hósdagur 15. mars 1984síða 11

landsstýrinum til at kanna viðurskiftini hjá íd- naðinum í Feroyum. Umleið 2 ár seinri kom drúgvt álit frá hesari nevnd og almannakunn- gjørt. Har verður m.a. sagt í samband við skipa- smiðjurnar: „Vandi er tí fyri at skipasmíð' | yvirhevur verður fyri ógvuliga harð- ari kapping næstu árini, bæði prískapping og kapp- ing um figgjartreytir«. Tad er uttan iva rætt, sum starvsnevndin sipar til her, at tað mest eru fíggjartreytirnar, sum tær útlendsku skipasmiðj- urnar kunnu bjóða, sum gera, at menn leita burtur í lond fyri at fáa síni skip viðgjerd. Ein fær líkasum fatan av, at lættari kemst igjøgnum við at fáa byggi lán eins og sjálva fígging- ina uttanlands. Tað er tí mangt, ið bendir á, at tað er skeivur peningapolitikkur her- Nr. 33 — 15. mars 1984 heima, sum ger, at so nógv verður smíðað uttanlands, hóast roynt hevur veriða t hækka studning og veð- haldsskyldur til arbeiði, gjerd herheima. Vanliga verður ímillum ein helming og 2/3 av um- vælingarkostnaðinum gol- did i lønum. Tå so umvælingar av skipum eru gjørdar uttan- lands fyri umleid 140 milli- énir krénur i 1983, er hetta tað sama sum 70-80 milliónir krónir í arbeiðs- lenum ella ímillum 300- 406 arbeiðspláss við góð- ari løn. Javnaðarflokkurin met- ir tí, at her verður nakað álvarsligt at gera so at sum mest fyri ikki at siga allur hesin peningur kann koma samfelag okkara betri at gagni. Feroyskar skipasmiðjur hava gjert tær royndir, at væl ber til at endurút- búgva t.d. fiskimenn til sveisarar og skipasmiðir. Tað er tervur fyri út- Sosialurin Atli Dam, tingmaður: Síða 11 Ein ovurstorur partur av landsins orku brúktur uttanlands Undir orðaskiftinum á tingi mánadagin um uppskotið frá Javnaðarflokkinum um skipaumvælingar vísti Atli Dam tingmaður, á, at tað er ein ovurstór broyting hend hvat viðvíkur skipaumvælingum. Nógv fleiri skip verða nú umvæld uttanlands enn árini frammanundan búnum fólki á tí tekniska ekinum. Har er handverk- aralæran mangan eitt grundarsteði fyri at farast kann í framhaldandi út- búgving. Hugsa bara um meguleikarnar hjá td. maskinlærlingunum. Við tað, at vit skapa nógv handverkara- arbeiðspláss í hesum sam- felagnum, geva vit ung- dóminum rúmari útbúgv- ingarmeguleikar, og harvið fæst meira av ung- dóminum í handliga vinnu. Samstundis vildi trýstið á skúlunum í hesum sam- felag minkað. Tað er mangan komið fram, at ungdómurin heldur á við skúlagongdini sum longst, tí torfert er at koma í handaligt arbeiði og eisini er mangan torfert at fáa handverkaralæru- pláss. Tað eru ikki bert tey, ið starvast við sjálvt skipa- smíðið, ið vildu fingið ágóðan, men tænastufyri- tekur ivð Td. vildu farmaskipini flutt tilfarið, ið brúkast skal, sum so aftur kastar av sær ekt lossingararbeiði 0.a. arbeiði herheima. Útfrá hesum heldur Javnaðarflokkurin tað vera neyðugt at seta eina kanning í verk, og mælir tí til, at sett verður nevnd við serkønum fólki til at koma við tilmæli til tingið útfrá hesum sjónar- miðum: 1. Hver er orsekin til at føroysk skip i so stórum tali verða umvæld uttan- lands? 2. Eru føroysku skipa- smidjurnar nóg kapp- ingarferar? 3. Hvat kann gerast fyri at endurútbúgva fólk til skipasmiðjuarbeiði. Flokkurin setur tí fram uppskot til samtyktar samsvarandi hesum. Á tingi, 6. mars 1984 Feroya Javnaðarflokkur Jergen Thomsen $ Fo Årini undan hevur umvæl- ing av føroyskum skipum uttanlands ligið um 25-30 milj. kr. Atli Dam legåi aftrai, at stødan fer ikki at ødrvisi í 1984. Helst kemur talid at liggja um 140-150 milj. kr. Eftir fåum årum fara so- leiðis nógvar hundraðtals miljónur krónur út av landinum Ein stórur landsins orku leiðis brúktur føroyska samfelagið. Pad er í tøkum tíma vit taka stig til at venda hesi segði Atl Dam. Uppskotið hjá Javn aðarflokkinum gongur á rætta leið Ein serken nevnd eigur at finna fram til eina leið, sum bendir hesi gongd Tað er meiningsleyst at vísa málið til Búskapar- ráðið. Tað hevur framman- undan ov lítla arbeiðs- orku, og hartil eru limirnir har frammanundan upp- hongdir við eðrum nevndarstervum. Tað, sum umræður, er at beta um kappingarfreið heldur enn bert at veita sterri studning. Tað má kunna gerast ein hópur í leiðsluliðnum, vera partur av verður so uttanfyr gongd, útbúgvingini og í tilrætta- leggingini. Innflutningsbannið, surn nú“ hevur staðið við í nekur ár, og sum lands- stýrissamgongan setti í verk, hevur uppskrúvað prísirnar á gomlum skip- um kunstiga haraftrat kemur, at tað kemur bert ann uppá »vina- og kenn- ingapolitikk« um sleppur gjøgnum nálar eyga samgongunnar Vit hava ongan kondem eringsskipan og eingi rættuligur ílegurpolitikk Men tað er ikki bara á hesum eki vit liggja illa Atli Dam segði í hesum viðfangi, at nústaðni hevur fíggjarnevndin fingið vitan um álvarsomu fíggjarligu steðu samfel- agsins úr tí áliti Ráðgev- andi nevndin hjá Stats- ministeriinum lat frá sær í juni 1983, har ávarað verður móti fíggjarpoli- tikkinum hjá sitandi sam- gongu. Hetta álit hevur landsstýrið hildið dult í meira enn 9 mánaðar.