hósdagur 26. mars 1987síða 15

— EET i Nr. 36 — 26. mars 1987 tíðindablaðið Síða 15 3 Mary Ann skrivar úr Nicaragua Hetta er onnur greinin hjá Mary Ann úr landbúnað- arkoperativinum Camilo Ortega í Ni- caragua. Tað er eitt felags landbrúk hjá 22 familjum. Framman undan var Mary Ann á ein- um statsfarmi og hentaði kaffi Dansikvøld Dansikvøld er å koopera- tivinum. Við eitt húsar horn sita einir fimm mans og syngja og spæla upp á teir báðar vánaligu guitar- arnar, sum eru einastu ljóðferini í kooperativin- um. Eitt sindur burtur frá, undir einum eðrum húsaskjeldri, sita kvinn- urnar við teimum minstu børnunum i føvninginum og lurta Tå dansurin skal fara i gongd, fara øll oman i litlu felagshølini, har dansað verður millum kaffisekk irnar, ið vórðu innar fyri náttina bornir Dansigólvið eiga menn inir. Tá ein dansur er av seta kvinnurnar seg niður aftur á kaffisekkirnar, ella standa fram við vegginum Menninir har- afturimoti verða stand andi mitt úti á dansi- gólvinum, haðani teir líta og bíða seg ikring millum áskoð ararnar kvinnurnar til — guitararnir spæla næsta dansilag. Pallurin er teirra Kvinnurnar arbeiða heima ««Machismo» er fram- vegis ein stórur trupulleiki hóast vit hava vunnið nógv nýggj rættindi við nýggju grundlógini, sigur Benina Mendiolez frá Kvinnurnar fingið javnrætt Men vanahugsanin darvar Ein stór uppgáva í Nicaragua er at fáa kvinnurnar at verða limir í kooperativinum á jovnum feti við menninar. Í felag mugu oll arbeiða fyri at fremja landbúnaðin og betri umstødur hjá børnum og vaksnum Amnlae-skrivstovuni i Matagalpa. (Amnlae Asociasion de Mujeres Nicaraguenses Luisa Á manda Espinoza er nicaraguanska kvinnu- fylkingin). <T.d. kunnu kvinnur gerast kooperativlimir á jøvnum foti við menninar. Nakað annað er, at tær sjáldan gera tað> y «Camilo Ortega» eru allir limirnir menn. Kvinn urnar verða heima við hús, har tær hava úr at gera við at gera mat og vaska klæði sum eru strævin arbeiði undir hes- um fátæksligu viðurskift- unum og ikki minst at ansa teimum mongu bern- unum. Einans í kaffi- heystingini (frá des. til febr.) eru nakrar við í arbeiðinum uttandura; men tær eru fáar, ti ongin barnagarður er sum á statsfarmunum, og ikki allar kunnu biðja onnur ansa børnunum fyri seg «Kvinnurnar kenna seg ikki sum ánarar av hesum>, sigur landbún- aðarteknikkarin Elisabeth Rodriguez, <hetta er ogn hjá monnum teirra> Í mun til okkara menn í Feroyum eru hesir tó so frægir, at teir viðganga tann trupulleika, sum <machismo> er, og royna ikki at verja seg. tá vart verður gjørt við hetta <Millum ætlanir okkara fyri 1987 er eisini at fáa kvinnur at skipa seg sum limir í kooperativinum>, sigur formaðurin fyri <Camilo Ortega> Kvinnurnar sjálvar siga ikki nógv hvorki um hetta ella nakað annað Tær eru vanar at lata menninar tosa Uttan landbúnaðarteknikkarin Elisabeth Rodriguez, sum sjálv er úr býnum. Hon greiðir mær frá, at hon ætlar at stovna ein A mnlae bólk her Men fyrst má hon fáa fatur á nøkrum kvinnum, sum vilja vera við. Og tað er lættari sagt enn gjort Børnini Inn gjøgnum rimarnar å fåtæksligu småttuni kem- ur gjósturin frá vindinum, sum leikar á uttanfyri. Á moldgólvinum renna fýra skóleys bern og spæla 4-ára gamla gentan i t slitna kjólanum, sum er hennara einasta klædna plagg. 2-ára gamli bróður hennara, brókaleysur sum altíð. hóast kuldan, og við einum uppblástum búki, fullum av parasittum Teir báðir 8 og l2-ára gomlu, sum nú taka sær av løttum eftir ein strævn- an arbeiðsdag í kaffi- akrunum Elsta systir teirra — 14 ára gomul stendur og ger mat. Hon verður vakt hvenn morgun kl. 4, so upp at klappa «tortillas», so at morgunmaturin kann vera til reidar til okkara. sum skulu til arbeiðis í kaffiakrunum kl 6 Fyri fyrstu ferð i mung ár kann mamma hennara aftur arbeiða í kaffiakr- unum. Nú er dótturin vorðin so vaksin, at hon kann ansa yngstu systkj- um sínum og átaka sær tær húsligu skyldurnar, meðan mamman og elstu brødur hennara henta kaffi. Pápin gongur í let uni og skrivar bern upp til stóru vaccinationskam- pagnuna um nakrar dag ar, har tey skulu vacciner- ast móti polio og eðrum sjúkum. Pápin er nevni- liga við í leiðsluni á kooperativinum, og hevur ábyrgdina av heilsuviður- skiftum Húsini hjá teimum 22 familjunum í kooperativ inum eru smáar smáttur ikki sterri enn 25 m og so skirvisligar eru tær. at um náttina gerst so kalt inni, at tað næstan ikki hevði gjert mun, um tey svóvu uttandura Ágangurin forðar framburði Men betri hús hevur ko- operativið, sum so mangt annað. ikki moguleika fyri at gera. <Vit hava ongar figgjarligar meguleikar> gremur formaðurin fyri kooperativid seg. «Vit hava ætlanir um at byggja 25 nýggj hús. so vit kunnu fáa nýggjar limir í kooperativið, og ikki noyðast at líta á, at hjálp kemur úr eðrum ko- operativum til kaffiheyst- ingina. Vit vilja eisini fegnir byggja ein skúla til barna- og vaksinundir visingina og leggja vatn og elektriskt ljós inn í hús okkara» «Men sum stødan er, kann hetta ikki gerast heldur hann greidir veruleiki» fram. «Vit eru yvir, at stjórnin ikki kann hjálpa okkum við hesum ti tað hevur heldur ikki hon figgjarligar møgu leikar fyri. Hon hevur úr at gera við at verja land ið> Hann tosar un við amerik contraini sum teku grundarlagið undan allari menning leggur afturat «Nu biða vit bara eftir, at ágangurin móti okkum stedgar, so vit kunnu beta um livikorini hjá hverjum einstøkum okkara» landinum, og