leygardagur 2. februar 1985síða 9

Nr. 14 2. februar 1985 ingunum og fortreytun um. Tá ber kanska til at renta faa eitt vist mat av biliteti inn i utbyggingina Hvat alivinnuni við vikir, sigur seinasta VKI ferð Funningsfirði. Okt ing eigur ikki as verk, fyrr enn kannað er hver megintilfør ringsmeguleik f vatnorkuverki vid sjálvan fjørdin istadin fyr at veita vatnið vesturum Vid í: Projektið skal kunna góðtakast reint tekniskt. So er ikki Orkuráðið, Elsam og Berdal siga í teirra frá- greiðing, at fyri norðara partin av Eysturoynni, er eingin verulig projekt- ering farin fram, og teir mæla eisini allir til, at ein motorur verður settur upp á Sundi sum skjótast. Einans hesi viðurskifti áttu, um tey stóðu einsa- møll, at verið nógmikið til at steðgað bleiv á við Eið isvatni. SEV hevur forvitnisliga og upplýsandi frágreiðing i øllum blødum. Megin- parturin er sakliga væl grundadur, men leggur tu 1: sål hana undi mangir áhuga neyku, avdúkast verdir veruleikar um tørv indi samanhang SEVa kt £ 10 x pe Kt (K ir þ ør í egt ting mir n Á t ma Við VI Eidisutbve ni økkur St 7 11 im upp á 5 I Di manna, vatnið sunn antil av Eysturoy og vatnið av eystursiduni? Hvussu hundr- að milliónir skulu so nýt ast her áðrenn 1993? Viðv. 5: Fremjan av projektinum við útboði ella innheintan av til- boðum skal vera í lagi. So er ikki, ti so leingi sum einki projekt fyriliggur líka so leingi ber ikki til at tosa um útboð ella tilboð Figgjarligu, og tær sam- felagsligu, avleiðingarnar av tílíkari framferð skapa ein óhugnaligan ótrygg- nógvar leika, tá ið hugsað verður um tær 100-tals milliónir, talan er um i iði f figgjarligu Hesi vidurskifti Hvør hevur so åbyrgdina asett 1 idåtøkum SEV's, ið eru eru tar sum Kunngerå nr 19 frå 4. okt. 1965. Samb grein i hesi kunngerå er i bodsnevndin sun ha val tel É I DE mb. 4 el og 1 3. stk grein stendur „Fyri tær årligu útreiðslur til rentur og av gjeld av virkislánum fel agsins borga limakomm unurnar úteftir ein fyri all- ar og allar fyri eina og sínámillum í mun til í- búgvaratalið Longu nú er avgerðar- grundarlagið so ivaleyst, at allir avvarðandi partar áttu at verið fullgreiðir yvir, at Eiðisprojektið í sínum verandi líki er ikki nóg væl grundað. Um SEV skal verða lántakari hjá peningastovni ella grunni, so er eingin IvVi um, at eingin figging fæst vid heimild frå løgting- ir fyri lánum nun SEV's. SEV-raksturin við I 11 fg á r t I ær iv Stre rin kk t > 111 ining r vi ST r t og ek k ekjunum tek lia rerðir A nr rða Fu r stre Y settir av SEN OE ndsstyrid góðke I líkar takstir, reiðslurnar hjá ti einstaka og fyritøkum upp, eins og størri skattur må utskriv ast til neyðugan studning til meirkostnad hjå flaka virkjunum Tilika framferð kann samfelagið ikki góðtaka. og ti má væntast, at SEV verður at hava eitt stórt hall í komandi tíðum. eitt hall sum limakomm- unurnar mugu gjalda, um SEV -felagsskapurin skal halda åfram Tad er i evstu løtu, at allir avvardandi partar leita finna gongda leið í hesum álv- arsmáli saman og Eftirskrift Við Eiðisútbyggingini seta vit enn ein propp í búskaparliga renslið — Vit hava fleiri skilagóð alternativ. Kortini vilja teir útbyggja Eiðisvatn við snarferð og fyri slíkan kostnað, at vit knógva ikki undir honum, sigur Atli Dam í hesi eftirskrift Hvussu kann maður, sum metir, at vit hóast alt skulu útbyggja vatnork- una, ti hon uppá 20-40 ára sikt verður okkum til fyri munar, taka undir við aðr ari og kanska eins kostn aðarmiklari útbygging í Eysturoy, tá hann so hart gongur ímót við Eiðisvatn? Ja hetta spyr lesarin sjálvandi. Tað er rætt, at ongin vatnorkuútbygging mett einsamell og í letuni er skilagóð ella rentabul, men sammett við Eiðisút- byggingina eru fleiri aðrar byggingar nógv meira lønandi. Fyrst er at siga, at tað er matematiskt prógvað, at avfallið í Norðureystur- oy kann geva 42 milliónir kilowatttímar um byrgt verður hægri (í 280-300 metra hædd). Tunnlarnir verða styttri og klænri, tí minni vatn skal flytast og hetta má verða bíligari. Hendan 50% øking í framleiðslu og tann bilig- ari útbyggingin betir rentabilitetin avgerandi Harnæst fæst munandi meira burturúr Veðranes- leiðini, verður avrenningin úr 260-300 metra hædd enn um vatnið verður veitt norður til Eiðis. Berdal metir, at út- bygging á Veðranesi uttan vatngoymslu er figgjar- liga forsvarlig. T.v.s. at verdur radfylgjan i Eyst- uroy hon, at Funnings- fjardarverkid verdur bygt fyrst, so kann Vedranes nyta tann regulerings- møguleikan — hesin er kortini tøkur bædi i Vest- manna og i motori á Sundi! Berdal visir eisini å, at útbygging á Veðranesi uttan goymslu kann geva eitt vatnspill uppá 10%, meðan ein 4% reguler- ingsmeguleiki í goymslu á Veðranesi minkar vatn- spillið niður í 0,1%. Hvat minkar so ein goymsla við t.d. 2% reg- uleringsmeguleika um spillið? Man tað ikki fara niður um 1% ? Hetta má kannast! Hvat kostar goymsla? Kunnu vit ikki fremja nógvar aðrar útbyggingar uttan at venda niður tí, sum vendir upp? Jú, vit hava nógv skila- góð alternativ. Vestmanna, Stranda- verkið í Klaksvík, Norður- eysturoy útbygda í hædd- ini, Veðranes útbygt í hæddini, Vágoy uttan at nerta Fjallavatn o.s.fr. Kortini vilja teir út- Kortini vilja teir út- byggja Eiðisvatn við snarferð og fyri slíkan kostnað, at vit knógva ikki undir honum. Júst tí, at fyrimunirnir við vatnorkuútbyggirgini vinnast uppá longri sikt, má útbyggingin fremjast yvir longri áramál og eftir skipaðum og væl umhugs- aðum pláni. Pláni, sum nýtir einar 75 milliónir slík Arbeiðið uppá veg til ekið har kraftsteðin skal liggja, er komið væl áleiðis. SEV heldur tað ikki vera neyðugt at steðga arbeiðinum, hóast tingnevnd er sett at kanna útbyggingina krónur árliga til ílegur. Tað, sum nú er við at henda, er, at vit seta enn ein propp í búskaparliga renslið, og hann tola vit ikki, hóast vit kanska toldu hann fyri fáum árum síðani. Farmaskipabyggingin, fiskivinnustuðulin, berg- holsgerðirnar, havna- byggingarnar, ítróttar- hallirnar og allar hinar út- byggingarnar hava spent okkara orku til tað ítarsta. Nýta vit nú ikki hverja talent við skili og venda henni fleiri ferðir, áðrenn vit leggja hana har, hon skjótast kemur aftur, so hava vit kyrkt okkum sjálvi. Tað er neyðugt at SEV skilir hetta, tað er neyð- ugt at hver ovurhugaður ílegumaður skilir hetta, tað er neyðugt at teir sum sníktu loyvið igjøgnum i landsstýrinum hetta. Ja, tað er neyðugt, at hver feroyingar nú skilir hetta. Búskaparfreðingar hava skrivað Mene teklið, men teir eiga ongi ráð. Tey eiga vit sjálvi, og skulu nú semjast um tey. skilja Atli P. Dam