leygardagur 10. januar 1987síða 3

10. januar 1987 Svartkjaftavinnan má til at standa Hesa seinastu tíðina hevur verið frammi í fjølmidlunum, at landsstýrið hevur ongan fiskivinnupolitikk. Vit hava tosað við Atla Dam, fiskimálaráðharra og spurt hann, hvat hann heldur um hetta skoðsmálið. Í samrøduni vísir hann m. a. á, at ætlanin í 1987 er at fáa eini 50.000 tons av svartkjafti vidgjørd til matna umborð á skipum og eini 10.000 til 15.000 tons á landi. Tá kann tað ikki vera rímiligt at halda áfram við at geva so stórar studningar. Og tað serliga ikki, tá hesi 50.000 til 60.000 tonsini av svart- kjafti, sum verða viðgjord íár, helst skuldu verið til 100.000 til 150.000 tons eftir fáum árum. Tí er augjort neyðugt nú at av- marka studningin heldur Atli Dam. — Fert hevur verið fram i fjølmidlunum nú í seinast- uni, at landið hevur als ongan fiskivinnupolitikk. M.a. reiðarin og skiparin á nótabátinum Gullfinni, Regin á Rógvu, úttalað hetta í bleðunum og í útvaprinum. Hvat hevur tú sum fiskimála- ráðharri at siga til hetta vánaliga skoðsmálið? - Tað er einki nýtt, at hava vit ikki ein fiski- vinnupolitikk, sum er skræddaraseymaður til Regin á Rógvu og Gull- finn, so hava vit als ongan fiskivinnupolitikk. Tí eiga vit ikki at taka hetta út- talilsi so tungt ella ov nógv í álvara. Vit minnast annars, at Regin á Rógvu nærum hevur mett, at tað var ikki meira svartkjaftur til enn til einar fýra til fimm gu- anobátar sum Gullfinn, og at tað tí ikki eigur at verða latið nakað til verk- smiðjutrolarar í EF-sjógvi ella til norðmenn og russ- ar, so svartkjaftatilfeingið hevði komið til lítla nyttu, um tann fiskivinnupolit- ikkurin skuldi verið fylgd- ur. hevur Fallitkassar! Regin á Rógvu hevur sagt, at ein bátur sum jullfinnur fer ikki at klára seg uttan tann rakstrarstudning, sum nú er avtikin og tað sama sigur hann um teir nýggju verksmiðjutrolararnar, sum hann heldur vera reinar fallittkassar! — Tá Regin á Rógvu met- ir verksmiðjutrolararnar sum reinar falitkassar, er tað hansara meting. Tað fari eg so ikki at spáa um nú, men vóni bert, at so fer ikki at vera. Alt gott at siga um Regin á Rógvu, reiðari - Gullfinn. Hann er eitt fiskiligt far, sum hevur prógvað, at tað ber til at veiða svartkjaft í stórum negdum, men kortini vildi hann verið fallit fleiri ferð- ir, um ikki almenn útlegg uppá einar 19 mill. kr. og studningar í milliónatali hevdu hildið honum og eðrum svartkjaftabátum á lívi. Tað havi eg so einki ilt at siga um. Landskassaútleggini eru nú partvíst umlegd til lán í samband við, at bát- urin varð umfíggjaður, so vónandi kemur hann at greiða sínar skyldur kort- ini. Atli Dam sigur, at bæði sitandi og undanfarna samgonga hava rikið henda politikkin fyri at fáa gongd á svartkjafta- vinnuna. Men hann vísir tó á, at tað ongantíð hevur verið ætlanin, at henda studningsgongd skuldi vara ævigt. — Eina ferð má ein vinna koma at standa á egnum beinum, og kann hon ikki tað, so nyttar ikki at starta upp í so stórum stíli, at fleiri hundrað tús- und tons verða flutt til lands við studningi. Lærupeningur Víðari sigur Atli Dam, at hann hevur ongantíð grátið um tann pening, sum er mistur í Giljanesi, Reynsatindi ella Gullfinni sum studningur og út- legg. — Hetta var lærupen- ingur fyri at koma í gongd, men nú skuldu vit dugað bæði at grulvað og gingið. Tá ið tað verður sagt, at nakað av studn- ingi hevur so lítið uppá seg, at tað bert skal halda fram, tí tað snýr seg um eini 10.000 tons, so er hetta jú ikki beint. Alt gott at siga um Gullfinn, svartkjaft í stórum negdum, men hann hevði verið fle: | á egnum beinum!!! Ætlanin er ið hvussu so er at fáa eini 50.000 tons gjørd til matna umborð á skipum og eini 10.000 til 15.000 tons viðgjerd uppi á landi, og tá kann ikki vera rímuligt at halda áfram við at geva so stór- ar studningar, tí tá skal alt grundarlagið undir stuðulsskipanini = broyt- ast. Atli Dam sigur víðari, at tað tykist ikki sum um tað ber til at fáa prís, fyr enn ein byrjar at skerpa. Tað er nú fyrst og fremst vinnan sjálv, sum skal fáa tann prísin til vega, sum skal gera vinnuna rent- abla. — Vit miðja ímóti einum prísi uppá 10-11 kr. kilo fyri butterfly og fars og kansa einar 15-16 kr. skræðuleyst butterfly- flak. Hetta mugu vit so royna at fáa í lag. Hvussu verður við surimifram- leiðslu er sjálvsagt torfer- ari at siga, men har skal prísurin helst liggja mill- um 25 og 30 kr. Og prísur- in verður ikki betri bert við at lata studning. — Hesi 50.000 til 60.000 tonsini av svartkjafti, sum verða vidgjørd til matna í 1987 skuldu helst vaksið til 100.000 til 150.000 eftir fáum árum, Síða 3 Svartkjaftatilfeingið hevði komið til lítla nyttu, um tann fiskivinnupolitikkur, sum Regin á Rógvu sóknast eftir, hevði verið fylgdur, heldur Atli Dam, fiskimála- ráðharri og tí er grund til at av- marka studningin. Fiskur til matna til guanoprís Nú er studningurin ásett- ur aftur at galda fyri janu- ar mánað, tí surimifram- leiðslan á Bakkafrost byrjar ikki fyrr enn í februar, so vónandi verður meguligt tá at fáa ein pris fyri landing í Feroyum, sum ger tað meguligt at greiða hetta uttan studn- ing. Allar kalkulatiónir í samband við nýggj virki vísa, at virkini skulu kunna lata 1.40 kr. pr. kilo uttan studning, og er tað nokkso evugt framvegis at koyra við einum prís frá virkjunum uppá 30-40 oyru kilo. Tað er næstan guanoprísur, og tað kann ikki vera nakað skilagott í tí at lata fisk til matveru- virki, sum bert lata guano- prís. — Meinar tú tá, at virk- ini her mugu taka stig til at hækka prísin til skip- ini? Sjálvsagt má ein rokna við, at virkini vera so rationell, at tey kunnu lata ein prís, sum er so mikið hegur, at bæði skip og virki klára at greiða sínar skyldur. — Ætlanin er at byggja Framhald á síðu 8 heldur Atli Dam. Hann er eitt fiskiligt far, sum hevur prógvað, at tað ber til at fiska iri ferðir fallitt, um ikki tað almenna hevði tikið um endan