hósdagur 20. november 1986síða 8

Síða 8 Utgrevstur ríkar Foroya sogu: Túsund ára gomul! búseting í Argis- brekku við Eiðisvatn Fornfroðingarnir hava funnið nógvar áhugaverdar húsa- leivdir og lutir frá víkingaold. íðina. Málið var eisini evstu stund bjargað, áðr enn mentanarligur ágang- ur uttanífrá varð við yvir- lutan Seyðahald, bjargarrekt- ing, útróður og grinda- dráp eru partar av teirri meira ítekiligu barlast undanfarnu ættir góvu í arv til eftirkomararnar fyri at eisini teimum kundi vera lív lagað her á landi. Myndin kámast Men longur vit leita aftur í tíðina, tess meira kámast burtur myndin av gerand- isdegnum, og nærkast vit 1400 árunum, eiga vit so at siga bert Feroyinga- segu, hendinga útgrevst- ir við teimum prógvum indirbygdar, um hvussu búleikast hevur verið her heima frá landnámi til ta tíðina, haðani vit eiga skjalprógvað tilfar Og heilt upp til okkara dagar hevur Feroyinga- sega verið nýtt í skúlun- um sum tilfar til uppruna okkara sum tjóð. Onkur hevur meira varisliga skotið upp ein stubba úr „De mensura et orbis terr- a0« hjá iranum Dicuil. Og henda bók er skrivað eini 300 ár, áðrenn íslendingar settu seg at skriva Feroy- ingasegu eftir munnligum frágreiðingum, ið hevdu funnið sær veg hagar Menn ikki eggjaðir Ein skuldi slíkt glopp í segu í nóg trúð, at eitt provtestu sterri mun higartil vildi eggjað monnum til at nomið sær kunnleika uttaneftir, so leiðis at vit sjálvir kundu farið í holt við at kanna ta ørgrynnu av fornum bú steðum, vit vita finnast í oyggjunum Men soleiðis tykist ikki at hava verið. Onkur hendingamaður hevur nomið sær fornfreðisliga útbúgving. Tá ið so Forn- minnissavnið hevur staðið fyri nógvum útgrevstrum ymsa staðni í landinum, so hevur verið neyðugt at fáa hjálp uttanífrá til tess at kunna kanna hesi mongu fornminni til botns. Teir stýrandi lítlan áhuga Heldur ikki boðar tað frá stórvegis ansi fyri goml- um, tá vit mugu ásanna, at fornmini sjáldan vinna ahuga hjá teim stýrandi, fyrr enn soleiðis er vorðið at tey orsakað av samfel- agsgagnligum útbygging um eru um at fara fyri skeyti med alla Demi kundu fleiri verið nevnd her, men tær forn- freðisligu kanningar, ið nú eru uppi í tíðini, eru tær, ið á sumri og heysti 85 og 86 hava verið framdar í Arg- isbrekku við Eiðisvatn SEV útbyggingin við Eiðisvatn ger, at ekið í næstu framtíð verður sett undir vatn. Men áðrenn hetta hendir, meta tey lut- takandi í útgrevstrinum, at tað, sum bjargast kann av fornminnum, er bjarg- að og varðveitt fyri eftir- tíðina. Búseting við Eiðisvatn! Frá náttúrunnar hond liggur Eiðisvatn í um 130 Nógv fólk hava vitjað utgrevstrarøkid. Her er tað Susan, sum greiðir eiðisfólki frá teimum áhugaverdu húsaleivd unum. Tey eru annars í ferð við at taka myndir úr stiganum niður yvir útgrevsturin Nr. 131 Givin — byrja aftur til várs Nú um dagarnar góvust tey 10 fólkini við út- grevstrararbeiðinum í Argisbrekku við Eið- isvatn. Veðrið hevur tarnað arbeidinum nógv, tó at fornfreðingarnir hava fingið nógv burtur úr. Ætlanin er tó ikki at gevast med alla. SEV fer um stutta tíð at hækka vatnsteðuna í Eiðisvatni, men ÓVISTt er, hvussu nógv og óvist er eisini, um útgrevsturin fer at liggja undir vatni Etlanin hjá SEV er so at lækka vatnsteð una aftur tíðliga komandi ár, tá teir SKUIU gera ymisk arbeiði liðug. Hetta merkir, at fornfreðingar sleppa framat aftur at einaferð til várs. Tað verður so triðja árið, at grava grivið verður i Argisbrekku vid Eiðisvatn Vit hava vitjað við Eiðisvatn og tosað við fólkini, ið hava staðið fyri útgrevstrinum Har hava verið íalt 10 fólk og grivið. Tað eru umframt feroyingar eisini danir og sviar Tað er Feroya Fornminnissavn, sum stendur fyri útgrevstrinum, meðan tað er SEV, sum rindar fyri hann. Roknað verður við, at alt arbeiðið við útgrevstrinum fer at kosta einar 1,5 til 2 mill. kr. tá avtornar. metra hædd havin- um. Vatnið vendir í út- nyrðing-landnyrðing-land- synning, og stersta longd- in er um 1.000 metrar, meðan stersta breidd er um 400 metrar Í landsynningsendan- um rennir Argisá út í vatnið og í útnyrðingsend- anum fer Breiðá útav om- an á Breiðásand. Har menn eru komnir fram á forna búseting, skal bert ein eking upp á 4 til 5 yvir metrar í vatnsteðu til, áðr enn alt útgrevstrarekið liggur undir í vatni Spyrt tú eldri eiðismenn um teir hava verið vitandi um búseting á staðnum, so eru svarini ymisk. Sum heild tykjast teir at hava verið greiðir yvir, at fólk fyrr sótu hjá neytum har uppi. Men nær, og undir hverjum umsteðum, vita teir ikki Tað ergrynni av staðar nevnum, ið finnast við vatnið, kundi bent á, at verið her hevur sterri virksemi enn haganum uttanum. Hetta staðarnavnin annars 1 saman við um Argi, hevur vakt áhuga fornfreðinga Ergi-navnið komið við víkingum Matras metir orðinu Christian viðgerð síni av 11 arg ella ergi frá keltiskum æirg, ið er at sammeta við hitt norsk Onkur hev varisliga ført fram, at tal „sæter: an er um keltiska búset Ing Heldur er talan un tað eru víkingar, sum er komnir við navninum við tað at vargir verður upp tikið í norrena málið í 900 t linur ul urs imbandinum við 1 | land Fyrstu kanningarnar Fyrireikandi ka I I beidid øk yriað 8 riv t t SEV OW ð víð Fið n Í í ast veruleiki Hetta árið varð ekið kannað og funnið varð