Sosialurinarkiv
Sosialurin 1987-08-01, síða 8
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 1. august 1987síða 8

‹ fyrra síða allar 24 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Síða 8 Nr. 85 — 1. august 1987 Kærleiksváttan til Paula Ellefsen Góði Pauli! Tú ert í seinastuni í Dimmalætting farin at gera tær hugleiðingar um hvaðani »okkara« bestu føroysku eginleikar stava, og hvørjir hesir føroysku eginleikarnir eru (Dimma 11/7-87). Sum ein teirra, ið mótmælti við Havnar bryggju, tá herskipið USS McCloy var her, dregur tú meg og mínar eginleikar inn í hesar hugleiðingar. Sum ellum kunnugt hevur tú ongan rættin at dema um mínar bestu og verstu eginleikar. Sum flestum helst eisini kunnugt stava mínir bestu eginleikar ikki, sum tú vilt vera við, frá mínum forfedrum, frá um formeðrum Eins « feroyskari mold men min- tinir tortedrar ikki sprotnar úr Í ein vakr an várdag í fornu eld. Tær ir ødrun norðanlondum, og komu higar vórðu 11 rr" . mitium ár og dag vi lilg ; blandaðar upp við írskun og g sjórænarablóði (og helst ødrumvid). Tað tykist sum tú og eg umframt tað rasuliga hava enn eitt til felags Bæði hava okur hug at triva í pennin, tá okkurt er á vási. Mær kunnugt er hetta ikki serliga før- oyskt. Nær var tað, at tað gjerdist siður her á landi, at fólk skuldi læra at lesa og skriva? Ikki serliga langt síðani. Altso ein óferoyskur siður. Sum føroyskur føroyingur Ein ræðu fyri friði voðum sam besta Vit Vila um at Millum nógvar og stórar amtlelag hava, ter stava frá tortedrum i Førovum OKK TU i her ma Hin vegin skerst ik ki burt ur. at vit enim eru áavirkaðir uttamitra Vit eiga — eftirhondini til alla lukku smaar,. bólkur av ibugvum. sum hava gloymt okkara sertør ovsku siðvenju. og sum ha va ukid uppettir fremmand um istaðin Vit hava ekstremum em bolk av socialistum imaskup (sum tú kallar tað) gert tú tær og feroyingum heiður við at fagna, at tann sam- tykt, Feroya Legting hev- ur gjørt um, at kjarn- orkuvápn ikki skulu á fer- oyskt eki, verður vanvird av donskum og amerik- onskum myndugleikum. Hóat tú sjálvur ert partur av sama legtingi, tekur tú helst slíkt sum eina av teimum »føroysku sið- venjunum« (tíni orð), ið gevur føroyingum meira sjálvsvirðing. Fyri at tríva í aftur hitt hjá tær við forfedrunum, lat meg so nevna ein for- faðir tín (og mín): Sig- mund Brestisson, sum segði: >Ég trúgvi á egna mátt megi<, og svam um Sudurovarfjørd mín og við eðrum sitandi á sínum DaK1 Tiverri vóru formeður ir É nar) ikki form- lig il tá ið tað, at sega teirra ikki er skrivað. So g Vel iverri ikki at sig tær, Va æt ri t 3 Ton ar ilda um tað. Men fari « kki skeiv, mundu tæ ongan hava at líta á í sín- un dagliga strevi við heimi og børnum uttan sjálvan seg. Hetta rokna millum oysku siðirnar. manst tú eisini teir ófer- Sami Sigmundur Brestis- son dró feroyingar inn undir norska krúnu. So her standa tú og eg aftur á jevnum, fyri at venda aft- ur til snævurskygdu hug- tek tíni um »føroyskt« og »Oføroyskt« -sinnaðar før- Hetta er eitt otørøyskt fyri- brigdi Vit hava ennta ein bólk Ein illa vorðin smitta. borin inn á okkum uttanitrá av kommunistum Hin vegin hava vit nu ets im fingið ein bolk av ultra høgravendum krigsgreðing um sum standa út á inul pa etur atom dpnum. og YNskju sær cgna løroyska hermegt. við yvir tøku og utDyggjun av ver andi stóðum. Kann ein hug sa sær nakað. sum liggur longri burtur frá tí gomlu føroysku siðvenjuni? Neyv an Sum longu sagt. so er tal an um småar bolkar av »otrættaføroyingum«, sma ir enn i hvussu so er Teir allar flestu av okk ara borgarum kunnu enn bera heitið: føroyskur føroy ingur við føroyskari sið venju oyingar. Men nú vóni eg, eins og tú, at tú og eg ikk hava meir føroyskt ella ófer- oyskt til felags. So koma vit til tað, tú skrivar um, at føroyingar eru vanir at verja seg og síni. Her er niðursteða tín — hóast tú ikki torir at skriva tað beinleiðis — at føroyingar mugu lata seg verja við kjarnorkuvápn- um. Neyvan nøkur »før- oysk« niðursteða. Tí hverki tey kjarnorku- vápn, sum peika ímóti okkum, ella tey, sum peika mótsattan veg, vórðu uppfunnin í nokrum føroyskum laboratorium hernadar- Í ósemjum millum eyst ur og vestur havi eg sum foroyingur ongantíð havt nakra ávirkan. Ti góðtaki eg ikki at »verjast« í ein- m stríði, eg ikki eri part ur av. Og eg vil als ikki verjast< við kjarnorku Hava stórveldini hug at verja seg hvert móti ødr- við hesum oyðandi lat tey so seta rakettirnar upp við Ber- um vapnum ingssundið. Har er lítið meir enn eitt hanagleiv millum teir stríðandi part- arnar. Mínar persónligu 6semj- ur við onnur seti eg meg sjálva, saman við mót- partinum, føra at loysa munnliga — ella við frí- merkinum! ein háttur, tú sjálvur plagar at fagna. Og kundi eg kortini ikki komið ti sættis við mót- ligur gangur Tað er ein spurningur um vit, tann altavgerandi meiri- luti av føroyingum, ikki eru ov tolnir við hesar nýggju og spillandi smittuberarnar av oføroyskart siðvenju og mentan seg upp á okkara havnar- lagi, og í okkara navni gera okkum fyri skommum? Teir ekstremt vinstra- hallu ganga jå beinleidis ørindir fyri teir útlendingar, sum flest allir føroyingar lítið vilja hava við at gera. Og teir ekstremt høgra- vendu kunnu bert gera skada, og forda fyri fram- haldi av ti skilagóða sam- arbeiði, vit hava havt, og enn hava, við útlendingar í frælsa heiminum. Er vað rætt og rímiligt, at fjøldin yppir oksi og kanska smílist, tá hesir fyri útlend- ingar hentu tápulingar stilla part mín, hevði tað verið mær sera fjart at viljað lagt lond ella heimspartar í sor fyri tað. Tað hevði heldur ikki verið serliga føroyskt. Tu ivast eisini i, hvørja positiva åvirkan, eg man hava á útflutning og fram- leiðslu Feroya. Í mínum borgarliga starvi hjá tí al- menna man eg neyvan hava meiri ávirkan á hetta enn tú við tínum grann- skoðaravirksemi. Samfelag okkara er tó fjølbroyttari enn so, at tað einans finnast framleiðar- ar og útflytarar. Og á hetta manst tú, sum leg- tingsmaður gjøgnum mong år og fyrrverandi løgmadur, hava gjørt tina ivirkan galdandi i sterr un enn eg I tínum politikkara havt og hevur fran vegis høvi at åvirka mål sum framleidslu og útflutning. Sum so mong onnur eri eg ikki nog fram- lig at bjóða meg fram til høgar politikkarasessir Og til alla lukku vilja ikki allir foroyingar so høgt upp at sita. Ti hvussu hevði so verið við eitt nú bruttotjóðarúrtekuni? Annars er ongin ivi um, at fóru føroyingar undir at framleiða kjarnorkuvápn, høvdu okur sloppið burtur úr ellum búskaparligum trupulleikum. Tí markn- aðarlíkindini á hesum eki eru fyrimyndarlig um all- an heim. Hevur tú sum po- litikkari umhugsað hend- Hesir = nevndu okkara samfelag. = Tak teir ein og ein, ella í felag. Hvussu stóra ávirkan hava hesi Oargadyrini á okk- ara framleiðslu og útflutn- ing. lesir triggir smáu ófrættabólkar, og aðr- ir við, gera eftir mínum tykki alt ov nógvan gang, serliga í mun til hvønn posi- tivan týdning teir hava fyri an spurning? »Smittuberi« er annað orð, tå brúkar um meg. Eg skilji ikki rættiliga, hvat tú sipar til. Tað er rætt, at eg í ein vissan mun havi verið burtur í útheimi. Men ikki so nógv sum tú. Hugsi m.a. um ta tíð, tú sum legmaður vrakaði títt egna uppskot um at nýta frímerið í staðin fyri at ferðast. So líka nógv hevi sum tú at bera óferoyskar smittur heim havi eg ong- antíð havt. „Óargadýr< og „ófrættabólkur< eru eisini orð, tú eyknevnir meg og tey, sum mótmæltu, at tað løgting, tú sjálvur ert li verður vanvirt. Ja, að ma Ju Sígast M VET ig! og Ooføroyskt, so klar OKK Aare nú í mong ár havt eir nýggja, Oli Breckmann løgtings- Fólkaflokkin, sum umframt at hava tína orðasmið í hesum óferoyska tungumáli: mann fyri tungu, eisini vil »verja« meg við kjarnorku. Hóast alt hetta metir tú teg vera av meiri feroysk- ari rót og betri feroyskari siðvenju enn eg. Og niðursteða tín er, at tessvegna átti eg at farið av landinum. Men, millum okkum bæði, so trívist eg sera Mundi okkara samfelag. Og Vit sum eftir vóru í friði, ikki bæði fíggjarliga og andaliga havt tað munandi betri, og ikki minst friðarlig- ari, um teir ekstremu social- ístarnir, kommunistarnir o teir ultrahøgravendu krigs- gredingarnir burtur, har teir kundu fingið teirra sermerkta Oføroyska tørv dekkadan? ikki annað enn halda, at her er ein ræðuligur gangur fyr friði væl her á klettunum. Hetta hevur manga góða grund. Ein teirra ert tú. Tú telist millum teirra, sum gera tað spennandi hjá mær at liva í Feroy- um. Ta tíð, tíni skemtiligu álop á meg fara at standa í Dimmu, verður torfert at reka meg uttanlands. Tí hesi álop geva mær nógv- an stuttleika — hóast eg ikki júst vil vera við, at tey menna mítt hugflog, tá eg skal svara tær aftur. Til tess rennur pennurin nærum einsamallur eftir pappírinum, og mær nýt- ist ikki at spenna ov nógv í tær gráu á ovasta lofti. So leingi tú ert talsmað- ur fyri, at eg skal lata meg verja við kjarnorku, fari eg ikki at biðja teg fara ax bø Godasti Pauli! V endiliga verandt K erar h sur Mary-Ann Jacobser leitaðu sær Tí sum er, so kann ein Pauli Ellefsen. BE ———