hósdagur 6. desember 1984síða 11

Nr. 144 — 6. desember 1984 sum royndarlán til endurgjaldan í 15 við 1/15 av lánsummuni um árið. Lánið forrentast við 4 % p. a. 3. Peningurin til lánið verður rindað- ur úr >Fonden til Jordehvalens Af- løsning«. Uppskotið frá Winther ofl. varð samtykt við 14 atkvødum. Ætlandi skuldi Ísvirki kosta uml. 200.000 kr., og stjórnin hjá Madsen — Mygdahl hevði játtað felagnum 2/3 í statsstuðuli. Í 1928 verður Thorvald Stauning úr danska javnaðarflokkinum nýggjur for- sætisráðharri. Stauning var sera hugaður í foroysk- um viðurskiftum, og harafturat kendust P. M. Dam og hann persónliga, og kom hetta at verða orsekin til, at Ísvirkið gjerdist nakað væl meira enn av fyrstan tíð ætadl jørt projek ) UDD i Kronun tidindabladid . . , . Isvirkisbåtarnir So skjótt sum figgingin til Ísvirki var í lagi verður farið undir útgrevsturin. 25. maj 1929 koma maskinurnar til virkið, og 24. novembur sama ár byrjar virkið at taka ímóti fiski, og alt gongur sum ætlað. Sum íður nevnt, so skuldi isvirki taka ímóti fiski frá útróðrarbátum og eðrum, ið royndu undir Feroyum, men trupul- leikar kundu eisini standast av hesum, við tað at ferini vóru ikki av teimum bestu. Tí verður arbeitt við at fáa fatur á nøkrum førum, sum eru betur hóskandi, men aftur her stinga fíggjartrupulleikar seg upp. Stjórnini í Ísvirkinum heitti tí á donsku stjórnina um at hjálpa til við at fáa útvegað nekur hóskandi fer, ið kundu tryggja virkinum nóg nógvan fisk. Danska stjórnin helt tað vera rþtt at stuðla tí illa staddu fiskivinnuni í Føroyum og tók undir við uppskotinum. Danska stjórnin setti seg í samband við danskar skipasmiður og bað tær smíða seks 50—60 tons stórar bátar. Hesir skuldu seinni seljast til privatmenn í Feroyum. Keypstreytirnar vóru lagalig- ar. Vanligt var, at staturin læt 60 % í láni, ið skuldi gjaldast aftur yvir 20 ár Hini 20 % skuldu koma frá skipasmiðj- unum og eðrum, og hetta skuldi gjald ast aftur ur tveimum og upp i fyr R iø istadin fyri seks blivu teir niggju, og komu teir at eita »Sjostjørnan« (1929 30), »Grimur« (1930), »Øssur Havgrims- son« (1930), »Garpur« (1930), »Streym- ur« (1930), »Njardlingur« (1930), »Hans Nielsen« (1930), »Trygvi« (1930) og »Valiant« sum varð keyptur úr Fámjin í 1930. M/s >Th. Stauning« Sum áður nevnt var ætlanin, at Skipa- felagið Føroyar skuldi taka sær av fiska flutninginum úr Feroyum til útheimin, men ymsir trupulleikar stungu seg upp millum Skipafelagið og Ísvirkið, sum tarnaðu útflutninginum av fiskinum. Tí varð roynt at bera so í banid, at Ísvirki sjálvt kundi koma at hava útflutningin um hendi. Tí var aftur heitt á donsku stjórnina um stuðul, og aftur hjálpti stjórnin hjá Stauning Ísvirkinum við at lata felagn- um 200 tús. kr. í láni til bygging av flutningsskipi. Hin 26. juni 1931 er flutningsskipið hjá Ísvirkinum royndartúr. Skipið, ið fær navnið >Th. Stauning«, er 367 tons til støddar og er útgjert við ollum reim tólum, sum brúk er fyri um borð á einum slíkum skipi, sum t. d. frystilast, redio- KTÉ “ SKIÐU ið < ktrist spølur vid S sa Ju Sida 11 »Silde- ekspeditionen« Fyrsta uppgåvan hjá »Th. Stauning« var at vera m6durskip hjå isvirkisbåtunum, sum í sept. 1931 vóru til royndarfiski- skap eftir sild í Norðuratlantshavi. Línufiskiskapurin hjá bátunum gekk ikki serliga væl, og tí varð avgjert at gera teir út til snurruváð, men hetta gekk heldur ikki. Danir innfluttu tá umleið 25—30 tús. tunnur av sild um árið, og mettu menn tað vera eina roynd vert, um feroyingar kundu verða tier, ið komu at selja teimum hesa sildina. Í samarbeiði við donsku stjórnina fór Ísvirkið undir henda royndarfiskiskap, sum varð skýrdur at vera eitt dansk — foroyskt projekt, tí tað, umframt tey foroysku skipini, eisini luttóku tvey stór donsk skip. Í royndarfiskiskapinum lut- tóku umleið 200 mans, helvt um helvt danir og feroyingar. Ætlandi skuldi hver bátur fiska uml 600—1000 tunnur og prisurin var millum 25—34 kr. pr. tunnu, og hetta skuldi geva manningini upp til 1000 kr. í innteku eftir 9 vikum. Fiskiskapurin var eisini av tí besta, ja væl betri enn væntað, og eftir bert 6 vikum vóru tær 20.000 tunnurnar. ið ætlanin var uppí, fyltar Men IK k 5 X ha :