hósdagur 16. februar 1984síða 7

orgarstjórar og hovuðsstaðarlúnir Bygdakommunurnar gjalda í stóran mun fyri arbeiðsplássini í Tórshavn, sum Havn- in florerar upp á! Kommunupolitisku fól- kaflokspávarnir = og Dagblaðið hava fyri eitt stutt bil gloymt útspillingina av Tver- oyrar býráð og eru farnir í tottarnar á hverjum eðrum um, hver er bestur at stýra ella hver hevur bestu umsteður at stýra undir? Evnið er valla partapolitiskt, men hevur stóran áhuga fyri Feroya fólk, ikki um Poul ella Jógvan eru bestir at stýra, men hvussu ágóðin av okkara arbeiði/fram- leiðslu verður for- deildur. Tá æraði borgar- stjórin í hevuðsstaði okkara nýtur orðalag sum vótrúligur frek- leikk«, åralanga manglandi figgjarliga styring i Klaksvik«, rakti beint og harvið m eint — sannleikin rakar altíð meint. Dámligari var orða- lagið hjá Inga Mohr, tó hann eisini er ósamdur við parta- mannin í Klaksvík? Tí sannleikin er tann, harra borgar- stjóri, at hevuðsstað- ur okkara, Tórshavn, skyldar ikki bert Klaksvíkini og klaks- víkingum nakað, men hverjari kommunu og hverjum skattaborg- ara i Føroyum skyldar Tórshavnin nakað. Vit gjalda oll, ja sjálvt danir við, fyri mongu feitu almennu arbeiðs- plássini í Tórshavn. Og hesi arbeiðspláss koma Havnini væl við, tú vilt ikki av við tey, og tað kann tú líka so gott viðganga beinanvegin. so skjótt hann visti seg á arbeiðspláss- inum í Tórshavn. Tað hava flest allar komm- unur prógvfest dømi um. Men hettar er ikki farid fram å sama hått sum eystan jarntjald- ið, tó ikki. Vit onnur hava roynt gjøgnum Føroya Kommunu- felag at gera vart vid og mótarbeiða hesum, men Havnin hevur ráð til at hava eitt vællønt og vælsmurt starvs- mannalið, sum mót- vegis bygdunum kann taka sær av slík- um málum til frama fyri Havnina. Meira enn eitt demi er um hesa ódámligu framferð, hvar maður og kona eftir langt samlív knappliga ein dag vera fíggjarliga skyld at hoyra til hvert sína kommunu, »vantandi kunnleika« 0.s.frv., so er tað ti, at við Keldu Jógvan Jú, tvangsflutt Havnin hevur mangan ein borgara av bygd, hóast felags hjúnaðar- song. At Poul Mikkelsen Hælahøgg og táarkvett? Í »Sosialinum« leygar- dagin 4. februar er ein grein eftir Hegna av Heiði, sum helst er niður- fotograferað og tessvegna samankroyst og ring at lesa, fyri eldri go sjónveik fólk. Undir henni ein lýs- ing frá blaðstjórnini, har heitt verður á fólk um at skriva styttri, annars tekur blaðstjórnin sær loyvi til at hegga av hæli og kvetta av tá, um ikki tað skrivaða beinleiðis verður sent aftur í hevdið á fólki. Nú var greinin hjá H.H. nevniliga um tey skerdu rættindini sum skrivi- frælsið hevur, so lýsingin hóskar væl sum demi fyri tað greinin snýr seg um. (Hóttanir mótvegis manni sum skrivar um skrivi- frælsi!). Mær tykir hetta margháttligt, so tí hesir spurningar, sum eg haldi vera neyðugar fyri at skrivandi fólk skal vita, um øll hava líka rætt til at komast framat i »Sosialin- um«: Jens Pauli Heinesen fekk tvær fullar síður i nógvum bleðum frameftir í Sosialinum. Greinin, sum var ógrundað og heldur óbúgvin álop á samfelags- skipanina í einum landi, varð ikki niðurfotografer- að. Heldur var hon gjerd leskilig við stórum 3-teig- aðum myndum av honum sjálvum, sett upp við millumyvirskriftum og á góðum stað í blaðn- um. Sjálvandi er tað rímuligt, (um blaðið vil vera eitt »opid, frítt blad« sum tekur ell sjónarmið við), at ein feroyingur, sum — mótsett Jens Paula — hevur búð í við- komandi landi og kemur fram við dokumentatión um at tað sum J.P. skrivar er beinleiðis skeivt, skal sleppa fram at við somu treytum. Annars er ikki skrivifrælsi í blaðnum. Í minsta lagi gerast tá summir meira >„skrivi- frælsir« enn aðrir. Tað er ikki »javnadur, frælsi og brødralag« um ein áskoðan fær eðrvísi rætt í blaðnum, uppset- ingarliga, prentlistarliga, og hvat plássmongd og staði viðvíkur. Ikki uttan skal hava stýrt betri enn restin av Feroya kommunalpolitikkar- um er tað bera reyp. Eingin kommuna í Føroyum hevur í sama valskeiði havt so skiftandi meiri- lutar, sum Havnar komuna, og borgar- stjórin sjálvur hevur ongan meiriluta fyri seg í letuni, men situr borgarstjóri í kraft av einum lógarpara- graffi? Hettar boðar ikki frá góðum stýris- lagi? Nei, sannleikin er, at Tórshavn hevur nógv hægsta skatta- grundarlag í Føroyum per íbúgva, og harvið betri fíggjargrundar- lag at stýra eftir, og tað almenna hevur skapað stóran part av hesum arbeiðspláss- um, og vit øll gjalda fyri tey. Soleiðis er ongar aðrar staðir í landinum at líkna so, at talan er um eina áskoðan sum blaðið sjálvt stendur aftanfyri (t.d. oddagreinir, tíðindi o.t.). Eg trúgvi ikki tað er snobb fyri heitinum >rit- høvundur«, sum ger at munur verður gjerdur manna millum. Sjálvur havi eg aldri fingið tilfar kutað ella sent aftur í hevdið. Og helst heldur ikki Hegni av Heiði, annars hevði hann helst gjert vart við seg. Og tit hava helst sterri frælsi í so máta. Sjálvandi er keðiligt við ov longum lesarabrevum um tað sama evnið, men tá ein maður fær loyvi at seta sítt tilfar í sum kronikk og ikki undir »lesarabrøv« so mugu tit rokna við onkur svarar við kronikkum, sum ikki kann svara við fáum setningum í einum saman við. Tórshavn er hevuðs- staður okkara, tað viðganga vit, og eingin okkara ynskir tað b roytt, men um- boðini hjá hevuðs- staðnum (býráðið) livir ikki í nóg stóran mun upp til hettar høvudsstadarheitid. Teir vilja vera fyri seg sjålvan, teir hava råd sjålvir, teir eru eitt sindur fínari enn hinir, og halda tí Havnina uttanfyri til dømis alt felagskommunalt ar- beiði nærum uttan undantak? Tað er vánaligt av einum høvudsstadi, sum er okkara størsta komm- una! Tad er ti bråneyd- ugt, at okkara lands- politikarir vakna og gera nakað, áðrenn enn vit fáa ein enn áðrenn vit øll Tórshavn, tí sum vit fingið eisini enda í har er alt, ynskja, longu til vega. Tað er verki at tann un armenningarpolitikkin at fara undir miðvísa desentralisering, at broyta býti millum landsskatt og komm- unuskatt til frama fyri kommunirnar, at umbýta fordeildingina millum hevuðsstaðin og bygdirnar fíggjar- liga, alt hettar til frma fyri kommunala sjálv- stýrið, fyri demokrati- ið og fyri at vit fáa eitt enn betri land at búgva í fyri allar feroyingar — ikki bert fyri havnarfólk. talaða bygd- Birgir Mohr størri mun millum hevuðsstaðin og rest- ina av landinum, og vanligum lesarabrævi. Slíkar kronikkir (longri blaðgreinir) eru ikki lýt- andi ella góðskuminkandi fyri blaðið — tverturímóti. Tit heita á fólk um ikki at skriva ofta um sama evið. Her haldi eg — álv- aratos — at tikið átti at verið í egnan barm: Síðan eg fyri nógvum árum síð- tjak og meiningar Vit gera Íesarar okkara varugar við, at treytin fyri at fáa lesarabrøv upptikin undir hesum . teiginum er, at blað ani fór at halda blaðið, min semi , ; : stjørnin veit, hvør hev- hava oddagreinirnar stórt 2 2 ur skrivað brevini sæð snúð seg um sama evnið, meiri at siga um ein og sama persón. Kanska er tað ein grundin til at hesin sami persónur nú kann gníggja sær um hendurnar um ta stóru undirtøku hann hevur í fólkinum. Skvatl