fríggjadagur 23. desember 1983síða 25

Nr. 148 — 23. desember 1983 - Múrurin. Endurreisingaruppskot hjá V ilh. Dahlerup, arkitekti, 1865. (Ur bókini »Tættir úr Kirkjubear søgu« eftir Jóannes Patursson) aði fyrsta royndin at endurreisa Múrin. Í fyrsta bindi av »Tættir úr Kirkju- bear søgu« (hini 4 bindini eru tíverri ikki útkomin enn) fari eg at endurgeva nekur brot eftir Jóannes bónda »] seinri tíðum hevur av og á verið røtt um at byggja Múrin upp aftur. Um 1926 var Johan Meyer, professari frá Trónd- heim, ein av konastu norsku kirkjubygg- ingargranskarum, her í 8 dagar og gjordi seg kunnugan við Múrin. Hann segði tá, at roknaðu vit dómkirkjuna í Trónd- heimi sum ta fyrstu í hesum stíli, síðani kirkjuna á Hamri (í Noregi), so í Sta- Magnus kirkjuna í var Múrurin vangri, so Okrnoyum, so tann sein- 1sta, hon var tann minnsta, men her var stílurin komin i sína bestu stødu. Hann segði múrbyggingina at hava staðið so væl, at um hann skuldi verða gjørdur liðugur sum kirkja, kundi hann væl full- forst í »alle enkeltheder«, soleiðis sum hann heuði verið ætlaður. Hann gjørdi eina fyribils tekning, soleiðis sum hann helt Murin skula verða aftur bygdan Hann læt kirkjuna vera við ongum torni Tó helt hann, at torn upprunaliga heuði verið tilætlad.« »Tekning Meyers er prentað í Gula Tidend, Bergen, 19. mai 1928 Ein Bergens maður, Olaf Hansen, sum millum aðrar Norðmenn hevur verið sera hugaður fyri, at foroyingar skuldu fullfora hesa kirkju, hevur íhesum sama blaði skrivað eina áhugaverda grein undir yvirskriftini: »Kvifor ikki fullføra Kirkjubø-domen?« Henda grein og annað tiltak av hansara ávum vaksi góðan hug hjá Norðmonnum til við gávum at hjálpa til at fáa Múrin bygdan Heiberg, góðseigari í Ambli í Sogn í Noregi, at lata alt trævirkið, ið fór til, úr sínum skógi til gávis, men vituligt mátti tiltakið, uppskotið, koma úr Føroyum« »Enn stendur »Mururin« í Kirkjubø uppi sum dømi um ta vælmaktartid, id einaferð var i Føroyum. Men nú er hann einki annað enn ein toft, og tað nógva av ti einaferð so prýðuliga biskupagarði liggur fjalt undir omanlopi, (sipað verður til skalvalopið 1772) har fenaður og fólk hússetri, bókvísu ganga oman á tú sum fyrr landsins bestu høvdu tilhald sítt í alt leyst, ið rænast kundi úr kirkjunum, er farið Soleiðis biskupastaður, ið ein útlendskur kongur menn vorðin liggur hesin forni tók av Føroyingum um 1540, sum Foroyar í 1942 liggja« Heimastýrislógin og forn- minnir I 1948 fekk Heimastýrislógin m.a okkara fornminni at umsita, so í dag ber ikki til at lasta danskar myndugleikar fyri líkasælu. Uppgávan er okkara. Men ikki eitt klovið oyra verður unt okkara seguliga múri. Fyrr skal hann falla Somikið ráðir eru hesir menn, at ein ferjulega við einum grótkasti uppá 60.000 m” skal spreingjast úr somu flá sum múrurin stendur á. Teir skjålvtar hetta fer at føra við sær, fara at klára tað, sum veður og vindur og líkasælan hjá donsku myndugleikunum ikki klár- aðu, at fáa Múrin at rapa sum eitt kort- hús Men á ongum sinni má hetta henda. Trongdin at slætta sær veg fyri nøkrum lidnan, millum annað bjóðaði G.F. atkveðum má sópast til viks. / Nuwezamdi upskob Liamdsbygsttelngsims aulegam Krrkjubr K.lmutin „Á r FÉ Á 160 PPS Á C AT, ef > S= rå // P y F ýja v Fat A { 3 — i { ' W i í [1 1 1 f te ] Vo + MM of j AJ - by k í uw y % N r Vit siggja uppskotid til grotkast og ferjulegu. Mururin liggur stutt frå grotkast- inum Múrurin, kirkjan og gomlu bondahusini i Kirkjubø Endurreisið Múrin Í dag ljóða eisini reddir, ið vilja fara undir sama verk, sum Lógtingið 29 august í 1863 samtykti at fara undir endurreisnuna av Kirkjubear Múrinum. Ikki til eina katólska kirkju, men eitt fornminnissavn, har okkara arvur úr fornum eldum skal varðveitast Tað er torfert at ímynda sær stolt- leikan vit vildu kent av eini slíkari endurreisn. Tann, sum í dag fer ein túr til Norðagetu, sær í rúgvuni av nýmót- ans sethúsum, ítróttarhell og havnalagi, ein gamlan vælhildnan feroyskan býling. Tann flevin at síggja ansin getu- fólk hava fyri segu, ber teimum stóran heiður. Sama er norðuri í Saksun viðvíkjandi Duvugardinum ikki minst Tinganes, har tey gomlu húsini verða endurreist í sínum forna sniði. Líta vit at Kirkjube-múrinum í hesum ljósi, hóma vit eitt sindur av tí stoltleika vit vildu kent. Sum er liggja okkum fornminnir stungin út undir vaðingar ymsastaðni í landinum. Í eini barakk á Debesartrød, og so kirkjubear stólarnir, ið danska National Museet kraddaði sær í 1875. Men hví sigur Fornminnissavnið Og onki. Tað mátti verið teimum on skomm at sæð Múrin falla, hava ávarað myndugleikarnar. Ti tað er ein partur av uppgávuni hjá stovni at verja og fjálva um okkara forn- stor uttan at siikum minnir. Landsstýrissamgongur fara og koma. Men Múrurin, hann fer bert tað einu ferð. Til at líta inn í eyguni á Páll Vang, landsstýrismanni, mátti íkki kravst so nógv dirvi til. Tjóðarhátíðin ár 2000 Ein kundi hugsa sær at feroyingar settu sær fyri at endurreisnin av mårinui liðug um 16 ár, ella somikið áleiðis komin, at vit kundu hildi eina stóra tjóðarhátíð í samband við Múrin Tá tað ber til at lata eitt ótal av milli- ónum til byggjan í itrøttarhøllum, mátti eisini borið til, at Tingið hereftir á hverjum ári setti 2 milliónir í grunn til endurreisn av Múrinum. Hetta vildi verið ein lívsuppgáva hjá einum forn- frødingi at tikið uppá seg. At hann saman við 4 hegnisligum grótheggarum hevði hetta sum sítt dagliga starv var standa tjaldbúðirnar, ið goyma 2000 seyðarhevd. sperli. veitslumatin. 200 metrar av fyltum PP - T Tjóðarhátið f i | Tjóðarhátið føroyinga | ir 2000 | ar | | | | | Soleidis kundi ein imynda sær 500 rullupylsur. 1000 nýbakað | tjóðarhátíðina framda um 16 ár, breyð. Alt matur feroysku | tá vit skriva 21. eld: bendurnir hava latið til tjóðar- | veitsluna. 5000 pottar av mjødi | | bryggjaðir í Feroyum. Og síðani | Tann dómkirkjan okkara for- borð. ið rúma teimum útlendsku | fedrar saman við sneggastu hand- innbodnu og sjálvbodnu feroysku | verkarum úr Europa byrjaðu gestunum | | uppá fyri umleið 700 árum síðani Um 16 ár eru fakfeløgini | | stendur fullfíggjað. Myndirnar somikið at sær komin, at tey hava | høgdar til av nýggjum. Vápna- egin sangkór. Eitt kór við 800 | húsið lagað liðugt úr sneggliga til- arbeiðarum framferir kantatuna | høgdum gróti. Gotisku bogarnir skrivað til hátíðina. Niðan móti | endurreistir og kirkjan tekt. Grót- skorðunum er reistur ein veggur | gólv, eikihurðar og fagrir rútar, ið uppá 30X50 metrar, har ljós- | skyggja í vesturskininum. Eitt myndir frá allari arbeiðsgongdini | fornminnissavn | hægsta verða vístar. Ein digur ritgerð miðaldar byggisniði, har okkara skrivað um Føroyar í miðeldini | virðismiklastu fornminni eiga sítt Og síðani ein dansiringur hvers | holi. stev og sangur fær tey gomlu á | Eystan fyri Múrin út móti Be ellisheiminum í Vágum at liggja í | vøku og droyma um gyltar dagar. Joanes Nielsen