týsdagur 12. februar 1985síða 2

Síða 2 Atli Dam: Eiðisvatnloysnin gevur 50% orkuspill — meðan ein útbygging í hæddini samanlagt gevur dupult so nógva orku sigur Atli Dam m.a. í hesum svari til Klæmint Weihe, SEV-stjóra um ætlaðu vatnorku- útbyggingina í Eysturoynni Atli Dam vísir á, at hóast SEV letur almenningin trúgva, at fyrsta byggistig í Eysturoy gevur 28 milliónir kilowatttímar, so fáast burtur úr Eiði 1 bert 12,3 milliónir kilowatttímar árliga. Vidari ger Atli Dam vart við, at SEV-stjórin beinleiðis våttar, at øll Eysturoyggin í 1993 einans gevur 56 milliónir kilowatttímar árliga um útbygt verður eftir H&S-ætlanini, og tá er alt vatn í oynni veitt norður til Eiðisvatnsbyrgingina, meðan ein út- bygging í hæddini norðantil á Eysturoynni við avrenning í Funningsfjørd og ein útbyggind í hæddini við Veðranes og avrenning í Sundalagið samanlagt geva 80-100 milliónir kilowatttímar. Hann heldur ikki, vit kunnu loyva 50% orkuspilli í hesum tíðum, har »orkutilvitska« og orkusparsemi eru meira neyðug enn nakrantíð. Hann framheldur eisini, at ongin verunlig goymsla er við Eiðisvatn og at hædd er tikin fyri frostbindingini í teimum telum hann nýtir Atli Dam sigur seg vera ómetaliga keddan um at SEV nú tykist »lumpa og lirka< heldur enn at luttaka í sakligari viðgerð við bíligastu og mestu streymframleiðslu fyri eyga. við stórum áhuga ndir at lesa sam reðurnar, sum Sosialurin g Dagblaðið høvdu vid SEV-stjóran Klæmint Weihe Hugsaði. at nú fingu vit í evstu letu eitt sakligt og upplýsandi tjak í lag. Eitt tjak. sum kundi greiða Ó- javnan, sum hevur ligið í metingini av teim ymsu alternativunum Við fyrsta eygnabrá síggja frágreiðingarnar eisini rættiliga »tilfor- låtiligar« út, og grund- gevingarnar fyriætlanum SEV's síggja út at vera »rationellar« og umhugs- adar, i hvussu er synast utrokningar at vera gjørd- ar fyri kostnad, lånitørv, kapitalútreiðslur og vekstur í streymprisi. Men ein nærlesing av- dúkar sterkar snaringar av veruleikum, beinleiðis skeivar upplýsingar, eitt ørkymlandi hjálparloysi viðvíkjandi H&S sáttmál- anum og eina ásannan av, at SEV bert ætlar sær góða helvt av tøku orkuni í Eysturoy, tó at teir taka alt vatnið. Hetta tí teir leiða tað norður til Eiðis og nýta tað úr 140-150 metra hædd. Teir útigloymdu veru- leikarnir um figgingina og »eginfiggingina« siga eis- ini sítt. Einsitur eftir við eini snópnari kenslu av, at nú SEV varnadist, at ikki ber til at troka, bróta sær veg skal trysta og »lumping og lirking« køva eina vakna, skilagóða og atfinningarsama viðgerð, soleiðis at logtingið fæst „til vindin«. Umframt snópni og vónloysiskenslu, veitti hesin vikuskiftislesnaður mær ikki sort forargilsi, ti eg kenni á mær, at SEV- stjórin roynir at bera mær blak fyri eyguni. Vónandi er hetta óvilj- að, ti var tað ætlanin, átti hann at vitað, at eg eri ikki farin út í viðgerð av hesum álvarsmáli — sum snýr seg um milliardatal av krónum, áðrenn oøll vatnorkan er útbygd — uttan at eg havi kunnað meg sera gjella við fyri- liggjandi projekt, útrokn- ingar, útgreiningar, loyvir og kostnað. Eiði 1 gevur ikki 28 milliónir kilowatt- tímar, men 12,3 milliónir Miðskeiðis í samreðu síni við Dagblaðið sigur Klæ- mint Weihe, at Eið Í gev- ur 28 milliónir kilowatt- tímar og kostar 273 mill. Áðrenn bygdarráðslimir atkveða um vatnorku- útbygging kr. (hann hevur tó áður sagt, at Eiði 143 kosta 273 mill. kr.) Vert er at gera heilt greitt hvat Eiði SEV hevur fingið loyvi til frá Yvirfriðingarneyndini 1 1 1 sum fevnir um Eiði 1: Markið suð ir Svartbakstindi Sundalagid Markið norðureftir er rødin millum Djúpadal og Svinåbotn. T.v.s. Svina botnur er ikki vid i loyvin um frá Yvirfriðingar nevndini, tá har stendur: »loyvi verður givið til gerð av bergholi til Djúpadals. Markið eystureftir er sjálv fjallarødin Hetta er ekið, sum A. B. Berdal kallar fyri Eiði C, ið gevur eina orkufram- leiðslu pr. ár uppá: 12,3 mill. kilowatttimar. Eiði 3: Sambært loyvið frá Yvir friðingarnevndini er ekið Eiði 3 avmarkað suður- eftir umleið har sum Eyst- uroyartunnilin kemur út eystanfyri. Norðureftir er reðin undan Gráfelli so- markið leiðis at Fremra- og uttara Dalsá eru við. Vestureftir er markið sjálv fjallarødin Hetta eki gevur sam- bært A. B. Berdal eina orkuframleiðslu pr ár uppá: 12,1 mill. kilowatt- tímar. Sambært A. B. Berdal verður orkuframleidslan av ekinum, sum Yvirfrið- ingarnevndin hevur givið i ti | 12,1= 24,4 mill. kilowatt- timar pr. år Munurin imillum hesar 24,4 og 28,4 mill. kilowatt nar hjå Højgaard og Schultz sambært teirra ilit dagfest 20/2/1081 stendst av Svinabotni sum ikki kom við í loyvið frá Yvirfridingarnevndini Mistulkan- Misnýtsla Tidliga í samreðuni við Dagblaðið sigur Klæmint Weihe, um útbygging SEV's við Eiðisvatn: Nr. 18. — 12. februar 1985 + = Atli Dam, formaður javnaðarfloksins og legmaður skrivar um vatnorkuútbygging SEV's allir landsins myndug- leikar hava góðtikið, fyrr- verandi landsstýri, Orku- ráðið við hópin av ráð- gevum (Elsam og Ber- dal?), Yvirfriðingar- nevndin og so SEV við viðgerðum sínum og 30 ára royndum í bygging og rakstri av vatnorkuverk- um« Hetta er mistulking og misnytsla so tad forslær her verður øll Eidisvatns utbyggingin tikin vid, og hongdir uppå samladu utbygging- nevndu stovnar ina Fyri tað fyrsta orkuráðið bert umrøtt Eiði C, og at nevna hesa um rødu eitt viðmæli er nakað nógv Í skrivi 29. oktober 1984 sigur Orkuráðið við hevur landsstýrið, >Eiði C tekur ráðið undir við, treytað av at neyvari kanning verður gjørd fyri hetta øki« Er hendan kanning gjørd? Nei, ein fer istadin undir at byggja! A. B. Berdal mælir beinleiðis frá at fara undir Eiði 3. ti tað er ov kostn- aðarmikið Og I førum stendur greitt, at talan er um tað frægasta av >flert onder< og ikki um tað mest lovandi sum Klæm- int Weihe sigur. Og hetta er ikki so legið, tí hverki Orkuráðið ella A. B. Berdal eru sloppin at kanna tað mest »lovandi«, tað vil siga finna fram til besta projektið, men hava úttrykkiliga fingið álagt báðum ” v — ren m ” menter 1 ser vESTMANNA. usnsgnng ef vende! al = Í 32 BT) Myndin sýnir, at SEV ætlar at leggja tveir tunnlar igjøgnum nærum alla longdina av Eysturoynni. Hetta gevur einans 56 mill. kilowatttímar, meðan Atli Dam heldur at onnur útbygging kundi givið 80-100 mill. kilowatttímar fyri sama ella minni kostnað rr