týsdagur 12. mars 1991síða 13

Nr. 49 — 12. mars 1991 Løntakarafeløgini hava vist å, at ein fyritreyt fyri, at hesin samfelagsbólkur kann vinna sær sømilig livikor er, at so stórur partur av lentakarunum sum til ber verður skipað- ur í felag. Onnur hava tó víst á, at hóast lentakararnir í Suðureuropa ikki í sama mun sum lentakarar norðanfyri eru skipaðir í felag, so eru viðurskiftini tó so ymisk, m.a. tí at sunnanfyri er stórur part- ur av teimum spurningum og teimum málum, sum um okkara leiðir vanliga eru ásett í hevuðssátt- mála, fyriskipaður við lógarásetingum. Fíggjarfreðingar meta, at tá ið innmarknaðurin fer at virka, fer hetta í fyrstu atløgu at føra við sær, at arbeiðsloysi økist. Men hetta verður mett bert at vera eitt fyribils fyribrigdi. Um nekur ár fer innmarknaðurin at føra við sær munandi fleiri arbeiðspláss, og arbeiðs- loysi í limalondunum fer at minka. Fleirtjóða fyritøkur og fakfelagsrørslan Tá ið innmarknaðurin fer at virka, verður lættari at leggja saman stór vinnu- virki, og kunnu hesi eisini betur leggja virksemi sítt í tí landi, har ið tey halda umsteðurnar vera bestar. Danska fakfelagsrersl- an hevur víst á vandan fyri, at hesar stóru fleir- tjóða fyritøkur kunnu seta kílar millum fakfelags- rerslurnar í teimum ymisku londunum, t.d. at fáa fakfeløgini at undir- bjóða hvert annað til sått- málasamráðingar um m.a. lenarviðurskifti, soleiðis at hesar altjóða fyritøkur gera av at reka virki í teimum londum, har ið lenarútreiðslurnar eru lægstar. Onnur, harímillum EF- nevndin, hava víst á, at virkini leggja sterri dent á onnur viðurskifti, t.d. at fáa vælútbúgvið arbeiðs- fólk, og at lenarsteðið í sær sjálvum lítið samband hevur við lenarútreiðslur- nar pr. framleiðslueind. Fíggjarligur stuðul frá EF Um Feroyar fara upp í EF, hevur stundum verið talað um meguleikan at fáa fíggjarligan stuðul úr økisgrunninum hjá EF. Sum kunnugt er ein fyritreyt fyri at fáa henda stuðul, at bruttotjóðarinn- tekan fyri hvenn íbúgva í limalandinum ikki er oman fyri ávíst mark. Í stabbamyndini niðan- fyri verður víst brutto- tjådarinntøka føroyinga fyri hvønn íbúgva saman- borin vid bruttotjóðarinn- tøkuna fyri hvønn íbúgva í hinum europeisku lond- unum. BRUTTOTJODARINNTØKA FYRI HVØNN ÍBÚGVA Í LONDUNUM Í EUROPA (1987) | 10,0 0,0 + Sum sæst å stabba- myndini er bruttotjóðar- inntøka føroyinga ein av teimum hægstu i Europa. Um Føroyar fara upp i EF, er ti, sambært gald- andi EF-reglum, neyvan møguleiki fyri størvegis Føroyar GR IS ML I L NL N 1000 US $ figgjarligum studli år EF- økisgrunnunum, kanska undantikid studul til ser- ligar vinnuætlanir. Heimildir: LO: EF, det indre marked og den sociale dimension. Ruth Nielsen: EF-arbejdsret Stanley A Budd og Alun Jones: The European Community Ledelse & Erhvervsøkonomi 1/90 Det Øk.Råd: Dansk Økonomi, des. 1990. Framhald av sidu 11 i løn, ella "2 tíð, og hetta mugu tey so ganga inn fyri. Sum nú er, eru fakfe- legini maktarleys, hava einki fíggjarligt grundar- lag, tí tey ongan arbeiðs- loysiskassa hava og onga skipan við landsstýrið, og spælt verður so uppá soli- daritet; er henda leiðin tann gongda leiðin??? Tað er líka sum um teir sáttmálar, ið fakfeløgini hava samrátt seg fram til við arbeiðsgevaran um lenarspurningar, eru heilt til fánýtis og til onga verð- sins nyttu; tað er sum um fakfelagspolitikkurin hjá tí arbeiðstakandi fjøldini er mistur á gólvið. Tað er ein legin solidari- tetur og fakfelagspolitikk- ur, ið fakfelagið hjá ar- beiðsgevarunum her ferir, at geva limum sínum loyvi til, hver sær, at fremja brot á verandi lenarsáttmálar og avtalur, uttan at samráðast við ar- beiðsgevarafelagið fyrst, sum síðan sjálvandi mátti samráðst við hini fakfe- løgini, um hvat og hvussu gerast skal við hesi fólk, sum bara fáa at vita frá sínum arbeiðsgevara, at nú verður hetta soleiðis, ella út, inn undir forsorg- ina við tykkum, um tit ikki makka rætt. Hetta ber ikki til, og tekur grundarlagið burtur undan allari fakfelags- rørslu, tað veri seg ar- beiðstakara- ella arbeiðs- gevarafakfelogini. Síðan eina rættleiðing til politikararnar, um at lata vera við at halda so forhánisligt og niðurset- andi um sínar veljarar og landsmenn, at feroyingar eru so latir og arbeiðs- skýggjandi fólk fram um ell onnur fólk í eðrum londum, sum fyri langari tíð síðan hava skipanir, ið tryggja fólkið í niður- gangstíðum og arbeiðs- loysi. Tað er ein vanærulig skomm, og hesa skomm- ina eiga allir teir ting- menninir, ið hava felt tey uppskot um arbeiðsloysis- stuðul, sum er komin niðan í Tingið, og síðan hava latið olmussu- stovuna rummistera við sínum olmussum, sum tey nú finna fyri gott. — Versogóðir, skommin er tykkara, vána framskygni og líkasæla, og hegra- vendar harramannalótir, — vit hava jú flokkar, sum helst sóu arbeiðsrætt og eini fakfelog, um tað læt seg gera, men tá tey nú einaferð eru komin, má man so bara liva við tí og Vit flyta voru Tygara Skjótt, trygt & bíliga Átaka okkum flutning frá hurð til hurð — og toll- avgreiðslu. Hastisendingar avgreiðast sama dag ella dagin eftir. Økonomisendingar fær móttakarin 2. ella 3. dagin eftir. Ringið 17377, so klára vit restina — uttan víðari hovaståk! Prisdømi Økonomisendingar år Dan- mark — iroknad heintan og koyrdar Tygum til dyrnar 2. ella 3. dagin eftir bilegging. 7 kg/160,- 10 kg/ 190, - 20 kg /330, - 51 kg og meira/ 14,50 fyri kg 30 kg / 480, - 40 kg/615,- 50 kg/805, - — Faroe Airways Transport F.A.T. Arkitektar verkfrødingar byggifrødingar og teknarar Nøvn sum Staedtler, Linex, Rotring og Faber Castell. Plottarapennar, vanligir pennar og onn- ur tekniamboð verða seld vid 40% i av- slåtti! Utsølan verdur månadagin 11. mars kl. 9.00—16.00. GRAFIA Jekaragøta 8, Tórshavn Yviri vid Strond 6 - FR 100 Torshavn Tlf. 17377 Fax 19377 DANMARK: Tømmerup Stationsvej 10, DK 2770 Kastrup Tlf. 32527080 - Fax 32527167 fe —>=8$&|6 v Marmuláta 1 kg Best og bíligast og í fittari leikuspann til bernini. Tit ringja alu j tlf. 11820 — vit skriva síðan royna at bera so i bandi, at fakfelagsrerslan ongan brodd fær fyri seg, og at man ikki missir buktina um báðar endar. Tey illasteddu fólk, sum leita sær hjálp, eru tey djarvastu fólkini, tað er ongin lett gongd at fara á sosialkontórið ella á kommunalin at biðja um olmussuhjálp, og tað er heilt avgjert, at talið er minst 3 ferðir so høgt sum tað, ið nú er boðað frá. Skrásett eru 600 fólk, men oll hini, ikki skrásettu, munnu vera í minst líka vánaligari steðu. Og eingin fer væl, av at annar fer illa, men sunt hevði tað helst verið fyri politisku menningina av politikarunum, at teir fingu loyvi at roynt henda ósigurin, tað má vera at bidda um olmussur, roynt tað á egnum kroppi, tí tá var ikki leingi, fyrr enn vend kom á skipanina. Hvussu nógv fólk eru nú drivin av landinum? Og sum nú hava sagt, eins og skaldið kvað: >Nú Før- oyar farvæl«. Fyri hesi fólk er ongin ivi um, at heimlandið er teimum líka so kært, sum í slíkum let- um, tá fólk ongan annan útveg síggja sær, enn at fara í útlegd, tá eru tað helst hjertu, ið sláa álvars- liga og tungt, hóast tey eru ung. Hvussu mongum fólk- um kundi ikki verðið bjargað arbeiði fyri 27 milliónir kr.??? Er tað ikki grúsomt, at so lítið demokrati skal finnast í einum demokrat- iskum landi!!! Tað er ikki skilagott, men ósolidar- iskt at geva SEV loyvi til at halda fram, sum um ongar broytingar í okkara samfelag vóru hendar, tí SEV er ikki húsvilt sum so mong onnur. Jú, lótirnir eru nógvar, og medaljurnar við. Og vit, sum fóru maður av húsi á val, tí tað 3 eggj- aða hjúnabandið í Nesin- um tók hjúnaskilna, grundað av 13 mill. kr., sum skuldu nýtast til ar- beiðsskapandi tiltek, nú teir hevdu lensað allar kassar, sum í Nesinum vóru, og eingin verður sjúkur av podagra ella livrasjúku, um allir kassar eru tómir. Nei, roysnisverkini eru mong og skitin, og geva hesi mongu roysnisverk okkum feroyingum góðar grundir til at ræðast, meira teirra dálking (forurening) á okkara lards- og fólkamenning enn kjarnorkuverkið í Dc inreay kann forvolda okkum vid sinum geisla- virkni. er