leygardagur 14. juli 1990síða 7

AGE hanga saman. Lønirnar 10 vaksandi, meðan t NE! aimenni seKlorurin er ta produktiva vinnulívið megnar at b vit eisini at hava trupulleikar við at fáa fíggjarlógina at 1 lænastuvinnuni hava leingi ver rið minkandi í produkt Øll eru komin eftir, at I ær hava vu útflutningsvin tta I Pr i: AX Q - a ) K t k K ( utfi if Í k i talan um fáar míramt innflutningin í UMDAandI vIO 5) 1HØEL CERES ja tær ul innflut ning ånfiggjadu miljónirnar eru tískil byrjanin á einum peninga-umfari, ið ikki er grundað á framleiðslu, - altso ein kunstigur aktivitet og forbrúk, og størstiparturin av láni-miljónunum endar sostatt - um skattin og tollin - i landskassanum og geva politikkarunum rikiligan møgu- leika fyri eini ótálmaðari uppblæsing av almenna sektor- inum, ið efursidani skal fíggjast av produktivu vinnuni. Er nýval ein hugsandi og kanska ynski- lig loysn? Tað loysir einki problem. Samgongan hevur sæð veru- leikan í eyguni og tekur politisku avleiðingarnar. Fáa vit ikki rætta upp, so er ein stórur spurningur, hvat vit kunnu útrætta frameftir. Umstillingin av búskapinum fer at taka tíð og hava sín prís. Men hon er alneyðug og skal gerast, hóast flestu okkara kanska bróta ryggin av ti politiskt. SE skapandi tiltøk skulu brúkast, tå teir eftir eini løtu kunnu koma ásamt um eitt 30 miljóna lán til eina al- menna tænastu (Landsmidstødina fyri undirvisingar- amboð), - bara fyri at taka eitt dómi. Í triðja lagi eiga vit at fáa meira burturúr øðrum vinn um, - fyrst ferðamannavinnuni, og so skulu vit kanna møguleikan fyri einum figgjardepli í Føroyum, meða eg eri eitt sindur meira ivasamur um oljuna r ræður um at tora, - allir møgulcikar skulu kar Tað, sum ikki kann fåast í landskassan við 'g gjøgnum arbeiðsskapandi tiltø skal undirskotið ikki bara k« 1og Hvat fer at henda i næstum? Skulu vit taka samgonguna upp á orðið, sí jon á syrgja fyri, at fíggjarlógin fer at jav a, tá árið er av Og tað gerst ikki uttan at ein langur u up psag narlisti verð ur sendur teimum, sum starvast innan tað almenna Annars muna sparingarnar einki. Men satt at siga, so vænti eg, at teir fara at lata standa til, og teir tykjast heldur ikki serliga samdir um, hvat er til ráða at taka. Er nýval ein hugsandi og kanska ynskiligur møguleiki? Eitt val í urtid er sjáldan ynskiligt. Men samgongan hevur ikki verið arbeidsfør síðani hon byrjaði, og tí hevði tað gagnað samfelagnum at fingið eitt nýval sum skjótast Stevið hjá samgonguni er sera vánaligt, og tað er óhugsandi, at hon finnur tað, - og tað verður sjálvsagt verri, sum skeiðið líður. Eg rokni við eini, ja fleiri politiskum kreppum, - kanska í sambandi við komandi fíggjarlóg. Um nýval stendst av er ilt at E sigå, men tað undrar meg ikki um onkur flokkur fc nýta høvid til tt taktiskt spæl fyri at sleppa obs hesi vónleysu ;amgongu. (1 j Á marK Fyri hval sDaras! KUN 10 KUNNA sk UM la UNatr DUSKaADParligd rensti tÓkur - Almenni loftingarpolitikkurin skal halda uppat, men tað er rætt at gloppa landskassalokið fyri at seta almenn arbeiði í gongd, sigur Finnbogi Ísakson. Tað kann birta upp undir buskaparliga renslið og geva landskassanum inntøkur 630 miljónir krónur fara at resta i. Hvørjar viðmerkingar hevur tú til tað? Eg vænti, at undirskotið hjá landskassanum verður ikki so stórt við árslok, - helst einar 400 miljónir krónur Likviditets-tørvurin kann væl verða góðar 600 miljónir men tá eru grunnar, sum einki beinleiðis hava við fíggj- arlógina at gera, roknaðir við. Tá mett verður um stóðu landskassans, so er tað ikki eftirfarandi at brúka fyrra hålvår sum grundarlag fyri øll- um árinum. Inntøkutølini verða væntandi frægari, ti eg vænti at nakað av ferð kemur á aftur eitt nú sethúsa- byggingina, ið fer at ávirka bæði toll- og skattainn- tókurnar positivt. Umframt at eg ivist í fleiri av upphæddunum (Ld. fyri upphøgging og skúlamál), so er tað ein spurningur, um talan yvirhøvir er um meimýtslu: ein upphædd, sum figgjamevndin hevur góðkent, er ikki ein meirnýtsla. Hvat eigur at verða gjørt? Vit mugu spara tað, vit kunna, men tað nyttar ikki at seta nøkur tøl á fíggjarlógina, um tey ikki halda. Við ðrum orðum: tá vit tosa um at spara mugu vit vera realistiskir, annars er alt tos um sparing meiningsleyst. Vit kunnu ikki seta eitt tal á fíggjarlógina, um vit eru vís í, at tað kemur at standa eitt annað tal á roknskap- inum. Eg dugi at síggja, at tað verður sera, sera trupult at ra meira. Á fíggjarlógini í ár er longu spart heilt gv, men tað knipur at halda fleiri av jåttanunum. Og 7 } it 1 f {li jur IM rFDCN ; } J i ) U ET SRA Un f x > í í i ) Spurningur, um i at | | ar x x - ( KK k i I kk + k KA k R r x x > k ka pa 1{ - 1 í Li Har d T i tr T ry n Í løtuni eru cingi tekin um, at 2 gong jålvari og økurnar tiskil fara at vaksa. Ti er tað ein spur venda byttuni og økja tær hjálpa búskapinum á glid at venda av sær ningur, um vil IKKI Eiga al almennu útreiðslurnar fyri at Tað er ein spurningur, um landsstýrið ikki skal seta ymisk arbeiði í gongd, bæði hjá landsverkfrødinginum og aðrastaðni, fyri at fáa gongd á aftur búskaparliga renslið. Tað er umráðandi, at tær almennu iløgurnar, ið verða gjørdar, ikki eftirsíðan rakstrarútreiðslur við sær. I 80'unum hava vit gjørt tað mistak, at tað almenna hevur bygt nógv, samstundis sum tað privata. Tá átti tað almenna at verið tálmað og so lagt meira fyri nú, ið vit hava fyri neyðini at halda gongd í búskaparliga virksem- inum. Hóast vit noyðast at læna ein stóran part av pengun- um til hesar íløgur, so er slíkt alment virksemið ein gongd leið. Tær øktu iløgurnar skapa arbeiði, sum aftur økja um inntøkurnar hjá landskassanum gjøgnum tollin og skattin. Tjóðveldisflokkurin mælti fyrr i ár il at hækka jåttanina til landsverfrødingin nakað fyri at skapa arbeiði, so hesin møguleikin verður uttan iva tíkin upp aftur, tá vit í heyst fara at viðgera fíggjarlógina fyri komandi ár. hava stórar Vil nakar læna okkum pengar? Kredittvirðið okkara er ikki so gott sum tað hevur verið. men tað er hampuligt, tí lánibyrða landskassans er íkki so Stór. Tað gekk væl í vár, tá vit skuldu læna og tað man helst vera tí, at altjóða bankarnir síggja tekin í búskapi okkara Føroyingar kunnu læna 700-800 miljónir í ár uttan at samlaða skuldin veksur, - hetta er tað, vit í løtuni gjalda í avdráttum árliga positiv Er nyval ein hugsandi og kanska ynski- lig loysn? Tað er ikki ynskiligt. Umframt tey neydugu búskapar- ligu tiltøkini, so hava vit brúk fyri tryggum politiskum viðurskiftum. Eitt val nú er heldur ikki serliga hugsandi, tí trupul- leikarnir, ið hava verið í seinastuni, eru loystir í semju í samgonguni; í næstum verða fiskivinnuuppskotini sam- tykt, og verður farið undir at seta tey í verk. Tit ringja — vit skriva eV Ringið telefon 11820