mikudagur 12. september 1990síða 10

Síða 10 Grannskoðaragyki — ella hví skal Havnar kommuna spara, sjálut um hon hevur yvirskot. rad | ljóðar heilt burturvið, at ein kommuna sum Havnar kommuna skal hava fyri neyðini at seta sparitiltek í verk. Hugsið bara um roknskapin fyri 1989 eitt nettoyvirskot uppá umleið 35 mió. kr Um yvirskotið er so stórt er einans eitt at gera, tað er: Utreiðslurnar mugu verða ektar so at tær koma ájavnt við inntekur- nar Veruleikin er tíbetur ein annar enn tann, sum rokn skapurin vísir Fad er ógvuliga djarvt at seta seg at endurskoða ein grannskoðaðan rokn- skap Statsgóðkendur grannskoðari hevur næst- an verið tað sama sum ein annar »myndugleiki«, og eg seti meg ikki uttan víð- ari upp ímóti myndugleik- unum. Grannskoðarar eru kendir fyri sakliga og fyri eina »hoskandi« rokning at bjarga mongum manni frá eini enn hægri skatta- rokning. Umframt fyri figgjarliga rådgeving, sum hevur bjargad vinnu- lívinum og tjóðini tey seinastu 10—15 árini. Grundin til at havi loyvt mær at endurskoða tann grannskoðaða rokn- skapin hjá Tórshavnar kommunu er ein grein í Dagblaðnum, har Poul Michelsen, byrådsfor- maður, greiðir frå ti stóra »yvirskotinum«, sum kommunan hevði i 1989. Fyrst helt eg tað vera van- ligt blaðmannareyp, men i roknskapinum stendur veruliga, at kommunan hevði eitt avlop uppá 52 mio. kr. áðrenn avskriv- ingar og 35 mió. kr. aftan á avskrivingar Tað er ikki einans Tórs- havnar kommuna, sum hevur havt »yvirskot«. Hyggur tú i Arsfrågreid- ingina, sæst at flestu kommunur tey seinnu ár- ini hava havt yvirskot. Sum heild kann sigast, at meðan alt vinmulívið hevur ugið í andaleypi, so hava kommunurnar havt eitt fitt avlop á hverjum ári. Tað einasta, sum tyk- ist eitt sindur legið, er at kommunurnar hava havt og hava so stóran láni terv. Hesi risastóru yvir- skotini skuldu verið savn- að saman á feitum banka- bókum Hetta er bara ikki veru- leiki tær kommunur, sum hava havt »yvirskot« tey seinastu 10 ella 20 ár- ini, eru í stórum minni- luta. Allarflestu kommun- ur hava tikið stór lán til at figgja munin millum inn- tekur og útreiðslur. Yvirskotini koma fram av tí einfaldu grund, at kommunurnar einans taka umleið helvtina av útreiðslunum við í rokn- skapin og á fíggjarætlan- ina. Kommunan hevur út- reiðslur til havnir, vegir, kirkjugarðar osfr., men í roknskapinum verða hes- ar útreiðslur avskrivaðar við millum 5 og 10%, so tað kann sjálvsagt ikki undra nakran at yvirskot- ið er egiligt, tá einans 1 mió. av eini útreiðslu uppá 10 mió. kemur á roknskap- in Tað sær út til at lands- kassin er gingin burtur frá avskrivingar- og grunna- óskilinum kommunur- nar áttu at gjort tað sama. Kommunurnar gera ikki í- løgur í havnir, vegir, kirkjugarðar osfr. við ti fyri eyga at selja tær ell at sleppa undan skatti. T er tað skilaleyst at tala um avskrivingar. Nú eru pengar ikki ve leiki á annan hátt enn tå ið tær vantar teir. Seinas árini hava vit havt mikið av pengum, hov læntir vóru teir eins góðir og vunnir, og vit hava gyklað so nógv fyri okk um sjálvum, at vit til sein ast trúðu okkara egna gykli. I dag vantar okkum pengar og tí eiga vit at halda uppat at gykla við pengum og roknskapum. Kommunur eru ikki fyritøkur, sur. skulu hava Aah: UG aði Mr 137 — 12. september 1990