leygardagur 15. mars 1986síða 20

Síða 20 - - *iAimdiakia A Nr. 31 15. mars 1986 Nakrar viðmerkingar til kjakið um tey føroysku sjukrahusini føroyska sjúkrahúskjakinum, er tað Fylgir ein við í tí nógv, ein kann spyrja um, nógv, ein kann seta spurnar- tekin til, og kanska fram um alt, yvir Tað fyrsta, greiði má fáast á nógv, ein kann undrast í orðaskifti, og tað fyrsti semja má gerast um, er stevnumið-spurningurin. Eftir úrslitini av teimum politisku avgerðunum higartil, hóm- ast eingin semja um nakað sum helst. Men tað man vera „undirskilt, at ein eftir besta førleika, í mun til teir givnu fresoursirnar, vil lekja fólk aftaná sjúkur og vanlukkur. Nógvir tættir, ið ikki tykjast vera beinleiðis týðandi hava viðhvert ráðandi, syrgiliga ráðandi, leiklut í kjak inum. Ofta má ein harmast um tann ógvuliga persónliga og ikki so sjáldan langrekjuta form, kjakið fær, tá tað heldur verður lagt eftir persóninum enn bóltinum. Har- umframt eyðkennist kjakið oftani av ikki skjalprógv aðum pástandum um hetta og hatta, hálvum sannleik um og avbronglanum av statistiskum upplýsingum Tað skuldi verið nærliggjandi at hildið, at eitt sam- felag við 45.000 fólkum var fert fyri at sýna sterri um hugsni við heildina enn eitt sterri samfelag, har ein- staklingurin lutfalsliga er nógv minni partur av henni At tað í sterri mun kundi verið hugt út um egna nes. Men royndirnar vísa mestsum á tað evugta. Allar politiskar avgerðir eru í veruleikanum um býti av figgjarligum resoursum. Trupulleikarnir eru at finna í tí politisku prioriteringini, har ting, ið ikki kunnu samanberast, verða samanborin og vigað uppí móti hverjum eðrum. Og hetta er júst kjarnin í sakini, sum ell ósemjan stendst og má standast av, tí menniskjur- nar eru so ymiskar og hava so nógv ymisk áhugamál og virðismetingar, so ymiskan hug og terv. Tað einasta, ið kann krevjast av politiskuma avgerðum, er, at tær eru eitt lítið sindur konsekventar, og at politikararnir ikki í 1 x eini stødu geva einum ella eðrum umstødum stóran x tydning og virði, meðan somu umsteður eru næstan ignoreraðar í oðrum samanhangi. Gera teir tað, hendir tað. at tann politiska stevnan verður vinglut, óskyggin anhangandi og tilvildarlig. Og at tilætlað, osan enda, vonand ikki diskriminerandi og órættvís mótvegis samfelagsborgaranum Tíverri kann tann hugsan birtast, at I til tað føroyska sjúkhúsverkið eru fingir uppá. forðar fyri skilagóðum orðaskifti, har veruligur áhugi verður vístur at fáa sjúkrahúsverkið at virka so væl sum gjør Utreiðslurnar hjá sjúkrahús 1atin, pengarnir ligt í mun til resoursirnar verkinum eru nevniliga grovliga sæð soleiðis dekkaðar at umleið helvtin av teimum er goldin av tí danska rikinum, hin helvtin av ti føroyska samfelagnum. Menn tann helvtin, tað føroyska saufelagið leggur fram, er ikki rættiligar útreiðslur, tí peningur innheintaður við skatti av útgoldnari len og tolli av tilfari, ið verður nýtt innan sjúkrahúsverkið Tískil kunnu føroyskir politikarar liggja undir ill gruna um, at teir bert eru áhugaðir fyri at pressa sitrón ina so nógv sum gjerligt við at royna at flyta so nógvar resoursir sum meguligt til sína heimbygd, „sítt sjúk- hús< uttan ans fyri heildini. Ætlandi kunnu vit fyrst vænta broyting í hesi steðu, tá blokkstudningurin kemur og útreiðslurnar til sjúkrahúsini meira verða vig- aðar upp ímóti eðrum viðurskiftum í samfelagnum enn í dag. Endamálið má vera at rekja flestar sjúklingar á besta meguliga hátt gjøgnum nýtslu av teimum resoursum, ið eru til taks. Hetta má vera tað einasta veruliga enda- málið, tá ið resoursirnir eru avmarkaðir. Sum er eyð- Í stóran mun verður hesin tað kann ikki vera r eini Vila g r, hóast hetta er tað sum i roynd veru hendir skerjing av meguleikunun Tad ber í sær, sum hjáárin. hjá sjúklingunum at fáa somu henda skeri og helst ikki tilætlað Staðan er soleiðis í foroyska fólkinum meguliga er í var ing av javnbjóðis r løtuni, at meginparturin av ti lá fyri at fáa minn fræga sjúkuviðgerð enn aðramáta ar avgerð ti politisk eru tiknar um býti av tilfeingi og sergreir ímill sjúkrahúsini, synandi heildini og hvussu høvi kan fáast at viðgera flestar sjúklingar á fræga hátt neðan hugsað um tað fíggjarliga býtið millum kommunurnar Hendan irkan, at vit sta og odvr meira veråu asta gjørligt, minni fyrilit við bygdamenningarsjónarmiði fyri eyga spjading av sergreinunum hevur ma. ta án fáa óhóskandi tvífalding av útgerð og amboðum sum umframt at vera dýr eisini hava v ið sær Verri nýtslu av tólum og amboðum og harvið vånaligari venjing fyri tey, ið nýta tey. Í seinasta umfari forir hetta kanska eisini við sær verri viðgerð av sjúklingum. Og tað kann ikki vera meiningin, at sovorðin bygdapolitisk sjónar mið skapa mannamun í viðgerð millum íbúgvarnar Bygdamenning og annað tílíkt má fremjast eðrvísi og á slíkan hátt, at spaki verður kallaður spaki og ikki sjúkrahús. Sostatt hava vit sjúkrahúsverk, sum í mun til tann pening, ið verður brúktur til tað, ikki gevur tað gagn í góðsku og negd av sjúkuviðgerðum sum annars megu- ligt, ti gjøgnum peningabýtið ímillum tey 3 sjúkhúsini, verða onnur sjónarmið mett hægri enn sjúkuviðgerð Tann kann kanska sigast, at um stuðulstiltek vóru