Sosialurinarkiv
Sosialurin 1984-07-14, síða 9
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 14. juli 1984síða 9

‹ fyrra síða allar 16 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Nr. 81 — 14. juli 1984 tíðindablaðið ÁRANT Gunnar á Toft skrivar Hann var feddur nkustaðni í Norð- oyggjum, men var giftur til Svínoy- ar. — Konan rýmdi frá honum, og g'ftist við einum útlendingi; hon fekk tvíburðar við útlendinginum, hann mundi vera ein av mannskapi- num av Vesterbekk. Hann var ogn- armaður, helst kongsbóndi, Árant. So var tað eitt hagabýti, teir høvdu haft í Svínoy, og hann helt seg vera órættaðan í býtinum. Heystið eftir hevði hann tikið seg til rættis, tikið seyð, soleiðis sum hann helt seg eiga rætt til. Fyri hetta var hann vístur av Svínoynni, og kom til Dals. Her bygdi hann hús. Har hann búði verður kallað Árantstoft enn tann dag í dag. Árant var ein hampamaður, hann var her í Dali. — Í Dali var tá í tíðini eitt liviligt pláss, hvat bjarging av mati viðvíkti. Her var gott seiða- pláss, útróðrarbygd og ergrynni av lunda at fáa. Kópaveiðan mettaði mangan. Um sumrarnar gekk Árant við neytakonunum og hjálpti teimum at bera, og fekk mjólk afturfyri. Hann endar sínar dagar her í Dali, 74 ára gamal. Hetta er tað, ið teir gomlu vóru vanir at siga, um henda friðamann, sum so illa var komin fyri, at hann var landsforvístur av Svínoynni — og sum sagt, tað segðist, at hann skuldi hava verið kongsbóndi. Í bókini Færøske Kongsbønder« hjá Anton Degn, stendur ein Arent Stephensen fyri at hava fest eina merk av kongsjerð í Svínoy 7. sug. 1725, og hevur sitið við merkini til 26. aug. 1738. Kirkjubókin fyri Húsavíks sókn sigur, at 24. apr. 1777 »døde Arant Stephensen i Dal som var født i Norderøe, 76 Aar gammel.“ Hetta er eitt dømi um hvussu harðir rættirnir gingu í gamlar dag- ar, men hann gjørdi ikki Svinoynni fyri skommum her i Dali. Eftir at eg hevði skrivað hetta, ið omanfyri stendur, havi eg lisið tað, ið sagt er fyri dr. Jacobsen um Arant, og tað er ein heilt onnur sega, enn vit kenna her suðuri. Har verður hann sagdur at vera ein til- tikin seyðatjóvur, og harafturat gravrevari. Har verður heldur einki nevnt um at hann var kongsbóndi ella ognarmaður, og at hann hevði verið giftur, men tað verður sagt, at Síða 9 svínoyingar hildu hann duga gand, og tí firnaðust teir at taka hann. Doktar Jacobsen sigur, at hann til endan var demdur í Havn, at vera útlagin av Svínoynni, og at hann fór til Sandoyar at vera, og livdi siðiliga har, og hetta er rætt. Tað var sagt um hann her í Dali, at hann skuldi duga meira enn at mata seg, at hann skuldi duga gand, men ilt gjørdi hann ongum hverki so ella so. — Um tað hevur verið hetta, ið hevur verið orsekin, er ikki gott at vita, men hann var væl túgnaður í Dali, slapp vist at ganga í ellum ar- beiði, og hevur sloppið í Skorðina at fleyga, sum aðrir menn, og fingið sín part, tå jørdin hevði fingið sitt. Hetta sum segnin sigur í Dali, at hann hevði verið giftur maður, og at konan sveik hann, kann hann hava sagt her suðuri, fyri at pyntað upp á sína segu, men hann kann eisini vera sagdur ringari har norðuri, enn hann var. Hann kann hava verið harðligur maður, sum tier hava vilj- að sloppið av við, ikki er gott at vita, árini eru so mong. Eitt er vist, hevur Arant verið so út av lagi, sum segnin úr Svínoy sig- ur, so hevur hann tikið betri partar fyri seg. Ikki er so sjáldan, at hann, ið kemur illa fyri, verður sagdur verri. Hatta, at hann skuldi bróta Svínoyarbygd gravirnar upp í Svínoy, ljóðar ógvis- ligt, og kann vera nakað sum hevur verið breitt út fyri at beina fyri ein- um fallandi manni. Tær óndu tung- urnar tróta ongantíð.