leygardagur 13. oktober 1990síða 11

trýstið, serliga giftir menn. Menn sum ongan- tíð fyrr høvdu smakkað dropan fóru at drekka, eg skilji teir væl. sigur J'óhan Marius. --Vit vóru bert einaferð álopnir av flúgvara. Hann skjeyt eftir okkum við maskingeverunum, men raku ikki, tibetur fekk hann okkurt annað at vera og fór frá okkum. NOGVAN PENING Jóhan Marius vann lógvan pening undir krig- um. Vit kunnu saman- era við inntøkuna ramman undan -Eg var vid Richard i 1940. Vit gjørdu tveir úrar, og vórðu fyrsta skip um sigldi heim við iskinum báðar túrarnar 'eir, sum løgdu upp í irgnlandi, mistu nógvan ening fyri at fáa fiskir ørdan heim við dampara /it fingu tilsamans 1804 kippund báðar túrarnar o intgkan var um 200 rónur. Vit komu heim ktober, sigur Jóha larius, íð sigur, at het : var hildið at vera e X årsinntøka. -Tå vit høvdu landi ru vit at keypa fisk landi. Kríggið v 'ostid á. Tað sekk sei fáa uppí skinið og ldu ikki fyrr millum : nýggjár í Bretlan ri hendan iúrin fin t 1200 krónur, si inn -Í 1941 mundi n rsinntøka vera cinar ! 00 krónur, og hetia Eg havið ongantíð ivast hvar eg standi politiskt óhoyrt tá. Okkurt árið undir krígnum næskaðust vit teim 20.000 krón- unum. Men so er eisini at leggja afturat, at vandin fyri ikki at spyrjast afturíaftur, hann var risa- stórur. Tað var næstan ikki túrur vit komu i havn, at vit ikki frættu ófrættaboð, sigur hann. Jóhan Marius sigur frá, at tíðin undir krígnum ikki bert var døpur. Tað var ein rúgva at lutum eg keypti til hellufólk tá eg var í Bretlandi, alt frá Valorovnum til korsett. Bulldog handilin varð væl vitjaður. Eg minnist, at eg keypti eina grammofon og eina rúgvu av plátum. Men okkurt var í ólagi við henni, so eg skuldi heinta hana næsta túr. Ikki veit eg, grammofonin varð ongantíð í lagi og engarnir fekk eg ikki :ftur. Eg var tí noyddur at .-eypa ymisk amboð fyri engarnar, og hesi amboð ru nógv brúkt á ellunum síðan tá. UGLFJARÐAR- KIP Aftaná kríggið fór han Marius at trolað við :gloynni. Hann var iyrjari umborð og Ei- Í Niclasen, sum nú er jari á Vesturvøn, var skinmeistari. Teir reust sannir vinmenn. rolaðu heilt inná gjar fjórðingar undir anai vid eysturoyarskipum, fyrst vid Bernaise, sidan vid Hjørdis og Gulldrangi. Eg róði eisini 10 år út i Grønlandi. VANDAFERÐ Í LOGN Jóhan Marius hevur bert einaferð í sínum langa lívið á sjónum verið við at sjólætist. Og so logið hetta ljóðar hendi hetta í blika logn. --Hetta hendi undir krígnum. Vit róðu út við einum motorbáti, sum æt Tindur. Vit fóru avstað við 15 línum, ella einum 140 stykkjum av línu. Vit settu á Mýlings- grunninum. Og væl var at fáa. Ikki tí, at tað var á hvørjum húku, men vit fingu bert yvirvaksnan tosk. Tá tríggjar línur vóru eftir segði ein av båtsfeløgunum, at nú var best at fara frá kíkinum, tí nú var báturin nóg tungt løddur. -Men hann fekk ikki vidhald og vit hildu å fram at draga, tå allar línurnar vóru drignar var lastin full, og dekkid var tjokkfult av kruvdum og avhøvdadum fiski. Vit måttu hanga linutrodini uppå styrihusid og fram undir bakkan. Lastina sluppu vit als ikki til. --Báturin fleyt bert av ruffinum og lítla bak- kanum. Men framvegis var blikalogn.. Vit høvdu eini 15.000 pund inni. Ikki eitt skip var at síggja á havinum, vit høvdu onga telefon bjargingarbát ella bjargingarbeltir, sigur Jóhan Marius. -Tå vit komu inná Oyggjarnar kom eitt lítið streymkrak, tað vil siga, at tað rak eitt sindur uppí ættina, ella ta ond í var. Båturin var so søkklagid, at vit måttu halda undan inn méti Gjåarlandinum, sigur Jéhan Marius. -Tå vit komu á Funningsfjørð var fram- vegis blikalogn. Vit møttu einum motorid av Eiði, Glæman, sum kom úr Fuglafirði. Hann hevði lítlan motor, og aldurnar frá honum vóru ikki stórar, men vit máttu halda undan teimum. Hevdi tað verið eitt av skipunum í dag, við sterku motorunum, so ukku vit umgangandi, ivur Jóhan Marius. Vit løgdu línurnar ; á Hellunum og fóru n ul Fuglarfjarðar at cida, men har var n dampari tå sum tók i fiski, so vit mátti til ssvíkar. Her sluppu einanvegin av við X Í mi sik Få vr Klakksv IKSINgar spurdu hvussu nógvar bátar vit førdu fisk fyri, teir trúðu ikki, at vit høvdu fingið allan fongin á eini setu, sigur Jóhan Marius. --Ein hægri makt syrg- di fyri, at vit komu aftur- íaftur hesuferð, tí vit høvdu løtt båtin skila- leyst, sigur hann. POLITISKT VIRKIN Jéhan Marius hevur verið sera virkin politiskt sidan hann var heilt ungur. hann hevur verid javnadarmadur um ein háls. Á politiskum val- fundum hevur hann verið so ivrigur, at hann hevur sett hægstu politisku mennirnar uppá pláss, sum tað forslær. Tað kundi verða ringt at halda hann niðri á bonkinum í dansistovuni í Oyndarfirði minnist eg sum smá- drongur. -Eg havi ongantíð verið bangin fyri at siga hvar eg standi í politikki. Eg havi altíð verið sosial- istur. Tá Javnaðar- flokkurin stilladi upp fyri fyrstu ferð í 1928 var eg bert 17 ára gamal og ov ungur til at velja. Men í 1932 fór eg fyrstu ferð á valborð og síðan havi eg valt sama flokk. Og Sosi- alin havi eg hildið síðan hann kom út á fyrsta sinni, og tað eru nú 63 ár síðan, sigur Jóhan Marius. --Men nú kemur blaðið so ofta út, at tað er ikki meir enn eg havi tíð at koma út. Serliga tá eg eisini skal fylgja við útvarpinum, sjónvarpinum og svørtu dimmu, sigur Jóhan Marius. Jóhan Marius og kon- an búgva enn á Hellunum. Nú er heilsan farin at bila hjá teimum báðum. Og ætlanin er, at tey fara at flyta til dóttrina í Fugla- firði nú í vetur. Men tey koma ivaleyst aftur næsta summar verður lív og heilsa. Jóhan Marius er júst liðugur at taka eplir upp. Hann hevur enn ongantíð keypt eplir til at kóka. Tó viðgongur hann, at hann onkuntíð hevur keypt onkran sekk av seteplum. Dagur Undirritaða hoyrir til tað fólkaslagið, sum einki veit um fótbólt ella nakran annan ítrótt. Spyr meg, hver ið var Feroyameistari í fjør ella í ár í einihvørji ítróttargrein, eg veit tað ikki. Eg skrúvi fyri, tá ið ítróttatíðindi koma, eg leypi alla blaðskriving um ítrótt um. Ikki tí, onkuntíð evundi eg teimum, sum hava henda spenn- ing í lívinum, sum bíða í spenningi eftir dyst- um, sum skulu leikast, sum gleðast elia harm- ast um úrslit og hava tað at tosa um. Hvussu so við fót- bóltslandsliðnum nú mikudagin? Tað var nakað annað. Hevði fyri mín part verið tað síðan hin minniliga dagin í Landskrona. Eg var eitt sindur bils- in av mær sjálvari, tá ið MÁLIÐ kom, at eg skuldi leypa soleiðis leys úr stólinum og veipa og rópa sum hini. Og síðan havi eg við spenningi bíðað eftir dystinum móti danska landsliðnum. Og so kom mikudag- urin, sum var nakað heilt fyri seg. Ikki sum Olavsøka, ikki sum val- dagur — men also landsdystadagur! Út- varpið var at hoyra all- an dagin og um allar geilar, á arbeiðspláss- um inni sum úti, í hverjum húsi og hverj- um bili, og alt prátið var um tað sama, ein steðug upphiting av okkum ellum somlum. — Í mínari byttheit og i fåvitsku kundi eg ikki Í annað enn vera impo- TI útvarps- og sjónvarps- ummæli Elin Súsanna Jacobsen skrivar h 13. oktober 1990 í viku nera av tí serkunn- leika, sum øll hesi fólk, sum vóru at hoyra henda dagin, høvdu um fótbólt. Eitt var, at teir sum sótu við mikrofonina vistu so nógv, men eisini øll, sum ringdu ella vórðu uppringd og hevdu okkurt at viðmerkja um leikarar, spæli- kynstur og mangt og hvat, sum kundi hugs- ast at kunna spæla inn og hava týdning fyri úrslitið. Aftaná dystin í Ítróttarparkini tóktust oll á einum máli um, at føroyska landsliðið hevði staðið seg eina- standandi væl, og at vit kundu vera errin av teimum. Hver var ikki eitt sindur errin, tá ið útlendingar róstu teim- um? Endiliga hevdu tey okkurt gott at siga um okkum, sum í út- lendskari pressu so leingi bara hava verið kend fyri tað ringa — sum sandmaðkaseljar- ar, grindamorðmenni og skuldareyvar. Men hvenn lut høvdu vit átt í hesi uppliving og hesum sigri, um ikki útvarp og sjónvarp hevdu ver- ið? So høvdu neyvan so mong havt henda spenning og unt sær henda stuttleika, sum gekk fram um alt, so fletting og annað ar- beiði varð niðurlagt mikukveldið. Eg eri eins og ell onn- ur spent at vita, hvussu tað fer at gang- ast landsliðnum næsta ár, men eg tími fram- vegis ikki at hoyra ella lesa um ítrótt Elin S. Jacohsen