hósdagur 2. juni 1983síða 6

Síða 6 tíðindablaðið Utgevari: p/f sosialurin Postsmoga 76, 3800 Argir, telefon 11820 Fyritaksstjåri og blaðstjóri: Térfinn Smith (ábyrgd) Blaðfólk: Høgni Djurhuus, Dagny Joensen, Jóhann Mortensen og Jan Miiller Lysingar: Årni Joensen Uppseting : p/f sosialurin. Prent: p/f pressan 1981 Løgmadur uttan ábyrgd oddagrein TAÐ man vera eindømi í heimastýri- sins søgu, at ein løgmadur ber seg so ábyrgdarleyst at sum Pauli Ellefsen tað seinasta árið. HETTA ábyrgdarloysið kemur fyrst og fremst fram í løgtinginum, har løg- maður ber seg at sum ein óvandur ótangi. Tað tykir sum um hann bart út ikki tolir at tingið virkar í góðum siði og semiligheit. EITT er, at hann øsir alt upp og vevur alt tingstarvid upp i ein ellubita, tå mål frå andstøduni eru til viðgerðar. Hetta er sjålvsagt åbyrgdarleyst, men ikki annad enn ein kann vænta eftir at hava eygleitt henda politikara frå ti degi hann legði út við »skrokkinum« til dagin í dag. ANNAÐ er so tann atburður hann sýnir, tá landsstýris- og samgongumál eru til viðgerðar. Ein skuldi trúð, at hann hevði ein ella annan áhuga í, at hesi mál fóru igjøgnum tingið á ein toluliga sømiligan hátt. MEN gakk! Her er líka galið — her er sami sjónleikur, somu ótangalótirnar. Hann øsir og argur — ikki minst sínar samgongupartnarar. Er tað ikki fólka- flokkurin, so er tað sjálvstýrisflokk- urin. Serstakliga sjónligt var hetta undir viðgerðini av kommunulógini, hvar løgmadur heilt tyduliga stýrdi at- kvødugreidsluni soleiðis, at oll hjarta- mál sjálvstýrisfloksins fullu og á ein so provokerandi hátt, at ein næstan hevði hug at tykja synd í Asbjørn og Torbjørn! Spælið var sum vanligt vun- nið: alt tingið á gosið og ein sam- gongupartnari argaður og tyktaður. VIT nevna ikki hetta av samhuga við sjálvstýrisflokkinum — hann liggur sum hann hevur reitt, men vit nevna hetta fyri at minna á, hvussu skaði- ligur hesin atburður løgmans er fyri virðing tingmanna — og manna yvir- hevur fyri legtinginum harvið fyri fólkaræðinum. EITT annað — av mongum dómum — um åbyrgdarloysi løgmans er atburður hansara í einum máli, hvar landsstýrið hevur loyst ein bróður løgmans úr milliónaábyrgd mótvegis landskassa- num: umsitingin fær skuldina. Hetta er ikki fyrstu ferð — hetta er reglan. Hverja ferð landsstýrið hevur gjørt nakað skeivt, forklutrað eitt mál ella beinleiðis gjørt skaða á feroysk áhugamál úti og heima, fáa embætis- menn og starvsfólk skyldina. Hetta verður oftast kunngjørt frá tingsins rødarapalli, so løgmaður sleppur frá at standa til svars fyri síni orð. ALT samantikid eitt syndarligt stýri við einum fullkomiliga ábyrgdarleys- um leiðara, sum kundi bøtt um skaðan við at lagt frá sær, men so frægt av ábyrgdarkenslu hevur hann sjálvsagt heldur ikki! Nr. 62 2. juni 1983 Fólkapensionistur: ani kanska til jóla! Hervið fari eg at spyrja teir tríggjar knassarnar Hilmar Kass, Paula Ellef- sen og Jogvan Sundstein hvussu teir ætla, at vit einsamallu fólkapensi- onistar skulu liva frá nú av og til jóla Eg loyvi mær at ganga út frá mínum húsarhalds- roknskapi: Fólkapensión kr. 3017 um mánaðin Skattur kr. 380,00 SEV 500,00 Telefon 225,00 Olja 700,00 Vidlikahald 200,00 Sjúkrakassi medisin flutn. v.n 600.00 Ymisk gjøld 80,00 Utreidslur ialt kr. 2695,00 Eftir at liva fyri: 3017 — 2695 kr. = 322 kr Hetta sær kanska pent út i eygum tykkara, men við teimum prísum, sum eru á mati og eðrum neyð- synjarvørum rekkur hetta altso ikki til. „Hver kelling livir til jóla=, segdu teir gomlu gaman i, eg ani kanska jóla við hesum oyrun men at liva kalli eg tað ikki At enda eitt dem afturat um hvussu nógv tit tríggir hava økt un skattin hjá okkum: Sein ast hevði eg 160 kr. at gjalda í skatti fyri hvert gjaldið — í ár havi eg 380 kr. ella meira enn tað dup- ulta! Tit eru vorðið sum polit- ikarar — tað má eg siga! fólkapensionistur Føroyingar og »folkamentan« Góði Heri Kragesteen! Vegna bræv titt um fólkamentan og Norrøna Húsið. Hevur tú nakran- tíð verið so barnatrúgv- andi, at tú helt >fólka- mentan« kundi trívast i Feroyum? Enntá í fína norrena húsinum? Kennir tú ikki so mikið til feroyska mentan? Er tann mentan, ið verður praktiserað av kammeratum tínum (F.S.) handan jarntjald veruliga »følksins«? Hví harta tey, sum »duga at dansa«, tá tey loyva at banna ødrum sum »ikki duga«. Tu stydjar tidarrit, sum frå uppruna var ætlad at vera »følksins«, men sum bert er fyri fimm-manna kliku, sum »dugir at skriva«? Og Heri Kragesteen, heldur tu, at tad var »følkid« við vanligum inntekum, sum hevði ráð at vitja tína spykologi- kiosk, fyri eitt prát við teg og pípuna fyri 200 kr. um tíman? Nei, lat Norrena húsið standa sum eitt umboð fyri útlendska mentan. Feroyingar hava onki at læra aðrar norrenar tjóðir. Latum okkum sjálvar taka við læru frá teirri begávaða yvirklassa. Hver helt annars, at hetta hús fór at gerast ein fólka- ogn? Nei, saman við marg- arinfabrikkini við liðina av, bunkaranum við »list« niðri við plantasjuna og klovna betongkassanum í Hoydelum vitnar hesin moldheyggur um, at fólk- sins mentan í framtíðini skal vísast úti á getuni. Og Heri: hver er ferur fyri at dema, hver ið er førur fyri at danska føroyskan dans. Er ein slík »eksamia« gamalur foroyskur vani? Ella fyri so vítt at duga at drekka, ella at duga at skriva? Ella hvat? Ein, ið hevur meldað seg úr samfelagnum Sct. bern- hards- hundar Kæri Eystanroði. Um Óli Breckmann hevur ein »Sct. Bernhardshund« hava tå Emil, Einar & Co. ongar? Heldur ongar, sum kunnu brukast av moskva-kommunistum i »fridar«-gongum? Mær kunnugt var dyggasti stuðul Emils fremstur í gonguni. maoistur. Øl] eiga at hava sama rætt til vælferðar-samfelagið logtingsmaður á. iðin 4 mr: nan, droymdu um 1f mong at tt fatæksligu felagid. Tey fegnadust um framstigini, men spyrja ; seg s; droymdu um. nýta vælferðina, Skála fast r , rkingtnt visir Jørgen telmum, sum iivdu I væ lferðar-sam- jålvan í dag, um hetta var samfelagið, tey Tað kann ongantíð vera rætt, at bert ávísir stættir í samfelagnum hava ráð til at slær javnadartingmadurin á Í NOMSEON, politisk viðmerk- ing Tey. ið farin eru um tey fimti, hava upplivað eina velduga broytingartid, og tey, ið eldri eru, vita at siga frá fåtækradømi og nógvum strevi. Tey vita at siga um trongar tíðir, tá lítið var til klædna og matna, men arbeiðssemi og nøgdsemi teirra gjørdi, at tey fingu lívbjargað sær og sínum. Vit fingu eitt nýtt sam- felag at liva í, frá tí gamla fátæksliga til tað, ið vit nú hava, og sum vit kalla fyri vælferðar-samfelagið. Sig- ast kann, at hetta okkara samfelag er væl útbygt, bæði á tí privata og á tí al- menna økinum. Heimini hjá vanliga fólkinum hava nú hent- leikar, ið vóru heilt ókend- ir fyri bert stuttari tíð at kalla. Hetta er at fegnast um, tí øll eiga sama rætt til hesa vælferð — øll eiga sama rætt til lívið. Vert er at minna á, at tey, ið gomul ella eldri eru í dag, eru tey. sum í fátæk- dømi, strevi og stríði løgdu lunnar undir væl- ferðarsamfelagið. Tað er gamalt sagt, at vandi er í hverji vælferð, og tykist tað sum at væl- ferðarsamfelagið er í ferð við at avskeplast, soleiðis, at tað bert verða tey ávísu, ið at enda kunnu nýta hesa vælferð. Mong av teimum, ið livað hava í broytingartíð- ini, og stóðu í besta blóma i tí fåtæksligu tidini, og droymdu um vælferðar- samfelagid, og fegnadust um hvert framstig, ið gjørt varð, munnu mangan spyrja seg sjálv- an, var hettar vælferðar- samfelagið, ið vit drovmd- u um í ungum árum, eru vit betri nøgd? Tað kann ongantíð vera rætt, at ávísir stættir ella bólkar í samfelagnum at enda bert vera tey ið ráð hava at nýta vælferðina. Nú um dagarnar kom skattarokningin inn um dyrnar. og munnu Bell halda seg hava ríkiligt av skatti at gjalda, og munnu tey eisini halda, at lítið sæst til skattalættan, ið lovaður varð av teimum, sum tóku sær av at stýra landinum. Har aftur ímóti er bæði skattur og tollur øktur, afturat tí at reallenin ella keypiorkan er fallin so munandi sum ongantíð áður. Eitt demi: i meðalstórari bygd høvdu eini eldri hjun, id eg hitti, 68.000 kr. i skaitskyldug- ari inntøku seinasta år, veruleikanum er sum i munandi minni i mun til urdanfarin år, vegna lækkandi keypiorku Hesi fáa eina skatta- rokning upp á 24.000 kr. ella 35% í skatti. Eftir eru 14.060 kr. at liva fyri, sum helst ikki er meiri enn 37.000 kr. í mun til tey ár- ini, ið undanfarna samgonga sat við róðrið. Skjótt kann semja fáast um, at ådurnevndu hjún hava tað ógvuliga trong- ligt peningaliga, og kunnu ikki hava ráð til at nýta vælferðina, sum tey sjálvi vóru við at leggja lunnar undir í fåtækradømi og strevi. Oman á allar byrðar var hetta stýrið so ósmæðið, at koma við eini eyka skattarokning við at taka 5% meir inn við teimum sjey fyrstu gjøldunum frå ellum skattgjaldarum. Hetta er júst tað sama sum ein eyka skattarokn- ing uppá 5%, soleiðis at han, ið skuldi gjalda 35% í veruleikanum skal gjalda 10% av eini sera lágari inntøku. Tá ið so verður hugsað um málageipið, ið var, tá ið teir sótu í andstødu málageip um skilaleysan fíggjarpolitikk, ið ríkin varð av undanfarnu sam- gongu, o.s.fr. Málageipið er ikki so ógvisligt í dag, tí stødan er hon, at almennu útreiðslurnar okjast alsamt, og harav tyngjast skattabyrðarnar, sum nýggja skattarokningin er ein borgan fyri. Kortini sigur legmaður seg hava vent gongdini tann rætta vegin. Tey, ið hava fingið skattarokn- ingina, munnu neyvan hava somu meting, men munnu heldur spyrja hvussu skulu vit fáa end arnar at rekka saman, og hvar er lovaði skattalætt in? Jergen Thomsen EEN