leygardagur 6. apríl 1991síða 19

Nr. 64 — 6. apríl 1991 FR BI » # Á tíðindablaðið I f€[[[[[[f[|[f[[[f||——— Stríðsmaður lagt árarnar inn Til minnis um Arna á Rógvi Í dag verður Arni á Rógvi í Vestmanna bor- in til hvíldar. Í vikuni legði hesin stríðsmaurin í føroysku arbeiðara- rersluni árarnar inn. Fjørdurin var rógvin. Ikki altid i silvitni. Nei, onkunti breyt í bæði borð. Ivist ikki í, at Arni á Rógvi kundi líta aftur á eitt minnis- og hendinga- ríkt lív, tí hann var virk- in á so mongum økjum. Feroya fólk kenna hann sum mannin, sum var stjórnarlimur í Fer- oya Arbeiðarafelag í 42 ár. Frá 1944. Eitt skifti var hann formaður — frá 1956 til 58 — og í mong ár var hann næstformað- ur í meginfelagnum hjá foroysku arbeiðarafelog- unum. Eisini minnist Feroya fólk Arna sum kapp- róðrarmannin. Í mong ár var hann róðursmaður á Vestmenninginum, og mangan sigurin bar hann saman við báts- manningini heim til Vestmannar. Sigrar í róðri og sigrar í fakliga stríðnum at skapa feroysku arbeið- arafjøldini lønarligar og sosialar åbøtur og rætt- indi. Føroyski lønarbeidar- in hevur tí nógv at takka hesum fróða, vælmein- andi og vituga vest- menninginum. Hugsið tykkum, í 45 ár í fakligum arbeiði. All- ar samráðingarnar og allar ferðirnar til Havnar til fundir. Undir umsteð- um, sum ikki kunnu sammetast við umsteð- urnar í dag. Nei, mangan baldrut- an túrin hevði hann við Ólavi av Vestmanna til Kvívíkar. Síðani í bili til Kollafjarðar og við mjólkarbátinum til Havnar. Og onkra ferð- ina gekk hann í kavaroki úr Kollafirði til Vest- mannar. Í mong ár fingu teir minni í fundarpeningi enn daglenin sum vrak- ari var í Vestmanna! Arni á Rógvi hevði longu fakligar royndir, tá hann varð valdur í stjórnina í FA í 1944. Og orsekin til at hann varð valdur í stjórnina, var helst hon, at vestmenn ingar stóðu saman við havnarmonnum, sun havdu noktað at lossa ein koldampara, tí teir vildu trýsta arbeiðs- - lossadur i keypararnar at hækka viðbótina upp i eitt oyra. Båturin varð heldur ikki Vestmanna, og stutt eftir varð Arni valdur í stjórnina í FA. Hann hevði tí drúgvar royndir at byggja á og hesar gav hann teimum yngru, sum tóku við i FA fyrst í áttatiárunum. Hann var ikki ein av teimum, sum bara helt uppá sítt, ella tað gamla. Nei, hann livdi í nútíð- ini, og dugdi einastand- andi væl at seta seg inn í tær avbjóðingar, sum okkara fjøltåttada sam- felag setir. Hansara lutur lå til dømis ikki eftir i merkja- målinum, tå tad av sonn- um leikadi å og mong lótu seg tela av dóma- dagsprædikum og hótt- anum arbeiðskeypar- anna. Hann ivaðist onga lotu i, at tað kundi ikki vera rætt at seta eina skráseting av flakafólk- um í verk, uttan at málið fyrst varð lagt fyri fólk og feløg. Soleiðis minnist Før- oya fólk Arna á Rógvi. Í heimbygdini Vest- manna hevði hann eisin álitissterv. Í nevndini í arbeiðarafelagnum frá 1939 til í áttatiárunum — nærum fimti ár. Og løngjaldsstovuna fekk hann setta á stovn í 1957 og hevði hana um hendi til fyrst í áttati- irunum var stýrisiimur i nógv ár og eisini formaður. Har- umframt hevði hann onnur álitisstorv. tann soknar- Ikki spardi hann seg. Hann var álitismaður og hann var hugsjónarmað- ur. Men at átaka sær slík álitissterv er ikki altíð ein dansur á rósum. Eis- ini hann merkti kaldliga lotið og tær ódámligu síðurnar av mannalynd- inum. Ikki sakaði tað hann so nógv. Men tað harmaði hann, tá hans- ara nærmastu eisini fingu tað at kenna. Hann hevði eisini onn- ur — meira jarðbundin — áhugamál. Góður var hann við kríatúrini og seyðurin hevði hansara stóra áhuga. Ikki sjáld- an hevði hann ampa av seyðinum, tá tað dró út at sleppa heimaftur frá samráðingum ella fund- um í Havnini. Og sum so vestmenningur, hann eisini >skorðamað- mangur var ur« í mong ár. Grindaformadur var hann eisini til fyri fåum árum síðani. Av sonnum ein álitis- maður. Ein merkismað- ur av teimum fáu. Tað var ein fragd at koma á tal við hann ella hava okkurt við hann at gera. Vinsælur og fyrikom- andi. Spelkin sum ein unglingi til fyri fáum ár- um síðani, tá hann fekk eitt nos. Tá Arni á Rógvi legði frá sær sum stjórnarlim- ur í FÁ í 80 ára gamal, varð hann gjerd- ur heiðurslimur num Friðhalgað veri minnið um Árra 1981, felag- jóhann ryrpøvve Síða 19 Nýggj oljumið skunda undir marknaðarsamráðingarnar millum Føroyar og Bretland Fundur verður í Keypmannahavn týsdagin Orð: Jan Miiller Týsdagin 9. apríl verður fundur í Keypmannahavn um marknaðarósemjuna millum Feroyar og Bret- land. Hetta er framhald av fundunum, sum vórðu hildnir í Keypmannahavn og í London í fjør. Samráðingarnar um markið millum Feroyar og Bretland og hver eigur ognarrættin til land- grunnin hava annars ligið stillar í fimm ár — til bretsku myndugleikarnir í fjør bóðu um at fáa tær uppafturtiknar. Arni Olafson, serkenur í foroyskum málum í danska uttanríkisráðnum, hevur luttikið í øllum hes- um samráðingum og skal hann vera við nú týsdag- in. Harafturat luttaka Halgir W. Poulsen og Dánjal Nolsee. Spurdur um bretska ynskið at fáa gongd á aft- ur hesar samráðingar hev- ur nakað at gera við søg- urnar um, at olja er funnin millum Bretland og Fer- oyar, sigur Árni Olafson, at tað hevur ein sjálvandi loyvi at gita. — Vit vita, at bretar, tá teir í seinastuni hava givið nýggj loyvi at bora eftir olju, hava otað seg nærri og nærri upp at føroyska markinum, og tad rokni eg eisini vid er ein orsøkin til, at teir hava vist åhuga fyri at taka uppaftur marknadarsamrådingar- nar. Arni Olafson sigur víð- ari, at bretari í sambandi við hesi boriloyvi hava beinleiðis umsitingarligan tørv á at vera heilt greiðir yvir, hvar markið gongur. Heldur tú tað er bretski oljutdnadurin, sum hevur skundað undir ynskið at fáa gongd á hes- ar samráðingar? — Soleiðis haldi eg væl ein kann skilja tað, nú vit frætta, at olja skal vera funnin úti á víðum havi hesar nráðingar hava so ligið lar í fimm ár og eru eft retskum ynski uppaft cnar. - ir hetta ynski teirra r hava funnið olju á m, har teir als ikki he oknad við ai finna olju — Nú veit eg ikki, hvussu víða teir hava funnið olju, men tá ein sær, hverji nýggj eki teir hava boðið út, so kann ein og hver, sum dugir at lesa sjókort, síggja, at teir nærkast sjálvari miðlinj- uni millum Hetland og Feroyar, og tí hava teir ein objektivan terv á at vera heilt vísir í, hvar mið- linjan skal ganga. Ósemjan Hóast lítið hevur verið tosað og skrivað um marknaðarósemjuna mill- um Feroyar/Danmark og Bretland, so er hetta mál- ið rættiligt >-spreingi- stoff« — serliga nú olja verður funnin í ekjum, sum enn eingin við vissu veit, hver eigur ognar- rættin til. Ósemjan millum londini snýr seg um fleiri ymisk eki. Høvudsspurninguri er um sjálvan landgrunnin ella kontinentalsokkulin. Nær og hvar er hann naturlig leingjan av meginlandinum! Her hava bæði londini boðað frá, at tey kanna sær landgrunn- in, og tær fráboðanirnar umskarast summa staðni. Tað er ein lítil ósemja um miðlinjuna millum Føroyar og Hetland. Her er serliga eitt eki millum Munkagrunnin og Skot- land, sum báðir partar gera krav uppá — eitt eki, sum feroyskir fiskimenn væl kenna. Eitt sindur størri er Ó- semjan um millum Føroyar og norðasta part- in av Skotlandi. Og so er tað ósemjan um ekið uttanfyri 200 fjórðingar vestan fyri Rockall. Hetta er tað stersta ekið, ósemja er um. Feroyingar siga, at tað er føroyskt, bretar at tað er bretskt, írar at tað er írskt og eisini íslendingar gera krav uppá tað. Herfyri samdust so bretar og írar, hvussu teir skulu býta landgrunnin, og tað, sum teir hava býtt sínámillum, er eisini tað ekið, sum bæði feroyingar og íslendingar gera krav uppá. ekið Bretar og írar hava vniliga býtt ekið síná- millum sum um at tað ikki vóru onnur krøv, men tað eru onnur krøv, og tað hava teir eisini fingið at vita, sigur Árni Olafson — Spurningurin er nú, hvussu ein tulkar heimild- irnar í havrættinum í sam- bandi við at kunna kanna sær landgrunnin sum eina natúrliga leinging av sín- um egna landi Bretar og írar meta Rockall-Hatton-platoið vera eina leinging av Bret- landi ávikavist Írlandi. — Vit og íslendingar halda tað vera eina leing- ing av Feroyum og Ís- landi, sigur Árni Olafson. Hann sigur víðari, at bretar hava ikki dult fyri, at teir hava givið oljufe- løgunum loyvi at gera kanningar á víðum havi, men teir hava eisini undir- strikað, at teir hava ikki givið boriloyvi í um- stríddu økjunum, sum samráðingarnar nú skulu snúgva seg um. Árni Olafson sigur at enda, at samráðingarnar um marknaðarósemjuna eru eitt gamalt mál og hava sum so ikki beinleið- is nakað við aktuellu olju- leitingina at gera. — Men tað er sjálvandi greitt, at samráðingar- nevndin í sambandi við marknaðartrætuna við Bretland eisini roynir at fáa tekar upplýsingar frá jarðfreðingum um, hvussu tað stendur til við teimum jardfrødisligu sjónarmiðunum. Skal tað tosast um eina natúrliga leinging av meginlandin- um, so kemur jardfrødin heilt natúrliga inn í mynd- ina. Og har koma vit so $ HÚSAGLUGGIN Gluggin til ta foroysku fa- miljuna. Sera smidligur og lættur at handfara. Ramma karmur og beslag 100 mm breitt. Stødd etfif ynski Tilboð givið óbindandi. Biligari og betri? “> --- øæy FØROYAR € í - sita ser Fx já skjótíhur ber "tv 370 Miðvágur - Tit. 32811 =Yhnéso: poru Teletax 33073