hósdagur 24. mars 1983síða 4

Nr. 35 -— 24. mars 1983 Dimma er farin at ræð- * 1981 „........ ..... R69,4' 1982 1979 1980 1983 63, 1. Fiskiveidifør 90,7 (31,6 177,0L65,7 1 40,0 40,0 2. Fiskiidnadarvirki 24,9 20.5 26,2 54,3 48.5 44,8 68,5 47.8| 70,0 550 55,0 , 3. Ferða- og farmaskip 86 423 14,7 7,5 557 41,4 37,1 231} 7o,0 130,0 90,0 t tystipr 5 7 ” sie: titt, „ as ) ms - 4. Aðrar vinnulivsiløgur 48, 4,5 31,8 121,5 187,2 ol, 187,5 175,8, 78,93 178,0 178,0 5. Sethúsab 8 76,0 110 140,0 127,2 135,0 145,0/ 150,0 150,0 150,0 10« — uttan- landsskuld- ina! Í eini roynd at káva út yvir vaksandi uttanlandsskuld, handilsjavnahall og at- gerðarloysi landsstýrisins loypir Dimma á Javnaðarflokkin. Hon skuldsetir eisini seinasta landsstýrið fyri at hava skvatlað peningin millum >teirra ráðandi hendur, ikki til stimbran av vinnulívinum og fremjan av arbeiði... Men ílogutolini siga nakað annað og talið av nýskaptum arbeiðsplássum sigur eisini nakað annað, vísir Jóhann Mortensen m.a. á í hesi polit- isku viðmerkingini: Dimmalætting hevur rættuliga tikið sær tykni av, at nakrir javnaðar- menn hava vágað sær at skriva nekur orð um bú- skaparlig viðurskifti, ta skjótt vaksandi uttan- landsskuldina og íleg- urnar, privatar sum al- mennar. Skrivingin hevur eftir øllum at døma tikið fast, ti blaðstjórin hevur av sonn- um fingið inspiratión til oddagreinina seinasta hós- dag. Í einum ikki sert reingjandi álopi á Javn- aðarflokkin e. 1 tey stóru orðini funnin fram. Men kortini verður skrivingin hjá javnaðarmonnum ikki mótprógvað við einum tí einasta prógvi. Í eini »politiskari við- merking« í Sosialinum seinasta týsdag vísti undirritaði á: at samfelagsliga gongd- in hesi bæði seinastu árini undir borgarligum stýri hevur verið tann evugta av ti, sum sambandsmenn og Dimma lovaðu, um bert Sambandið kom til, at uttanlandsskuldin nær um er tvífaldað at ílegurnar í framleidsl- una, vinnuna, eru minkað- ar/ stagneraðar (men útlit eru fyri vekstri í ár), at tær almennu íleg- urnar eru ektar við snar- ferð (úr 307 mill. kr. í 1980 upp í 450—500 mill. kr. í fjør — endaligu telini eru ikki tøk enn), at handils- og gjalds- javnahallið helst fer at seta met i år vid åvikavist 700 og 400 mill. kr. harafturat setti undirritaði eitt spurnar- tekin við ektu lántekuna uttanlands í mun til tal av ektum arbeiðsplássum. um. Uppaftur sterri Síðan tann politiska við- merkingin varð skrivað. politisk viðmerk- ing og mett varð fram til eitt handils- og gjaldsjavna- hall, havi eg latið mær for- talt, at Hagdeildin hevur gjert eitt búskaparligt útlit fyri árið í ár. Hetta útlit, sum landsstýri o figgjarnevnd hevur fingå, er tå uppaftur daprari enn spádómarnir. Í hesi meting verður roknað við, at gjalds- javnahallið fer at liggja um 465 mill. kr., og at handilsjavnahallið fer at liggja um 750 mill. kr.! Til tað skal beinanvegin sigast, at talan er í stóran mun um innflutning av skipum, sum fyri stórsta partin verða fíggjað uttan- lands, fyri einar 400 mill. kr. ella meira. Onkur vil siga at talan tí er um nógv arbeiðspláss. Gamani. Men her skal kostnaðurin í mun til arbeiðspláss og veðhalds- skyldur til tað almenna eisini havast í huga. Millumlandaskipið (sum Sambandið stríddist ímóti av ellum alvi í áravís) hjá Smyril-Line hevur stívliga 100 arbeiðspláss. Italski svartkjaftatrolarin hjá Atlantic Trawlers helst um 50. Sancy eini 10, men gevur væl av arbeiði á landi. Men farmaskipið Karolina og tangabátarnir Cape- og Chrest Island hava íalt neyvan meira enn 40 arbeiðspláss. Og hvussu nógv hesa geva foroyska samfelagnum, umframt skattainntek- urnar hjá manningini, seti eg spurnartekin við. Ívasamt um tað er so lætt Vegir, havnir og flogvøllur telefon, utvarp, | v ts þr sjónvarp og postverk 8. Undirvising w . SJukrahus o.t. „ Aðrar almennar 1 z . Tølini 1974-1981 eru Hevur blaðstjórin á Dimmu rætt, tá hann í somu oddagrein skrivar: »Tad gevur at býta ongatíð er so nógu gjørt sum nú fyri at styðja tiltok frá fólki, sum hava hug at leggja bak til alskyns útbyggingar endamál enn hesi seinastu tvey árini. Tað hevur ikki kostað sort, men menning og stimbran spyrst eftir«? Vónandi. Men blaðstjór- in roynir at bera henda pá- standin so snildisliga fram, at fólk skulu fáa var- hugan av, at undir t.d. javnaðar-landsstýrinum varð minni gjert fyri at styðja tey, sum vilja leggja bak til... Men so er ikki. Tey, sum fylgja við, vita, at vinnu- ætlanirnar eru nógvar. Men tey, sum hava sam- band við hesi, sum ætla at fara undir eitt ella annað, hava meira enn einaferð fingið at vita, at tað gongur yvirhevur ikki so lættliga, sum Dimma roynir at fáa tað at síggja út. Ofta gongur tað trekt og tverligt at fáa nakað svar úr t.d. Tinganesi. Offur fyri V&K- politikki Almenningurin hevur fingið varhugan av. at hesi, sum ætla undir eitt ella annað, eru offur fyri telvingini í landsstýrinum um persónar — vinir og kenningar! I øllum førum tykist tað ganga ógvuliga striltið at seta skjetul á. Vit kunnu taka svartkjaftaætlan- irnar sum demi. Umsókn- ir hava t. d. ligið inni í hálvt annað ár Við góðari grund nevnir Dimma ikki upphæddina av ílegunum. Men eina- ferð enn skal vísast á, at ongatíð hava vinnuiløg- urnar verið so stórar sum undir seinasta landsstýri. Botnurin var í 1975 við 229 mill. kr., meðan iløg- urnar toppaðu í 1978 við 436 mill. kr. Í meðal vóru tær um 350 mill. kr. Hinvegin og tað nevnir Dimma heldur ikki, tí tað er ikki gott borgar- ligt latín — hava almennu ílagurnar ongatíð verið sn 86,1 83,4 96,3 101,8 105,9 125,3 166,3 37,4 27,0 22,0 45,4 33,4 58,7 39,3 17,6 25,8 19,7 23,6 7,3 30,0 45,0 2,2 0,7 - 1,0 4,0 3,1 5,4 29,2 25,8 36,3 43 45,2 51 51,3 5 16 i 1 arsins prisum. 1982-1984 eru i stórar sum hesi bæði sein- astu árini: 388 mill. kr. í 1981 og kanska einar 450—500 mill. kr. í fjer sambært teimum met- ingunum, Hagdeildin sendi út saman við ólav- sekureðu legmans. Topp- urin frammanundan var 307 mill. kr. og tað var í 1980 Kávar út yvir Sjálvandi kávar Dimma eisini út yvir uttanlands- skuldina — tað stóra skrýmslið undir seinasta landsstýri. Nú verður ikki himmalhøgi vøksturin nevndur. Hinvegin sigur oddagreinsskrivarin, at Javnadarflokkurin smædd- ist ikki fyri at vaksa um lánbyrðir Foroya: »...men hvat fóru allar hesar lániupphæddir til? Eftir seks árum komu láni skuldir landsins at vaksa meira enn nakrantid áður. Men hvar eru fruktirnar av hesi lántoku uttan- lands at finna aftur vinnulívinum' Skvatlað burtur millum teirra ráð- andi hendur, ikki til stimb- vinnulívinum ella arbeiði til ran at av fremjan at allar hendur!« Ein grovur påstandur Ein reingjan av veruleik anum. Og tað veit Dimma eisini innast inni. Hon, eins og flest allir feroy- ingar, veit, at fleiri flaka- virki vórðu bygd, fleiri skip komu til landið og fleiri ídnaðarvirki vórðu bygd. Vísast kann aftur til íleguupphæddirnar, sum áður eru nevndar. Tíverri finnast ikki hagtel fyri tal- ið av nýggjum arbeiðs- plássum undan 1979. Men talið av nýggjum arbeiðs- plássum, sum grunnarnir vóru við til at fíggja í 1979 og í 1980, liggur um 200—250! Harafturat kann tann stóra samfel- agsliga útbyggingin í vegir, havnir og tænastu- sektorin nevnast. Alt hetta er ein fortreyt fyri vinnuni. Ræðumyndin vaks- in tvífalt Men — sum eg nevndi í 1982 prisum. »politisku vidmerkingini« síðsta týsdag — nú er uttanlandsskuldin »tabu« í teigum Dimmalættingar. Tað er ikki sagt, at lán- tøka uttanlands hevur verið óneyðug seinastu tvey árini, men spurnar- tekin er sett við hana, virðið á henni. Og so er víst á, at henda, sum áður var tann stóra ræðumynd- in í esingarskriving sam- bandsmanna, helst er vaksin tvífalt, tá árið er farið bert eftir trimum árum! Uttanlandsskuldin, sum við arsskiftið 1980—81 var netto 1083 mill. kr., var árið seinri komin upp á 1358 mill. kr. Og við seinasta ársskiftið var hom sambært meting- unum hjá Hagdeildini 1600 mill. kr. Hava vit so øll skipini, sum koma i år, og aðrar låntøkur í huga. er lítið at ivast í, at skuldin uttanlands fer væl upp um tvær milliardir netto við árslok í ár. Tá javnaðarmenn og Sosialurin vístu á, at lán- tøkan uttanlands fór til vinnuligar og samfelags- ligar iløgur, soleiðis at tað í stóran mun eydnaðist at halda arbeiðsloysinum fra durunum, slerdi Dimma- lætting og sambands- maður aftan á sambands- mann hetta upp í glens. Tað gera vit kortini ikki. Men onkur kemur kanska at hugsa um orðatakið um hundin,sum ofta etur tað, hann havnar. Jóhann Mortensen 143,2! 158,4 155,3 138,8 128,4| 175, 74,0 75,0 43,71! 46, 59,0 37,0 7,2| 8, 8,4 7,1 Ove mælir til kollektiva grinda- trygging Ove Mikkelsen hevur lagt uppskot fyri løg- tingið um kollektiva trygging fyri vanlukkur, ið henda undir grindarakstri, grindadrápi og upptøku av grind. Tjóðveldistingmaður- in vísir í viðmerking- unum til uppskotið á, at tað tíverri av og á stendst mansskaði bæði undir rakstri og drápið. Menn kunnu skera seg, bátar kunnu brotna og krókar kunnu gleppa úr, tá hvalir verða hivaðir. — Slíkur skaði er — um eg so má siga — fyri egna rokning, av tí at flestu menn eru ótryggjaðir, og kann sostatt óarbeiðsferi, hent í grind, verða dýrt í minstum forvinningi, sigur Ove Mikkelsen m.a. Í viðmerk- ingunum. Tingfundur hesa vikuna Tingfundur var í gjár og fundir verða alla hesa vikuna. Í gjár skuldu nakrir almennir roknskapir koma fyri. Eisini kemur forsorgar- lógar-uppskotið fyri tingið í hesi vikuni. (>=