leygardagur 23. apríl 1983síða 6

oddagrein HERFYRI legði Jóannes Dals- gaard fyri Javnaðarflokkin uppskot fyri tingið um bókaforlag. Í viðmerkingunum til uppskotið varð millum annað sagt, at grund- arlagið undir bókaútgávu í Føroyum er ógvuliga ymiskt og at tað, at geva bøkur út, er eitt tungt fíggjarligt tak. Í viðmerkingunum verður eisini víst á at Mentannar- grunnurin hevur verið føroyskum rithevundum ein góður stuðul, men ikki røkkur hesin stuðul langt í mun til framleiðslukostnaðin av at prenta eina bók. EITT AV ENDAMÁLUNUM við hesum uppskoti er at taka stig til ein almennan mentannarpolitikk, samstundis sum hetta er ætlað sum ein roynd at lætta um skap- andi virksemi hjá tí parti av okkara listafólki, sum Í løtuni hava tey vánaligastu arbeiðskorini, sigur Javnaðarfiokkurin. JAVNAÐARFLOKKURIN sigur at enda í viðmerkingunum, at allir rit- høvundar eiga at fáa eina sømu- liga løn fyri sítt arbeiði — nakað, ið eftir Javnaðarfloksins meting bert kann fremjast gjøgnum eitt alment rikið og alment fíggjað bókaforlag. HESI VÓRU, sum sagt sjónar- miðini hjá Javnaðarflokkinum, men hesum taka ikki allir flokkar SP sosialurin Tjóvur trýr at hvør maður stjelur undir við. Teirra millum er Fólka- flokkurin. Tað vóru íkki hissini álop og ákoyringar, sum Javn- aðarflokkurin fekk yvir seg í hesum sambandi. Í besta fólka- floksstíli varð alt vent á ranguna. Fólkaflokkurin førdi fram, at her var talan um eitt hugsunnarmono pol og vísir flokkurin á, at við einum tílíkum almennum bókafor- lagi høvdu vit fingið útspillingar av føroyska vinnulívinum. Eisini varð ført fram, at av tí at tað liggur best fyri hjá teimum intellektuellu at skriva, verður meirilutin í nevndini fyri bókaforlagið helst vinstrahall- ur. Og hesi mugu sum kunnugt ikki koma til orða sambært Fólka- flokkin. HESI fólkafloksins sjónarmið eru eitt so tíðuligt tekin um ótta fyri kritikki móti verandi samfelags- skipan, og øllum tí sum hon ber í sær. Kritikkur mótvegis teimum ráðandi — annaðhvort talan er um politiskt ella peningaliga — eigur ikki at vera toldur. Skal tú skriva og meguliga geva eina bók út, er fyrst og fremst avgerandi, hver tú ert og, hvat tú politiskt stendur fyri. HVAR stendur skrivað í Javnaðar- uppskotinum, at hetta forlag er ætlað teimum vinstrahallu? Kann Fólkaflokkurin siga okkum tað? Sjálvandi stendur tað ikki nakra- staðni og er heldur ikki ætlanin. Bert ein tvangstanki og illgitingar- vápn hjá Fólkaflokkinum. Tjóvur trýr at hver maður stjelur... Sáttmáli gjørdur um 1000 tons av upsaflaki: Fiskasølan ynskir størri samarbeiði við Sovjetsamveldið Eitt ágrýtið telefon- og telexsamband millum Tórshavn og Moskva seinastu vikurnar hevur lagt steðið undir stórum sátt- Frá okkara manni í Vágum: Hegna Djurhuus Í morgin sunnudagin fer minsta lagi 1000 tons av komnir á mál við sáttmál- Nielsen, sølustjfi á øroya Fiskaselu til Moskva at leggja síðstu hond á sáttmála um í upsaflaki. | Samráðingar vera við keyparan mána- dagin og týsdagin. Olaf Nielsen sigur, at teir eru anum, og nú eru bert formalitetirnir eftir. Fiskaselan hevur selt í Framhald á síðu 14 Kvinntingið: Javnstøda millum kynini: Nr. 46 — 23. apríl 1983 Núverandi samfel- agsskipanin kúgar. kvinnuna meira enn menn Umboð Foroya Javnaðarfloks á Kvinnutinginum. Frá vinstru: Tonni: Strøm, úr fyrireikingarbólkinum, Sigrid Guðjónsson, Klaksvík, Gerda Petersen, Gøtu, Ebba Vågsheim, Vågi, Anna Hansen, Midvågi, Anna Hurst, Tvøroyri, Anna Dalsgaard, Havn og Oluva Jensen, Sandi A Kvinnutingi 1983, komu vit javnaðarkvinn- ur til ta niðursteðu, at frígeringin av kvinn- unum er ein partur av frígeringini av fólkinum. Klassamunurin kemst av okkara núverandi samfelagsskipan, ið kúgar kvinnur meira enn menn. Henda kapitalistiska samfelagsskipanin royn- ir at halda kvinnum festum í ávísum rollum, ið ger, at hon verður ófræls, minni verd og kennir seg soleiðis. Okkara mál er eitt sosialistiskt demokra- tiskt samfelag, har eingin munur er á rættindum og steðu hjá fólki. Vit halda, at fyri at náa málinum, mugu vit byrja við okkum sjálvum og bernunum. Eingin munur eigur at vera á uppælingini hjá gentum og dreingjum. Samfelagið hevur skyldu til at geva for- eldrum góðar umsteður og meguleikar til at uppæla bernini. Megu- leiki skal vera at mað- urin eisini kann fáa barsilsorlov. Undirvisingartilfar i skúlunum eigur at verða broytt soleiðis, at tað kynsbýti, ið nú fer fram, fellur = burtur. Fleiri kvinnur eiga at starvast innan fjelmiðlarnar, so- leiðis at teirra meiningar eisini koma fram. Lýsingar, ið vísa kvinnuna sum ein lut, ið skal selja veruna- og har- við kúga hana, eiga at vera bannaðar. Fólkið skal upplýsast meira um rættindi teirra. Lógirnar skulu orðast á einum máli, ið ell skilja. Lógir, ið diskriminera skulu broytast, soleiðis at bæði kynini standa líka. Vit góðtaka ikki ta EDVæftirlit og skråset- ing av arbeiðskvinnum, sum fer fram å ymsum arbeidsplåssum. Vit vilja hava eina lóg og av- talu millum partarnar á arbeiðsmarknaðnum. Okkara samfelags- skipan kúgar eisini kvinnuna sum lenarbeið- ara. Tað eru ofta kvinnurnar, ið fáa tey lægst lentu og mest troyttandi arbeiðini. Korini hjá teimum, ið arbeiða heima eiga at gerast betur. Dagpen- ingurin skal vera 100% frá 1. degi. Ójavnin á lenum eigur at útjavnast. Fyri at vit skulu gerast fræls, má øll diskriminering halda uppat. Vit ynskja javnsteðis- nevndini góðan byrð. Uppskotið diskriminerar mannin Vit, javnaðar- kvinnur, taka ikki undir við uppskot- inum hjá Fram- burðs -og Fiski- vinnuflokkinum um lóg, sum skal tryggja ellum kvinnum rætt til deiltíðararbeiði, tí vit halda, at stød- an hjá kvinnuni gerst verri, um slík lóg kemur í gildi. Kvinnan kann td. íkki avansera. Har- afturat halda vit, at uppskotið dis- kriminerar mann- in. Vit meta, at rætta loysnin hevði verið 6 tíma arbeiðsdag við somu len sum fyri teir 8 tímarnar. Hetta vildi gjørt, at fleiri fáa arbeiði og at fólk fáa meguleika at vera meira saman. Kvinnutingið 1983 end- aði við, at sett varð ein millumtinganeund at viðgera uppskotið, ið tverpolitiskur bólkur framlegði