hósdagur 11. juni 1987síða 13

Nr. 64 — 11. juni 1987 verndin? Øll eru vit vitandi um at ein barnaverndarnevnd er til, men hvat er hennara dagliga yrki? Jú, hon skal taka sær av børnunum og syrgja fyri at tey hava góð livikor. Í barnaforsorgarlógini stendur >, sum hava kunnleika um, at bern hava ring ella vánalig kor og viðurskifti, hava skyldu at boða Barna- verndarnevndini frå«. Jú, tað er í lagi at tú hevur skyldu at boða frá um tú ert vitandi um vánalig livikor, men hevur henda nevnd ikki eisini »skyldu« til sjálv at ar- beiða við málum sum hon veit um? Her hugsi eg um ell tey bern í Tórshavnar kommunu, sum eru undir ti sokalladu »svørtu« dag- røktini, har einki eftirlit er við hvussu barnið verður ansað. Nekur eru kanska »heppin« og hava fingið eina góða »svarta« dag- rektarmammu, meðan onnur eru minni heppin og hava fingið eitt pláss mill- um 10—15 onnur bern. Er hetta rímiligt, at summi verða noydd út í hesi vánaligu viðurskiftini, tey foreldur sum eru tað, síggja sær ongan annan meguleika, tí pláss er ikki Hvar er barn fyri teirra bernum í tí kommunalu skipanini, og tey fara ikki sjálvi at boða barnaverndarnevndini frá steðuni, sjálvt um tey eru ónegd. Kundi barnaverndar- nevndin ikki sjálv tikið seg saman, og kannað hesi viðurskifti. T.d. kundi hon roynt at kannað hvar bernini, ið ikki eru undir tí kommu- nalu skipanini, eru um dagarnar, um foreldur teirra eru útiarbeiðandi, harvið fær hon eisini vitan um hvussu nógv bern eru undir einum taki, síðani kundi hon farið at vitja hesi heim. Eru tað góð livikor at bern verða ansað í einum húsi, saman við 14 eðrum bernum? Elin skrivar tú fyri? Vit vilja ikki hava nakrar forbann- aðar blaðmenn her, so far til helvitisl< og annað slíkt á enskum, men sum ikki ber til at prenta í einum feroyskum blað. Fotografurin verður bjargaður úr steðuni av einum AF A-viðhalds- manni, sum greiðir frá hví anarkistarnir = eru so týdningarmiklir at hava við í nótmælisgonguni. — Teir hava sum so ikki nakra teoretiska vitan um tann politiska bardagan, men í beinleiðis herferðum eru teir góðir at hava við: óræddir, skjótir og stríðs- hugaðir. Tað er eisini tí at tað ofta kemur til stríð, tá teir eru við. Mótmælisleiðslan held- ur at teir skulu fara inn at verma seg. Tað kennist legið at fara frá tí upp- pískaða hýrinum, sum er í viðarlundini, inn i pubbina. Eftir at hava fingið heita suppu og drukkið øl, fara vit aftur í viðarlundina. Nú hendir nakað. Ein NF-viðhaldsmaður er sæddur í einum innflyt- aragki inni í býnum. Tele- fonnummarið til »vinar- liga sinnaðar sakførarar« og til fakfelagsrørslunnar hevuðsskrivstovu í Liver- pool verða býtt út. »Gott at hava, um tú verður handtikin«, sigur onkur. Løgreglan kemur sum úr tómum heimi Eitt fylgi av bussum, hýruvognum, minni bussum, privatbilum seta ferð á móti innflytara- økinum. Anarkistarnir stúva 50 viðhaldsfólk í ein opnan buss. Svørt fløgg og stengur stinga upp úr bussinum. Uttan at nakar hevur lagt merki til tað, hava innflytararnir tikið leiðsl- una. Tað bretska fak- felagsfólkið í mótmælis- leiðsluni hevur tikið seg aftur. — Fyrr vóru vit ein minniluti her í landinum. Tað eru vit enn, men nú eru vit ein stórur minniluti og við tí fylgir eisini vilji og styrki til at taka leiðsl- una. Vit hava sæð í eyguni, at bert vit sjálvi kunnu verja okkara rættindi, greiðir ein vest- indiskur maður frá. Við sterri vegamót fer ein eldri hábærisligur vestindiskur harri út úr bili sínum og steðgar allari ferðsluni. Vit í fylginum kunnu ótarnað fara igjøgnum. Tað er at undrast á, hvussu leingi hetta heldur fram, áðrenn løgreglan leggur uppí men einki hendir. Innflytaragkið Komin til innflytaraekið. Lág, slitin hús, reaggae- tónleikurin streymar út úr bilunum, fólk handla, bern spæla, men eingin NF- viðhaldsfólk eru at síggja. At íbúgvarnir eru vanir við hetta, skilja vit, tá onkur framviðfarandi undrar seg: >Hendir nak- að?< Tað ger tað ikki, men mótmælisleiðslan heldur, at tað hevur týdning at vit steðga her. Partvís tí vit nú nærkast miðbýnum og partvís fyri at vísa okkara samhuga við innflytarun- um í umráðnum. Tveir legreglumenn við lurkum fara framvið, uttan so frætt sum at hyggja. Tann hábærsligi maðurin kemur nú og sigur at vit skulu fara. NF hevur hildið til niðri við dokkirnar í ti nidurløgdu havnini. Fylgið fer víðari. Frammi við dokkirnar skunda vit okkum oman til havnina við anarkist- unum á odda. Nú byrjar ein karusell, sum melur skjótari og skjótari. Har- afturímóti kemur leg- reglan sum út úr tómum heimi. Teir eru bæði koyr- andi og ríðandi. Teir ríða beint inn í mótmælis- flokkin og lurkarnir hvína í allar ættir. Tveir minuttir seinni er mótmælisgongan spjadd og legreglan er horvin á sama hátt sum hon kom. Vaska hárið! AFA savnast aftur, løg- reglumenninir eru skjótir aftur, hegga og sláa og taka seg síðan aftur. Foto- grafurin fer til legreglu- ovastan og spyr óskylduga hvat hendir. Legregluovastin hyggur kannandi at honum og sigur: >Her hendir einki. Eg haldi at tú skalt fara heim og vaska hárið, heldur enn at standa her«. Samstundis loypur leg- reglan á aftur. Hesa ferð verða tveir AFA-menn tiknir, eftir at vit eru jagstraðir av legregluni fækkast fólkið. Við tað at einki NF-fólk var til staðar, varð mótmælis- gongan avlýst. — Vinir, henda krav- gonga er ein sigur, tí NF tordi ikki at meta okkum. Teir vita at vit eru eftir teimum og tora tí ikki út. Anarkistarnir, sum hóttu okkum í viðarlund- ini, máttu tó sleppa av við orku sína á ein hvenn hátt: og sum eitt undur kemur ein lastbilur, fyltur við hermonnum. Teir reklamera fyri bretska herin. Anarkisturin loypur eftir bilinum, her- menninir bena feraran um at koyra skjótari, og júst sum anarkisturin kemur til bilin, traðkar ferarin á speedaran. Helst høvdu hermenninir ongan møgu- leika havt móti honum. Fólk fara nú hver sín veg, men nekur fara sama veg: móti løgreglustødini fyri at fáa báðar vinir sínar leysar. (Kelda: Frihet) Ég hati Graffiti bylgjan hevur gjert sína innrás í vestur- heiminum og sostatt eis- ini í Feroyum. Oftast er áskriftin hin sama í ym- isku londunum og er ikki ein mynd av t; listamaður- in vil siga, men bert ein eftiraping. Men hon kann eisini vera eitt demi um, hvat ið rerist í ungdóminum. Sum t.d. åskriftin »I hate the System> ella á foroyskum „Ég hati samfelagið<. Hetta er eitt ógvuliga álv- samfelagið arsamt ávaringartekin frá ungdóminum, og henda hugsan umboðar eina stóra fjeld. Ungdómar siga, at teir hava ongan áhuga fyri politikki, og kemst hetta helst av, at foroyskur poli- tikkur er á so lágum steði. Orðaskifti, ið áttu at verið tikin í álvara t.d. tá fíggj- arlógin er fyri, verða drig- in niður á eitt steði, hver, ið veit eitt fjall ella ein fjorð har ein kundi gjørt eina tunnel. Men um føroyski ung- démurin ætlar at fåa ávirkan og gera nakað við hetta, má hann gerast pol- itiskt aktivur. Við meiningum sum »I hate the System< á mynd- ini eiga politikkarar at knýta ávaringarmerkið um háspenning saman við áskriftini, tí hetta er ein álvarsom ábending, tá fólk fær slíkar hugsanir. Eyðálv Gentubørn ein Í india verður tað roknað sum ein ólukka, at feða eitt gentubarn, serliga um tey eiga 2 frammanundan, grundin er at tað er so kostnaðarmikið at gifta tær burtur. Tey seinastu árini eru stovnað fleiri ste, har kvinnur, ið eru við barn, kunnu fara inn at taka fosturvatnsroynd, tó ikki fyri at fáa at vita um barnið hevur brek, men fyri at fáa kynið at vita. Er tað so eitt gentubarn, so fær hon sær fosturteku, oftast av einum ikki ser- kenum, tí tað er ov kostn- aðarmikið at fara á sjúkra- hús. Hon hevur goldið eina mánaðarlen fyri fost- urvatnsroyndina. Felagsskapurin >Wo- mans Center< í Bombay hevur kannað talið á fost- urtekum, sum eru framdar eftir fosturvatns- roynd í árunum 1978—82. Talið var 78.000, og vit vita, at tey steð kvinnan fær fosturvatnsroyndina framda, ikki hevur megu- leika fyri at siga um barn- ið hevur brek ella ikki. Fosturteka er ólóglig í India — um tað er grund- að á kyn barnsins eins g tað sjálvandi ikki er lóg- ligt at drepa gentubern — sjálvt um 85% av gentu- bernunum ið fedd eru á olukka søgd at vera fepursjuka. Samstundis doyggja nógvar gentur í hungri, áðrenn tær eru fyltar 5 ár Sagt verður, at 70% av øll- um gentubernum liva undir hungursmarkinum, meðan 48% av dreingju- num liva undir hungurs- markinum. Ein av grundunum roknast við at vera, at mamman gevur gentu- num bróst í styttri tíð enn dreingjunum. Í Indisku skúlunum eru tað nógv fleiri dreingir enn gentur, og India er tað einasta landið í heimi- sjúkrahúsum í býnum num, har talið av gentum Usilampatti Taluk eru er fallandi samanborið við deyð fáar vikur eftir feð- dreingir. ingina. Grundin verður Elin lágum plani. fyri tí. | SU vil føra eitt sakligt tjak Enn einaterð fingu vit prógv fyri tí eg skrivaði í leiðaranum hjá Bergmál, FU brúka tá teir mangla argumentir ímóti fólki ið hava eðrvísi hugsan enn teir, at teir tá leggja eftir útsjónd og nú búmerki, hesu ferð slapp eg at velja | millum trý búmerki, eitt aftursvar á ógvuliga Tað vit i SU vilja, er at fera eitt sakligt tjak við hini politisku ungmannafelegini, og tað er millum annað tí vit ætla at verða við í einum ungdóms- | tingið til heystar. Men vónandi er enn grundarlag um mátan Dagblaðið og | Katrina