leygardagur 2. mars 1991síða 15

Nr. 43 — 2. mars 1991 | - = Eitt blóðugt kriggj: 100.000 rakar deyðir — og meira enn 200.000 tiknir til fanga Kriggid um Kuwait gjørd- t ein vanlukka fyri irak- stríðsmegina. 00 hermenn hava ært fyribils telum lív, og næstan 00 eru tiknir til ; av samladu irak- ermegini eru oyði- „ og Saddam Huss- - bert nakrar fáar sum tó ikki eru út- srdar til at fara í álops- Bardagin á landi vardi í j0 tímar, meðan alt Flógvakríggið var av eftir 6 vikum. Stóri sigursharrin er tann amerikanski general- urin Norman Schwartz- kopf, sum við sínum royndum og hernaðarliga kynstri vísti umheimin- um, at tað ber til at vinna ein bardaga, uttan ov stórt tal av deyðum. Teir sameindu hava mist um- leið 120 mans í krígnum, og hetta verður mett at vera ógvuliga lítið, tá hugsað verður um, hvussu umfevnandi kríggið kort- ini hevur verið. Men sum Schwartzkopf segði, tá hann greiddi fjølmidlun- um frá bardaganum á landi, talið á deyðum her- monnum er altíð ov stórt fyri tey, sum mist hava. Tó legði hann dent á, at tað var eitt undur, at teir sameindu ikki mistu fleiri mans. Men síggja vit veruleik- an við irakiskum eygum, so er kríggið ein vanlukka Tí við kanska 100.000 deyðum er kríggið sorgarleikur fyri te mongu, sum eftir sit: Irak Teir flestu av irakaru um hava helst mist | undir teim ihaldan umbuåiopunum undan um á dandi, SUr + til endamáls fi og fremst at oyðileggja moralin. Og tað var eisini júst tað, hesi bumbuálop gjørdu. Fyri tað fyrsta eydnað- ist tað teimum sameindu at kvetta alt sambandið millum irakisku deildirnar í Kuwait og so Irak. Eing- in flutningur kom fram til Kuwait í tær seks vikur- nar, kríggið vardi og illa bar eisini til at hava nakað samskifti við leiðsluna í Bagdad, nú allar sam- skiftissteðirnar vóru oyði- lagdar. Tá bardagin á landi byrjaði vóru irakar sum tiknir á bóli. Men fyri teir mongu útlúgvaðu her- menninar í skotgravunum kendist hetta sum ein lætti, sum endin á øllum teirra líðingum. Á teimum mongu filmupptøkunum frá letuni, tá irakar aftur og aftur komu fram úr skýlum sínum veittrandi við hvítum fløggum, sæst, hvussu fegnir teir vóru um at verða tiknir til fanga. Teir segdu eisini, at hetta var ikki teirra kríggj, men kríggið hjá einum manni, Saddam Hussein 1 tíðindafundinum eftir har Destu herovastun hernaðarligar avgerðir, nakað sum kom at kosta honum dýrt. Tað eydnaðist nevniliga teimum sameindu at fáa irakar at trúgva, at bar- dagin á landi fór at standa við markið millum Kuwait og Saudi Arabia og so við strondina í Kuwait. Tí vóru flest allar kanónir vendar út móti sjónum, har irakar roknaðu við at teir sameindu fóru at gera landgongd. Taktikkurin hjá teimum sameindu var at lumpa irakar at halda, at tað var hetta, sum fóru at henda. Seinastu tíðina hava teir sameindu tverturímóti flutt stóran part av her- deildum sínum longur vestureftir, soleiðis at teir kundu fara inn í syðra part av Irak og harvið forða irakarum í Kuwait at fara til rýmingar og at fáa hjálp fram til teirra úr Irak. Taktikkurin hjá teimum sameindu var rætt og slætt at innibyrgja irak- isku hermegina í Kuwait, soleiðis at eitt nú tjóðar hirdan, ið helt til í eystara parti av Irak, ikki skuldi kunna koma henni ti hjálpar. Tað visti seg so, iraka 50 illa fyri flestu teir ÓVU seg y bardaga Og har tei teir sameindu alt ov sterk ir og kundu tí skjótt lætt gera deildirnar. Hóast roknað varð við at teir sameindu fóru at fáa nógv stríð við tjóðar- hirðini hjá Saddam Huss- ein, sum eru hansara bestu hermenn við nútím- ans útgerð, so gjerdist hetta ein lættari uppgáva enn hildið. Irakar bardust manniliga, men hermegin hjá teimum sameindu var so mikið nógv sterri og við hjálp av flogferum og tyrlum eydnaðist tað eftir stutta tíð at niðurberja tjóðarhirðina eisini og har- við hevði Saddam Huss- ein einki annað í at velja enn at taka við ellum krevum frá teimum sam- eindu. Frá at hava heimsins 4. stersta her, stendur hann nú eftir við einum sundur- sorlaðum landi og einum heri, sum er heilt oyði- lagdur. So legið tað nú ljóðar, so er ein av fortreyt- unum fyri stabiliteti í Miðeystri nú tann, at Irak má byggja upp sína hermegi av nýggj- um. Hetta sigur ein talsmaður fyri bretska verjumálaráðið við BBC. Hann vísir tó á, at talan er einans un at byggja út eina verju, um kann forða grannalondum ella eimum ymisku bólk andið til Libanon. Hverki fleiri av teim im arabisku londunum ella vesturheimurin annars eru hugað fyri at Irak verður týnt og at ávís av grannalond- unum fáa sær ein part irak vápnast av nýggjum ! Síða 15 av kekuni, ella at teir ymisku trúarbólkarnir og fólkaslegini heilt broyta verandi landa- mark hjá Irak. Í samreðuni við BBC sigur bretski talsmað- urin, at tað tænir ikki friðinum og stabilitet- inum í økinum, at Irak verður upployst. Tað er tverturimóti sera umráðandi at varð ve verandi landa- mark. Men til tess er fær ein her, sum er fer ur fyri at verja landið móti álopi og sum kann forða fyri, at ikki eitt nýtt Beirut og Libanon tekur seg upp i Irak og harvið ekir spenningin- um í øllum økinum. Lagnan hjá Saddam Nógv verður tosað og gitt um lagnuna hjá irakiska einaræðisleið- aranum Saddam Huss- ein, nú kríggið er av. Tað eru teir, sum halda, at hann fer ikki at klára at verða sit- andi leiðari í meira enn eina avmarkaða tíð afturat. Men hóast Saddam Hussein hevur megnað at stýrt landinum við harðari hond og út- ruddað alla andsteðu, so kann hann fáa trup- ulleikar at halda allar irakar óvitandi um tað, sum er farið fram í krígnum. So seint sum í gjár boðaði útvarpið í Bag- dad frá, at irakiski her- urin hevði vunnið kríggið og at Bush hevði biðið um vápna- hvíld. Men nú teir meira enn 200.000 hermenn- inir, sum eru tiknir fangar, skulu heim aft- ur til Irak, fara irakar at fáa sannleikan um kríggið og ósigurin at vita. Eygleiðarar siga, at tað tá verður torfert hjá Saddam Hussein at varðveita undirteku sína. Og frá grannalond- um sum Iran, ið higar- til hevur verið varið at havast at Saddam Hussein, ljóða nú redd- ir um at Saddam Huss- Hussein Oviss ein hevur skatt arab- isku sekina og at hans- ara herteka av Kuwait hevur verið eyðmýkj- andi fyri allar arabarar. Hóast amerikanarar ikki hava viljað sent herdeildir sínar til Bag- dad at taka Saddam Hussein, so er mangt, sum bendir á, at ameri- kanarar ætla at fáa hann frá við eðrum til- tekum. M.a. hava teir sett sum eitt krav, at búskaparligu tiltekini verða ikki sett úr verk fyrr enn Saddam Huss- ein hevur latið valdið frá sær. Men teir mongu eyg- leiðararnir eru ikki á einum máli. Summir teirra halda tverturí- móti at amerikanarar ynskja at hava Sadd- am Hussein sitandi, men ein nógv skerdan Saddam Hussein. So leingi hann ikki er ein hóttan móti sínum grannum, nú hann hev- ur mist stersta partin av hermegi síni, kann hann tó brúkast til at forða at landið alt ikki fer í upploysing og at tað verður eitt nýtt Libanon. Komandi dagar fara helst at geva okkum eina betri fatan av, hvussu verður við lagnuni hjá irakiska einaræðisharranum.