum, at hann tí verður tagdur burtur. Tað er so lætt at síggja flísina í eyganum hjá eðrum, men torferari við bjálkanum... Alt er mær loyvt; men ikki alt er gagnligt. (1. Kor. 6, 12) „Alt er loyvt«… mær Tað sum Paulus her ber á munni, er tað kristna frælsið, t.v.s hetta, at Kristus hevur fríað okkum úr alskins træl- dómi í lívinum og so- leiðis givið okkum eitt nýtt lív at liva. Nú eru vit sum kristin friadi úr trældóminum, nú eru vit ikki longur trælir. Men so er eisini ver at geva gætur, at hetta kristna frælsið er alla tíðina knýtt at Harr- anum Kristi, ja hetta lívið finst bara saman við honum. Í somu løtu at hann verður skjúgu- aður til viks, er tað frælsa lívið burtur aftur sum tað var, áðrenn Kristus kom í heimin, og vit ve rða ftur teir trælir, vit vóru framm- anundan Sum Paulus seg træi hjá kristin kennir bara sum hesin »trældømur« er tad, id ger hann frian i oðrum lívsins hetta er ollum forum. Ja, eingin trældómur, men eitt gleðiligt tilknýti, ið gevur honum frælsi í lívinum. At verða kristin er soleiðis tað at fríur og frælsur í lív- inum. Tað er at vita, at alt í lívinum uttan um okkum er relativt. Einki e ri lívinum, sum kann bjarga okkum undan synd og deyða. Tað er tað bara Guð, ið kann. Bara Guð er tað verða absolutta, tað avger- andi í tilveruni. „Men ikki alt er gagnligt<... Hóast Guð er tað avgerandi í liv- inum, so eru vit ikki einsamall á jørdini. Vit eru sett at brúka okkara lív saman við medmenniskjum og medskapningum, og tað kristna frælsið er ikki bara ætlað okkum persónliga, men eisini okkara næsta. Tað kristna mannalívið eiga vit at liva í kærleika saman við medmenn- iskjunum og med- stoku forunum, verður ) Í »kkara, og ta } kkara ábyrgd. Tað nyt r okkur eink geva ( 10 1 2 r skriftorði skyldum 10 ru % svik ] dag verð: 19 ) sum Krist - pg øtur SÅ Kristus fyri okkara næsta Ikki ti mangan ) gloyma vit hendan 2 setningin: um kær- leikan til næstans, og kristindómurin verður bara okkara privati, persónligi: „Bara vit verða frelst (=fræls) so vertin á hini« Hinvegin hendir eisini mangan tað, at vit gloyma okkara kristna frælsi og gerast trælir hjá næstanum Alt okkara li nú bara út tekkjast oðrum menn- gongur upp á at iskjum. Vit missa okk- ara sjålvstøduga kristna mannaliv og fara at liva lívið hjá oðrum. Vit gera tað, id g teimum líkar, vit hava somu merningar sum tey og gera teirra gern ngar. Men gera vit tað tá hava vit eisini mist »kara kristna frælsi. Tá er tað ikki longur Guð. ið er hin avgerandi í lív- num; tá eru vit aftur vorðnir trælir, nevni- liga hjá okkara menniskjum. Ikki minst okkara egna samtíð við sjón- varpi, vaksandi reklamunýtslu og kapping og alskins snobbarii, hver id skal klára seg best í samfel- agnum, ger tað neyð- ugt at minna okkum kristnu á tað frælsa mannalívið, ið Kristus og eingin annar hevur vunnið fyri okkum. Í hesum altíð nýggja lívi áttu vit at lagt líka petti í reklamur, mótar, útsjónd, Dallas og hvert av sínum, tí at alt hetta var tann træl- dómur, ið Kristus fríaði okkum undan. Guð er tað, id er av týdningi í okkara lívi, tí at bara saman við honum eiga vit hitt frælsa mannalivid, har id vit kunnu tæna næsta okkara i kær- leika uttan harvid at gerast hansara trælir. med- Martin R. Jacobsen