leygardagur 26. januar 1985síða 15

HVAT ÆTLAR SEV.? “ } HVORJAR ERU GRUNDIRNAR Tryggleiki. Skyldan hjá S.E.V. er altíð at veita brúkar unum nóg nógvan streym, bæði yvir stytri tíð (mið- dagsmáttin) og yvir longri tíð. Fyri at veita tryggan streym yvir longri tíð krevst stór olju- goymsla ella stór vatngoymsla. Um nú trupult verður at fáa olju til landið, so er ein stór hjálp í um vit hava stórar vatngoymslur. Hettar er ein av grundunum til at S.E.V. hevur gjørt av at byggja vatnorkuna út. Ein annar stórur fyrimunur við vatnorkuverkum er at tey í rakstri eru nógv meira álítandi enn t.d. dieselmotorverk ella kolorkuverk. Búskapur: Ílegurnar í vatnorkuverk eru sterri enn í diesel- motor- ella kolorkuverk. Men lutfalsliga fer ikki so nógvur peningur av landinum tá vatnorkuverk verða bygd sum tá dieselmotor- ella kolorkuverk verða bygd. Mett verður, at tá vatnorkuverk verða bygd verða 50% av fløgunum útgoldið til fyritøkur og einstaklingar her å landi, medan hin 50% fara av landinum fyri keyp av turbinum generatorum, transformarum, eðrum maskin- og tilfarsveitingum Tá dieselmotor- ella kolorkuverk verða bygd, verður mett at 30% av ílegunum verður útgoldið her á landi meðan 70% fara av landinum Sjálvt um hesin munur er ímillum býti av fløg- unum so verður peninganegdin, ið fer av land- inum, eitt sindur sterri tá vatnorkuverk verða bygd enn tá dieselmotorverk verða bygd. Men í rakstrarútreiðslum er stórur munur á hes- um verkum, og kemst tað av at dieselmotorverk- ið skal hava olju. Útreiðslurnar til olju eru ímill- um 40-65 oyru pr. kWh. Rakstrarútreiðslurnar av vatnorkuverkunum í Vestmanna eru 7 oyru pr. kWh. Eisini er livitíðin á einum vatnorkuverki nógv longri (40-60 ár) enn á einum dieselmotorverki (15-20 ár). Umhvervi Tað er ilt at meta um hvat hevur sterst ávirkan á umhvervið — útbygging av vatnorkuni ella dieselmotor- og kolorkuverk. Hetta kemst av at tey hava ymist árin á nátúruna. Vatnorkuverk breyta umhvervið har vatngoymslurnar verða, men hava avgjert onga dálking við sær. Motor- ella kolorkuverk broyta umhvervið í minni mun, men hava luftdálking við sær, og vandi er eisini fyri aðrari dálking um óhapp eru á verkinum. Broytingin av umhvervinum er einasti vansin við vatnorkuverkum, og í eðrum londum verður ymist gjert fyri at minka um árinini. Við at ganga væl um tá bygt verður og fjala óneyðug spor og gera ávísar ábetur tá arbeiðið er liðugt, kann vatnorkuverk gerast soleiðis at byrgingar, vegir og ánnað fellur væl inn í lands- lagið, og árinini í aðrar mátar verða lítil. Samandráttur: Út frá omanfyri nevndu grundum og fleiri ymisk- um tekniskum upplýsingum um hesi verk og ver- andi elskipan hjá S.E.V. er avgjert at byrja við at byggja vatnorkuna út við tveimum turbinum, ið tilsamans hava sama mátt sum tann stóri diesel- motorurin á Sundi, t.e. 12 MW. Ætlanin er at byggja vatnorkuna út við eini turbinu afturat, men hvussu stór hon skal verða, og hvar hon skal standa er ikki avgjert enn. NÆSTA STIGIÐ: VATNORKUÚTBYGGING Í NORÐUREYSTUROY Raðfylgjan í málviðgerðini ll] * CF] C=1 ; Sum myndin omanfyri vísir er byggimálið býtt í tríggjar partar: leiðsla, projektering og bygging. Leiðsluna hevur S.E.V, meðan projekteringin er í tveimum pertum. Ein viðvíkjandi byggiarbeið- um, ið Landsbyggifelagið og Hejgaard á Schultz hava um hendi, og ein viðvíkjandi maskin- og el- tekniskari útgerð, ið danska fyritøkan P. A. Petersen tekur sær av. Byggiarbeidi verða býtt í sjálvsteðugar partar. T.d. vegir, bygningar, tunlar, byrgingar o.a. Hver partur skal so gerast av einum ella tveim- um byggifelegum í felag. Vegurin til kraftsteðina er byrjaður og er tað Guttesen á Staksberg og G. Waagstein ið gera arbeiðið. Samráðingar eru við trý onnur feroysk byggifeleg um at fremja aðrar partar av arbeiðinum. Tað er Højgaard á Schultz sum skal samskipa hesi arbeiðir og verða hevuðs- arbeiðstakari. Maskin- og eltekniska útgerðin verður veitt av útlendskum fyritøkum og uppsetingin verður gjørd av hesum fyritøkum og S.E.V. í felag. . > } ml] (' ra ] Syggerde — rr. I Tidarætlan fyri Eidi 1. Meting um prisgongdina Vid ílegunum i vatnorkuútbyggingina og nýgg um el-linjum sum grundarlag hevur S.E.V. gjørt utrokningar av hvat streymprisurin kemur at verða framyvir. Myndin niðanfyri vísir gongdina í streymprís- inum til nú og framyvir. Á somu mynd er eisini víst ein inflatión ið er sett til + 8% pr. år. Myndin vísir at streymprísurin fer ikki at hækk. so skjótt sum aðrir prísir í samfelagnum. Oyru pr. kWh 004 Umhvervisárin. Yvirfriðingarnevndin hevur í sínum áliti viðgjert tey árin á umhvervið, sum vatnorkuútbyggingin í Norðureysturoy verður mett at elva til. Álitið byggir á tær metingar, sum serkønir stovnar hava gjert um umhvervisárinið. Í álitinum hevur yvirfriðingarnevndin ásett hvørji tiltøk S.E.V. skal seta í verk sum treyt fyri at loyvi verður givið til vatnorkuútbyggingina. Í hevuðsheitum snúgva treytirnar seg um, at øll bygging skal laga seg til landslagið, at vatnsteð- an í Eiðisvatni aftaná útbyggingina broytist minst meguligt, at neyðugar fornfreðiligar rann- sóknir skulu gerast, at bett verður um teir gýt- ingarmeguleikar, ið fara fyri skeyti, at Stórá í Funningi framyvir fær eina hóskandi vatnfering, og at S.E.V. skal gjalda framhaldandi lívfreðilig- ar kanningar av Funningsfirði. Hetta tilfar er gjørt av SEV og sent øllum blødunum.