hósdagur 29. mai 1986síða 8

Síða 8 Hjalparloysi g vantandi dirvi orsekin ? Stendur og fellur menningin av Føroyamålsdeild Fróð- skaparsetursins við einum svía? Hetta tykist vera niður- Nr. 59 — 29. maí 1986 stødan, Setursráðið og Føroyamålsdeildin eru komin til, aftan á tvey ára fyrireikingar og minst tríggjar útseting- ar av høvudsgreinarlestrinum i føroyskum og norður- lendskum, sum skuldi byrja nú til heystar. Ikki nóg gott grundarlag Í frágreiðing frá Seturs- ráðnum, send út til øll tey føroysku blødini herfyri, varð upplýst, at Bjørn Hagstrem, professari, ið varð settur sum leiðbein- andi oddamaður fvr-i hevuðsgreinarlestrinum, nú hevði boðað frá, at hann ikki kundi taka við meira enn hálvum starvi. Hetta metti Føroyamåls- deildin ikki vera nóg gott grundarlag til at byrja hevuðsnámið við. At Hag- strem einans vildi í hálvt starv var kortini greitt longu seinasta heyst. Somuleiðis, at Setursráðið var sinnað at fara í holtur við lesturin undir hesum treytunum, men Feroya- málsdeildin stóð ímóti tí. Exam.art útbúgvingin, ið er grundarlagið undir hevuðsnáminum, byrjaði longu 1976, og tí kann tað eisini sigast, at Fróð- skaparsetrið í roynd og veru hevur havt tíggju ár til tess at fyrireika hetta nám. Sjálvandi helst við føroyingum á odda, men hevdu fingið sær neyðug- an ferleika og útbúgving fyri at undirvísa og leiða undirvísingarvirksemi á hægsta stigi á einum lærdum háskúla. Hesar føroysku lærarakreftirnar eru til — å Føroyamåls- deildini! Kortini valdi Fróðskaparsetrið at líta á svían, ístaðin fyri at hyggja at egnum kreftum, geva teimum stuðul til at fáa hægst meguliga út- búgving og nýta teir til tað endamál, Feroyamáls- deildin er ætlað til. Hetta er stórt vónbrot fyri teir nógvu næmingar, ið hava bíðað eftir og fyrireikað seg til hevuðsgreinar- lestur í feroyskum. Íalt hevdu 27 exam.art. næm- ingar boðað frá áhuga at fara undir lesturin. Lesturin ófullfíggjaður At feroysk mentan av- gjørt og óundansleppandi hevur hetta nám fyri neyðini er einki ivamál, tá hugsað verður um tað al- menna undirvísingar- steðið í føroyskum. Við exam.art. náminum ein- ans hava hesir studentar lítlar og ongar meguleikar fyri at fáa fast starv, eitt nú á studentaskúlunum og HF-skeiðunum. Hetta hevur Landsskúlafyrisit- ingin sligið fast. At lest- urin í føroyskum hevur verið so jánkasligur og ófullfíggjaður, hevur eisini havt tað við sær, at føroyskt mál ikki hevur ta virðing ímillum næming ar sum semir seg g hverjum móður Máli, Í mun ti nógvar aðrar greinar, eitt nú danskt. Bart út sagt foroyskt er rukkan um borð á ti føroysku ment unarsluppini i dag. Henda grøtiliga sannroynd varð m.a staðfest í minnisverd- um samreðum, -„Ung- dómssendingin< hjá út- varpinum hevði við feroyskar skúlaungdómar fyrr í ár Ovurstóran týdning fyri feroyska mentan Sostatt hevur Feroya- málsdeildin ómetaliga stóran týdning fyri foroyska mentan, og eina ábyrgd, hon ikki kann sleppa undan. Upplýsing- arnar frá Feroyamáls- deildini og Fróðskapar- setrinum til almenningin um arbeiðið, ið har verður gjørt, liggur eisini á lág- markinum. Tí er tað heldur ikki óvanligt at meta fólkum, ið onga hóm- ing hava av, hvat fer fram á Fróðskaparsetrinum, hvenn leiklut eitt nú Feroyamálsdeildin hevur í føroyskum mentunarlivi, h Edvard Jónsson skrivar ella yvirhevur hverja sam felagsliga nyttu hon ger Tad er tiskil tørvur á ovur honds stórum tiltaki fyr at skapa lit á deildin millum fólk, og at hevja hana upp til tað virðingar sæti, tílíkar deildir hava aðrastaðni Norðurlond um. At Førovamålsdeildir ger eitt ovurstórt verk eitt nú viðvíkjandi staðar navnagransking, Innsavn ing av orðuni o.s.frv., er sjálvsagt. Men tað verkið tykist mestsum gjert loyndum. Tí er ikki vístur nóg stórur ansur, og tað fær ikki nóg góða undir- teku, uttan at tað nýtist vera sek teirra, ið har starvast. Aðrastaðni í Norðurlondum er móður málsdeildin og tann veg leiðing og gransking, sum fer fram á tí livandi mál inum, stoltið hjá avvarð andi universitetum Sosialurin hevur kunnað seg við umsteðurnar á Fróðskaparsetrinum i sambandi vid ta seinastu útsetingina av hevuðs- greinarlestrinum, og tosað við professararnar Bjern Hagstrøm og Reidar Djupedal, umframt Eivind Weyhe á Feroya- målsdeildini og Joan Paula Joensen, formann i Setursráðnum. etj.-