hósdagur 14. august 1986síða 14

Síða 14 | ble“ * TA ROGALANDIÁ tóta kb, bij Mong munnu enn hava ta fatan, at frasegnin um, at Grimur Kamban var tann fyrsti, ið setti búgv i Ferovun er søguligur veruleiki. Men so einfalt er tað ikki kortini. Vit sleppa ikki undan at vidganga, at bæði Grímur og t.d. allir persónarnir í Føroyinga- søgu t.v.s. Sigmundur, Tróndur og allir hinir, kunnu saktans vera nakað, ið okkurt segu- skald hevur funnið uppá. Er tað so, at nakrir av hes- um persónum veruliga hava livað, ja, so nýtast teir tilburðir, ið nevndir verða, kortini ikki at hava nakað samband við veru- leikan, men heldur vera heilt frí skaldsøguskriv ing. Frásagnirnar í Feroy- ingasegu kunnu tíverri ikki váttast í eðrum og meira eftirfarandi keldum og kunnu vit tí ikki loyva okkum at nýta tær sum grundarlag undir rættilig- ari seguskriving. Men kanska hava vit kortini bæði navn og upp- runa hjá einum av teimum fyrstu feroyingunum. Tað er rúnasteinurin í Sanda- vági, ið kemur inn í mynd- ina. Innskriftin í honum ljóðar soleiðis: >Þorkæl Onundarson eystmaður av Rogalandi bygdi henda stað fyrst«. Ymsir staklut- ir í innskriftini sjålvari vísa, at hon kann tíðar- festast til so seint sum ár 1200, og gitt hevur verið, at hesin Torkil setti búgv á tí stað, har steinurin varð funnin, onkuntíð í miðeld, nakað 1200 Væl kann hetta vera. Men hin vegin ber illa til at fáa at ríma, at fólk skuldu kunna koma heilt úr Noregi og finna land so seint í tíðini. Tí longu í vikingaøld må øll jerð i Føroyum langt sidan vera ådrenn tikin. Sjålvsagt henda um- skifti, nybyti og aðrar staðbundnar broytingar í ognarviðurskiftunum, men hugsanin, at niður- setumenn enn langt inn í midøld koma ferðandi langvegis at ogna sær nýtt lendi, er ikki beinleið- is eyðsýnd. Neyðugt er tí at fáa ein annan tulkingarmeguleika inn í myndina — tann sera einfalda, at steinurin kann vera settur til minnis um tann landnámsmann, sum í víkingaeld, helst onkun- tíð í 800-árunum, sum tann fyrsti tók Sanda- vágsekið í nýtslu. Undir ellum umsteðum megu hesar rúnir ristar í stein metast eðrvísi enn ein tekstur úr íslendskum søgum her er ið hvussu so er eingin orsøk til at iv- innskriftin er gjørd við teirri greiðu ætl- ast !, at an at minnast ein avisan person Um innskriftin veruliga umtalar landnåmsstød- una, so hava vit harvið, sum vera man, ikki trygd fyri, at satt er, sum hon sigur, tí tá greiðir hon frá eini hending, ið fór fram so langt aftur í tíðini fyri nærum fýra hundrað árum síðan at minnið um hana lættliga kann vera avlagað ella á heilt skeiv- ari leið. Nei, tað, ið rúna- steinurin úr Sandavági sigur, er einans, at um ár 1200 livdi tann fatan mill- um manna har um vegir, at tað var norðmaðurin Þorkæl úr Rogalandi, ið fyrstur búsetti seg í Sandavági. Knud J. Krogh bj týddi Rúnasteinurin, ið funnin varð í Eingjartoftum í Sandavági í 1917, stendur í Sandavágs kirkju. Sagnir, ymsir stakfund- ir í sambandi við velting og staðarnevnið bendu á, at gamal bústaður kundi vera har um vegir og í 1956 vórðu fornfreðiligar rannsóknir gjerdar. Komið varð fram á húsa- toft í tviningum, ein eldri og ein yngri part. Eldri parturin verður mettur at stava frá tiðliga í miðeld. Hin er helst úr 1300-1400-árunum. (Sjá greinir hjá Sverra Dahl í Fróðskaparriti 10. bók og Símuni V. Arge í Mondli 1 1985) vikuskiftid 15. Friggjakvøld: KI. 23.00 Leygardag: KI. 10.30 KI. 11.30 KI. 12.45 KI. 14.00 KI. 16.00 KI. 17.30 KI. 19.30 KI. 16-23 KI. 16-20 KI. 23.00 Sunnudagin: Kl. 14.00 Kl. 14.45 kl. 15.30 Kl. 16.00 Kl. 16-2 Kl. 16-20 Kl. 19.00 Kl. 23.00 Nr. 90 - 14. august 1986 16. — 17. august 1986 Dansur i tjaldinum å keiøkinum, TWILIGHT spælir. fótbóltur, småpiltar EB — Skála FM Smádreingir EB — GÍ Gentur 14 — 17 ár EB — VB Menn ll deild EB — MB Í hálvleikinum verður togtogan millum flakakvinnur á Norðís og kvinnur frá Skeljavirkinum á Oyri Kvinnur | deild EB — MB Menn V deild EB — SÍ Old Boys menn móti Højgaard & Schultz. Tivoli á Vaglinum Listaframsýning o.a. Dansur í tjaldinum. TWILIGHT spælir. Hondbóltur uppi í skúla. Gentur 12 ár EB — Streymur Old Girls EB — VÍF Trillubørstafett. Bygdarráðslimir á Eiði móti bygdarráðslimum í Sunda Kommunu Old Boys EB — VÍF Tivoli á Vaglinum Listaframsýning o.a. Møti í Carmel Dansur i tjaldinum. TINGANEST spælir. Matsøla verður i EB-husinum leygardag og sunnudag. Til allar dystir verður steyp latið av Føroya Sparikassa. í % ø