hósdagur 13. september 1984síða 10

Síða 10 tíðindablaðið Eingin bygdamenning uttan landbúnaðarskyldu Landbúnaðarskylda á alla bygdajorð og vit fingu eftir stuttari tíð blómandi smápláss, har øll jørd var arbeidd Nakrar vidmerkingar til: Bygdamenning, Sosialurin nr. 45 og Barbera hvørjum ødrum, Sosial- urin nr. 59, 1984. Báðar hesar greinir koma við nekrum hugleiðingum um skeivu gongdina og vána standinum við- víkjandi, men eftir mini hugsan uttan at greiða frá, hvi soleiðis er statt. Eftir míni hugsan eru mangar samvirkandi orsekir. men lat meg vísa á nakrar, ið eftir mínum tykki eru tær týdningarmestu. Óhent spjading av jørdini Arvareglurnar fyri jørð í Forovum hava ført til eina rættuliga spjaðing av jerðini. deild í ógvuliga smáar eindir, deils í teigar spjaudar fyri våg og vind innangarðs. "lotta hevur. sum frá hevur liðið. minkað um urteku jarðarbrukarans. gjørt raksturin truplan og minkað um lut- fallið millum ágóða og iløgu. Eitt er so, at úrteka einstaklings- ins er stagnerað ella beinleiðis vorðin minni. men í samfelagnum kring hann eru stórar broytingar farnar fram, id hava gjørt ágóðan upp á seg minni. Ti einki er at ivast 1, at vildu vit liva á bygd, sum tex gjørdu fyri mongum árum síðani, ja so kundu vit eisini gjørt tað í dag! Men tev materiellu krevini til hvid eru økt munandi og kunna ongan- tid verða nektað við ti urteku. sum teir flestu bunaðarmenn, sjalvt við teimum skilabestu arbeiðshattum. kunna faa burtur úr jøråd síni. Aðrastaðni leggja teir saman Hvggja vit at ødrum samtelogum. ið vit kundu samanborið við okkara. er i landbunaði teirra farnar tram storar strukturbroytingar. við tað at jarðarbruk verða logd saman, og hevur hetta ført til, at tey fólkini, ið vera verandi úti á bygd, hava okt um vinning sín, og harvið ligið á hædd við ta urtøku, ein kundi roknað sær innan aðrar vinnugrein- ir, har produktiviteturin er hækk- aður munandi vegna industrialiser- ing, mekanisering og nýggjari tekni- trødi. Har hava tey havt reglur, id bein- leiðis gjørdu tað ologligt at lata jørdina liggja onytta. Hugsaði ein um at flyta. skuldi ein syrgja fyri, at jørðin bleiv seld ella forpaktað ut. Og hvat er so hent her hjá okk- um? Ja, einki. Folk eru flutt til stor- plassini, men hava latið jørdina ligið i orøkt, uttan at geva teimum. ið valdu at verða búgvandi, ein møgu- leika at tvlgja við i vælferðarmenn- ingini. Nakað ein annars kundi hugsað sær hevði skapt eitthvert slag av javnvag, har tev á bygd gjørdust før fyri at faa ein rimuligan agoða av jørdini, og har øll jørð bleiv virkað, eins og tað kundi hugsast, at bygdirnar høvdu verið meira 1 javn- vag 1 dag motvegis samtelagnum annars. og kundu tramstaðið sum lítil. sjalvstødug samteløg við einum rimuligum fólkatali og aldursbølka- samanseting. Spekulatión í bygdajerð Tað kann tykjast orimuligt, at veitt- ur verður hópin av peningi til nv uppdyrkan, tá so nógv bygdajorð liggur í órokt. Jørd, sum í mong ættarlið hevur verið dyrkað. og sum við faum atgerðum kundi dyrkast uppaftur og skapað grundarlagið undir einum blómandi bygdasamtel- agi Men hvussu eru so utlitini í dag til Nr. 107 — 13. september 1984 at fáa savnað jørdina og sostatt faa upprættað landbúnað av eini rími- ligari stødd á bygdunum? Allar- helst »lig nul« (0). Hverjir eru møgu- leikarnir hjå eini familju, id kundi tonkt sær at sett seg nidur å bygd at reka bøndaskap? Allarhelst >lig nul« (0). Ti nú er tað sera óhepna komið afturat, at spekulerað verður í bygdajerð. Hon er blivin bjóðað upp á heilt fiktivar prísir, tí nakrir uttan tilknýti til jarðarbrúk, og sum ongantíð hava hugsað sær annað við jørdini enn at nýta hana sum trygd fyri bankalán, hava havt so nógvan pening millum hendur, at teir hava kunnað gjørt iløgur uttan at hugsa um, hvat jørdin veruliga kann kasta av sær, og verður hetta gjert í vissuni um, at inflatión og aðrir pen- ingasterkir persónar í felag vilja fasthalda eina slíka fiktiva príslegu á jardarkeypi, at teimum nýtist ikki stúra fyri at fáa pengarnar inn aftur. Landbunadarskylda Prisirnir á jerð eru sostatt farrir upp um ta legu, teir skuldu ligið á, um jørdin varð roknað sum fram- leidslutol ájavnt einum lastbili ella einum fiskifari “ua vinnuilogum vvirhovur. har tað sum oftast er eitt rimuligt lutfall millum ílogu og avlop. so tú, um ikki annað, tær eina hampuliga timaløn fyri omakin. Tað merkir so. at vildi ein í dag keypa jørd á smáplássunum fyri at reka landbunað. teks: allarhelst bert tvri renturnar, og einki leyp av at lív- bjarga sær fyri. Og tað er eyðsæð, at slíkt torir eingin í holt við. Og hesi viðurskifti gera eftir mini hugsan tað. at eitthvert tos um bygdamenning er meiningsleyst. um ein ikki viðurkennir, at álagt varð landbúnaðarskylda á bygdajørdina, SS