leygardagur 28. desember 1985síða 3

pm Mær hevå dåmt bet skipini komu istadin fyr onnur skip, sum eru i flot anum, soleiðis at vit kundu minkað um roynd ina á landsgrunninum við at flyta orku út á djúpri vatn. Nú leggur ein so part av hesum omaná ver- andi flota. Skal ein ekja um skipatalið á einum eki, so haldi eg ein eigur at minka um tað tilsvarandi eina aðrastaðni í flot- anum. Men hetta er so eis- ini tað, su landsstýrið ætl ar at gera. Heldur tú, at lands- stýrið eigur at krevja, at eitt nú Krúnborg fer úr flotanum, nú tann reiðarin ætlar at innflyta eitt nýgg skip? Tað er kanska eitt sindur legið at siga tað, men í hesum førinum hev ur tað ikki so nógv at siga Tað er ikki í hasum part inum av flotanum at vit hava brúk fyri at minka um talið á skipum. Tað er á landgrunninum, at vit skulu minka um skipa- talið. Kanska skuldu teir, sum vórðu tvingaðir út av landgrunninum havt fingið meguleika aðra- staðni. Selja og keypa fisk! Vit spurdu síðani Kjartan Hoydal, hvussu stóran týdning hann leggur í fiskiskap okkara á mið- og fjarleiðum. Til tað sigur hann, at tað veldst um, hvat ein skal betala fyri hesa veiði Í tí letu vit veruliga fáa bygt svartkjafta- vinnuna út til tað, sum men ætla, so er sjálvandi avmarkað hvat vit kunnu keypa fyri svartkjaft aðra- staðni. Tí so má tað sker- ast niður í sama mun Vit mugu gera okkum greitt, at vit kunnu ikki bæði selja og fiska svart- kjaftin sjålvir. Tað ber ikki til. Flotin er alt ov stórur Nú hevur tú sjálvur luttikið í sínámillum fiski veiðisamráðingum við onnur lond, har vit jú hava latið aðrar fáa nógvar túsund tons av svart- kjafti. Er tað heppið at lata so nógvar svartkjaft til aðrar, nú vit sjálvir royna at útbyggja svart- kjaftavinnuna? Tað er helst rætt, at tað eru svartkjaftabátar okkara, sum hava goldið gildið hesaferð. Nekur ár var tað soleiðis, at ein segði, at tað var heima- útróðurin, sum betalti gildið Hava vi latið ov nógvan svartkjaft til aðrar? Tað er ringt at siga, Tað veldst um, fiskiskapurin tekur seg upp. Koma tað ov nóg skip á eitt avmarkað eki, so kann tað oyðileggja fyri hvert skipið. Vit vita ikki, um hetta fer at gera, at tað verður ólenandi hjá verandi svartkjaftabátum okkara at veiða svart- kjaft. Tað er tískil íkki samlaða ngdin vit lata til aðrar, sum skapar trupul- leikar hvussu Væntar tú, at vit fara at lata minni av svartkjafti í 1987 enn í 1986? Tað vildi eg mett, nú vit síggja, at henda vinn- an verður útbygd. Tað er so ein roknskapur, sum má gerast upp á hverjum ári. Hvussu nógv skulu vit betala fyri tað, sum vit skulu hava. Loysir tað seg heldur at keypa har ella øvugt! selja her og Nokk av rækju- bátum Vit hava útbygt rækju- flotan munandi og eru framvegis í ferð við at byggja nýggj skip ser stakliga til fiskiskap við Svalbard. Um somu tíð tosa norðmenn um mink- ing av rækjustovninum og teir vísa á, at toskurin er við at havinum og tað er ein frá greiðing til, at rækjurnar minka. Er tað rætt at gera fleiri ílegur í rækjuskip? Ein eigur helst at vera eitt sindur varin við at halda fram við bert at útbyggja flotan — kanska eru vit at rekka markið nerast í Barents Svalbard! Vit mugu rokna vid, at Svalbard fer at vera sum Grønland. Fyrstu tidina var nógv, og so minkadi tad. Tad er ti ein spurn ingurin, hvussu stórar ílegur vit kunnu gera í eitt eki sum Svalbard. Annars kann sigast, at Svalbard er eitt ómetaliga stórt eki, so tað er ikki heilt rætt at samanbera við Grenland Hvat viðvíkur depru spádómunum hjá teimum norðmonnum, so haldi eg teir serliga hugsa um rækjustovnarnar nærri meðan rækjan kanska er ikki so nógv feði hjá toskinum á Svalbards- leiðunum Noregi, Heimaleiðirnar nokk! — Tað er einki dulsmál, at tú er millum teirra, sum halda, at vit kunnu klára okkum við heimaleiðirnar. Er tað framvegis tín steða? Eg havi altíð hildið, at í veruleikanum kunnu vit klára okkum við tí, sum vit hava undir Fer- og er hetta ser- stakliga aktuelt nú vit eru í ferð við at útbyggja ali vinnuna. Teir avmarkaðu spádómarnir ein hevði miðskeiðis í 70-unum hava hildið nógv betur. Við eini loysn uppá prístrupulleik- arnar fyri tey bíligu fiska- sløgini, so høvdu vit verið komin nógv fiskiveiðini oyum oyum longri við undir Fer Negdir og góðska Hjarta H Í0roy går hava tid erið V IOSKjOLir at gera uØøgur I skip til tess at laa størri nøgdir av fiski upp å land Hann heldur, at føroy ingar nu elsini eiga at gera ílegur í góðsku. Har er nógv at gera ílegur í soleiðis, at vit fingu meira fyri færri kilo Kjartan Hoydal heldur, at tað hevur verið virt ov lítið at fáa góðan fisk til lands. Menn hava tí held- ur gjert ílegur í at for leingja eitt skip enn í eina betri arbeiðsgongd umborð Nógv hevur verið tosað um at økja sam- starvið við Japan. Hvat heldur tú um ynski hjá japanarum um at sleppa at fiska á feroyskum eki vid nøkrum fáum skipum, og at vit so aftur fyri skulu fáa know-how o.a.? Kundu teir t.d. hjálpt okkum við at veiða kanna og høgguslokk undir hevði tað verið sera áhugavert at roynt. Ég dugi ikki at síggja nakran vanda í slík- um samarbeiði, men Feroyum, so hvussu nógv ein bindur seg er so ein annar spurn ingur Alingin! Vit spurdu eisini Kjartan Hoydal, sum nu skal um- sita fiskivinnumål, hvussu og hvar alivinnan kemur inn i myndina um hon eisini verdur partur av ar- beidsøki hansara. Hann sigur Hatta er ein góður spurningur. So vitt eg veit, so er ikki endalig av gerð tikin um, hvar alingin hoyrir heima. Í letuni er tað ídnaðarmál, men granskingin liggur jú undir Fiskirannsóknar- stovuni og hoyrir sum so náttúrliga saman við hes- um stovninum, su mhevur ábyrgdina av fiskaal- ingini, so tá hesin stovn- urin fer at liggja undir ar- beiðsekinum hjá nýggju fiskivinnuumsitingini i landsstyrinum, so kann ein siga, at alingin eisini er partur av hesum arbeiðs- ekinum. Kjartan Hoydal sigur, at tað altíð hevur verið hansara hugsan, at skulu vit byggja upp eina ali- vinnu í Feroyum, so skal hon vera eitt alternativ til fiskivinnuna t.v.s., at tað, sum ein sker burturav fiskivinnuni, eigur at fara inn í alivinnuna. Fer ein at forða fólki í at fiska, so mugu hesi fólk hava aðrar meguleikar, og her ahldi eg alivinnan er ein náttúrligur meguleiki Framhald á síðu 19 Vit kunnu ikki loyva seluliðnum at koma við tí oftani alt ov vánaliga prísi á fiski, sum talan er um fyri fleiri fiska- sleg. Hetta sigur Kjartan Hoydal, fiskifreðingur okg nýsettur fiski- vinnustjóri. Hann sigur, at okk- urt álvarssamt má ger- ast fyri, at vit kunnu fáa betri prísir fyri fiskaverur okkara, tí annars koma vit ongantíð burtur úr trupulleikunum, ið vinnan er í. Kjartan Hoydal held- ur, at tað kanska júst er okkara selustrukt- urur, sum er orsekin til, at vit ikki kunnu fáa hægri prís fyri ávís fiskasleg. — Tað má vera góðum sølu- høvudsspurningurin hjå einum og hvørjum selufólki at seta sær: hvussu vit kunnu fåa hægri pris fyri fiskin. — Men er okkara stersti = fiskaútflytari Føroya Fiskasøla ikki í ti dilemma, at hon ikki so væl kann fara inn å liðugverumarknaðin, ti hon hevur bundid seg til at selja stórar blokknegdir til ávísar keyparar, sum so sjálv- ir góðska verurnar? Eg havi hoyrt slík sjónarmið, og tað er tí meguligt, at ein — til tey ótraditionellu fiskaslegini og fiska- verurnar — krevur eina heilt aðra seluorgan istatión, sigur Kjartan Hoydal. jan — —