týsdagur 14. august 1984síða 11

Fyrsti partur av ætlaðu ferðakonsertini hjá The Who varð framførd í Tor- onto í Kanada í desember mánað 1982. Hon skuldi halda fram í Eruopa. men kom ongantíð so langt, ti tónleikabólkurin fór í upp- loysing. Korsertin í Tor- onto gjørdist ti ein varði á genum innan rocksøguna The Who-fólkini stava frá arbeiðarabýlingi í Lond- on. Tónleikabólkur teirra varð stovnaður fyri 20 árum síðan. Eingin tón- leikabólkur hevði eins og teir nýtt so stórar for- sterkarar eins og teir fóru um ftónleikaforini uttan virðing. Ikki óvanligt var tað. at teir endaðu fram- forslurnar við at oyði- leggja tónleikaljóðferini Virðingin fyri samfelagn- um var eins lítil eitt nú lótu teir Union Jack seyma um til klæðir, sum teir lótu seg í á pallinum Aðrenn 60-ini vóru farin afturum bak. hevði The Who broytt enska rock- tónleikin og luttikið á al- tjóða rockfestivalum eitt nú í Woodstock og Monte- rev. Eisini kend leikarhús hevdu boð eftir The Who. Teir gjørdu rockoperuna »Tommy« og sjón- SV-aktuelt — aftanfyri hóttanina Hetta er sending í trimum pertum um viðurskift- ini millum Sovjetsamveldið og USA. Ein lærari í Sovjet biður næmingar í 1. flokki tekna eitt amerikanskt barn. — Teknið hvat fellur tykkum í huga, tá tit hugsa um bern í USA, sigur lærarin. Ein sjey ára gamal drongur teknar ein sovjett- iskan hermann, sum verjir markið móti figg- indanum. Ein amerikanskur lærar biður somuleiðis bern í 1. flokki i USA um at tekna eitt sovjettiskt barn. Ein sjey ára gamal drongur teknar tveir hermenn, sum berjast — ein amerikumann og ein sovjett- borgara. Hetta eru tvey dømi, sum danska SV-aktuelt vi "cer í sendingini »Aftanfyri hóttanina<, sum er gjørd í samstarv við svenska og norska sjónvarp- ið. Sendingin prógvar, hvussu lítið fólk i USA og Sovjet vita um hvert annað. Tey hava nærum bert prentmyndir at halda seg til, tá tað snýr seg um vitan um menniskjuni hinumegin jarntjaldið og umvent. Í sendingini ferðast vit í USA og Sovjet- samveldinum, har upptekur eru gjørdar av gerandisdegnum i báðum londum. Vit síggja kut úr: skúlaundirvísingini, brúdleyp, fund har gamlir hermenn hittast, landbúnaðararbeiði 0. s. fr. Eyðkenni fyri sendingarnar er, at eingir kendir persónar eru við í sendingini, men ístaðin verður roynt at finna framt til vanliga amerikanaran og sovjetborgaran og vitan teirra um hvenn annan. Tað er framhaldandi hugsan hjá ellum, at friðurin skal varðveitast. Amerikanarar og sovjetborgarar eru sannferdir um, at borgararnir í hinum samfelagnum, ynskja frið. Kortini fevnir álitið ikki um stjórn og samfelagsskipan í landinum, — hver síni megin. jónvarp - sjónvar »Quadrophenia«. sum háðar eru gjørdar til film. The Who hevur gjort dokumentarfilm um teirra tónleikalíiv. sum kallast „The Kids are allright« Filmurin sýnir brályndið seinni og snarsinnið. sum best kemur til sjóndar. tá tón- leikabólkurin framfordi á pallinum frammanfyri stórum åskodarafjøldum James Joyce 3(3) »Ulyssses« var skaldsøg- an um ein dag i Dublin. »Finnegans Wake« er skaldsøgan um eina nått i bylinginum Chalepizod vid Liffey ånna. Hetta er ein droymandi søga, sum førir lesaran inn i undir- vitskuna hjå ti sovandi fråsøgumanninum. — I 3. og sistu sendingini um James Joyce verður i innihaldi sagt frå arbeið- num hjá rithevundanum, tá hann skrivaði hetta verk, sum veruliga er 6- gjørligt at umseta til onn- ur mál. Sendingin er eisini um James Joyce sum privat- persón, har fólk ið kendu hann, greiða frá. Hetta var so dagur í viku. tá vit fingu tið indini tveir fylgjandi dagar, istadin eina langa sending friggja- kveld. Tað er nóg mik- ið, um tað kann prógv- ast, at uttanlandstiå- indini eisini verða tikin upp. Sjónvarpstíðind- ini byrja nú at fáa „eitt andlit< og er á tekniska økinum meira dygdar- góð enn aðrar send- ingar higartil hava ver- ið Í sendingini >Gesta- kafein< sóu og hoyrdu vit so Anniku Hoydal siga denum frá fer- oyskum viðurskiftum, sum vóru viðgjerd í teimum sangum og vísum, sum hon fram- fordi. Tað er so legið fyribrigdið, at hoyra ein persón siga frá landi sínum, við eyg- um, sum hon um viður- skiftini í Danmark, veit frá at siga, so á- skoðarin skilir tað Framferslan var góð og Annika Hoydal hevði tamarhald á sær sjálvum og tónleikar- unum. Tá >Nú eru kveldini.... kom á skermin, krimpaði tú kortini | tærnar, at hoyra og síggja beina- sveiggj og nærum eitt skriggj, sum var inn- lagt fyri at sýna dønum rætta lagið í visuni. Slíkt listinlært tvætl er ikki neyðugt. Bara nú ikki danir halda, at so- leiðis eigur vísan at verða framferd ! Onnur áhugaverd sending í vikuskiftin- um var um ófedda barnið í móðurlívi, sum skuldi gjøgnum so nógvar royndir, til tess at foreldrini vóru negd. Eg dugi í hvussu so er ikki at ímynda mær, at eitt barn verður harm- oniskari av. at pápin syngur fyri >búkinum á mammuni« heldur ikki »Kom mai du søde milde... .« Tá mamman so kemur å skermin og sigur frå sera fittu døtrum sinum, og at hon hevði ført dagbók yvir, hvussu lyndi teirra var, longu áiðr- enn tær vóru feddar, so haldi eg at Joachim Jerrik, tilrættisleggj- ari, fór ov lætt um slíkt kensluborið innihald. sum ein feðing er fyri mammu og barn, um- framt pápan sjálv- sagt! Nógv vatn er runnið á ánni, síðan Semmel- weiss, lækni, í Ungarn, fann fram til orsøkina, at so nógvar kvinnur Foreldraroyndir doyðu í barsilssong tær fingu sjúkuna bar silsfepur. Hetta var bruni í lívmóðrini, sum breiddi seg til likamid hjá mammuni um blóðrenslið Hann grunaði yvir hví mammur, sum áttu í rennunum uttanfyri sjúkrahúsið ikki fingu barsilsfepur, tá mammur á skjúkra- húsinum fingu tað Tær fingu brunan av bakteriunum á sjúkra- húsinum. Orsekin var reinferi, sum tá ikki varð tikið so hátíðar ligt. Tá hildu teir ser konu. at Semmelweiss var sinnissjúkur. Hann gjørdist tað eisini, ti eingin gav honum við- hald. Fyri at prógva. at hann hevði rætt, skar hann seg í hond- ina og koyrdi tilfar av bruna í sárið. Hann doyði av barsilssjúku! Nógv skulu børnini gjøgn um, — tað vita vit. men nærum at krevja at tey skulu hava tokn ir fyri at foreldrini skulu verða negd. (feð- ast undir vatni), tað er ov mikið. Tá pápin og mamman liggja í stóra baðikarinum og »føda«, kundi ein hugs- að sær, at reinferi ikki er so stórt, sum neyð- ugt er, fyri at mamma og barn skulu koma heilskapað frá feðing- ini. Aður áttu vit bern, tí vit ikki høvdu fyri- birgjandi evnir. Í dag gera foreldrini av, nær tey vilja hava bernii Tey stinga sjálvi kós- ina út. Tað er avgjrt ein bati, í mun til áður. Men tá barsilsferðin at kalla gerst ein handils- lig roynd, har allir møguleikar su eru, skulu trótast, so sýnist tað sum er barnið bert ein statistur í lívinum hjá foreldrunum Hugsandi er, at tá for- eldur gera so nógv burturúr, so vilja tey framleiða eina góða veru. og har kemur so barnið inn. Um tað nú ikki lúkar krevini, sum foreidrini seta til tað? Tað er at vóna. at for- eldrini ikki — eisini eftir at barnið er føtt, seta krøv til tað, við royndum av líknandi slag, ið tey »fødandi« hava lagt kropp til Dagny Joensen