fríggjadagur 10. mai 1991síða 14

Síða 14 Góðsking gevur , tvífalt arbeiði Í mun til blokkframleiðsluna vit hava í dag gevur arbeiði við góðskaðum fiskavørum dupult so nógv arbeiði. Hetta er kærkomið hjá teimum, sum einki arbeiði hava í dag, segði Tummas Arabo, landsstýrismaður í róðu síni á landsfundinum hjá Javnaðarflokkinum. Til seinasta legtingsval bjóðaði javnaðarflokkurin seg fram við sínum poli- tikki at leggja til rættis eina framtíð fyri hetta land og hetta fólk, soleiðis at vit framvegis fara at hava eitt gott samfelag at liva í við teimum avbjóð- Landsfundur '91 Javnaðarflokkurin ingum, hetta ber í sær. Vit vunnu valið, og eru nú í landsins stjórn, og er tað hetta vit skulu um- reða á hesum landsfundi: Hvat fram er farið higartil og hvussu kósin verður frameftir. Tað er einaferð so, at tá ein skal leggja nakað til rættis, so er ein noyddur at taka steðu út frá tí veruleikanum í dag, og og veruleikin er ikki tespilig- ur. Vit liva í eini kreppu- tíð. Men veruleikin er her og út frá hesum mugu vit so byggja framtíðina. Nú hevur tað ongantíð ligið til mín at heft meg rættiliga nógv við tað farna. Tað er eftir mínum tykki nakað, sum er farið, og farið er farið. Men kort- ini, vit mugu læra eitt, og tað er, at tað er í fram- tíðini vit skulu liva, í nú- tíðini taka vit bestikk út frá, men fortíðini vit læra av. Hyggja vit stutt aftur og spyrja okkum sjálvi: hví er henda kreppustød- an íkomin? skulu Ja, eg má svara fyri meg, at kreppan kom ikki óvæntað. Vit sóu hana øll koma. Vit royndu at siga frá, at her fór at enda galið. Niðurgangstíðir fóru at koma. Eingin trúði rættiliga uppá okkum, og eg kann siga fyri mítt val- dømi, at eg bleiv blakaður út úr tinginum. tí eg ikki legði i at »hyla« í opti- mistakórinum saman við hinum valevnunum til løg- tingsvalið 1988. At kreppubrotið gjerd- ist eitt grunnbrot var, takkað verið veikum landsstýrum, sum sótu frá 1988-1990 og sum ongantíð funnu arbeiðs- lagið. Orsøkin til kreppuna Orsøkina til kreppuna finna vit longur afturi i tidini. Eg kann nevna, at i tidarskeidinum frå 1984 til 1988, tå var ein av høvudsfeilunum i samfe- lagnum, at vit høvdu eitt 4-flokka landsstyri, sum var alt, alt ov veikt til at kunna skera igjøgnum og kunna stjórna samfelag- num eftir sunnum hug- sjónum, sjálvt um vit vóru við í stjórn. Tey 4 árini fekk, við vælsignilsi frá okkara borgarligu flokkum, ein púra ótálmað asosial liberalisma loyvi til at virka í samfelagnum. Vit stóðu maktarleysir sum flokkur at gera nakað við hetta og ell spældu við í hesum kóri, bæði vinnu- lív, bankar, seluorganis- tiónir, ja, ell spældu við eftir lagnum: eg skal nera at mær, vertin á hvat ann- ar fær. Ein ótálmaður, ódámlig- ur sjálvdráttur, ið ikki tók samfelagslig fyrilit. Hetta var fortíðin og hesum eiga vit at læra av. Vit skulu vita, at slíkt eigur ikki at henda aftur, tí so fer samfelagið púra í sor. Eitt og annað er, bendir á, at bæði vinnulív og bankar eisini eru greið yvir hetta. Vit gjerdu í heyst ein samgongusáttmála við fólkaflokkin, og í hesum samgongusáttmála liggja linjurnar fyri tí politikki, vit fara at fera næstu 4 árini. Sjálvandi fær javnaðar- flokkurin nógv kastað fyri, m.a. um givin vallyfti og vónirnar hava verið stórar. Eg skal ikki koma so nógv inn á tey vallyfti, sum javnaðarflokkurin gav fyri valið, men eg minnist sertakliga eitt vallyfti, sum varð givið. Tað gav eg sjálvur. Eg skrivaði eina grein í Sosialinum, og lyftið var, at komu vit í landsins stýri, so skuldi fólk okkara bróta upp um arm- ar og fara til verka beinan- vegin og ikki fara út í Tinganes at skriva brøv til hvenn annan ella sita har og nýta alla tíðina til klandur og kegl. Tað vallyftið hevur hild- ið. Vit eru farnir til ar- beiðis í Tinganesi og hava fingið málseki at arbeiða við. Målsøkini Tey målsøkini, sum eg sjålvur siti vid, eru: idn- aður og vinnulívið á landi, handilsmál, turisma og menningararbeiði sum so. Øll minnast vit í flokk- inum, at her var eitt sindur av tvídrátti, um javnaðarflokkurin nú hevði valt rætt, tá hann valdi hesa vinnulivsgrein at umsita, at hann valdi åt umsita vinnulivid å landi og læt fólkaflokkin fáa vinnuna á sjónum. ' Hetta kunnu vit altíð kjakast um, men endaliga stødutakanin til okkara málseki varð, at vit vóru fleiri í javnaðarflokkinum, sum mettu, at skal tað foroyska samfelagið koma aftur á fetur, skulu vit aftur fáa eitt hampuliga gott samfelag at liva í, so mugu fleiri virði koma inn í samfelagið. Meiri pen- ingur má fáast fyri tað ar- beiði, sum verður gjørt í samfelagnum. Vit mugu við eðrum orðum fáa meiri burturúr tí ráveru, vit hava, og vit mugu gera nakað við meguleikarnar at fáa meiri ráveru, tað verið seg ráevni antin hetta er fiskur, olja ella hvat tað nú kann vera. Við eðrum orðum: vit settu okkum á tað máls- ekið, har vit vænta, at virðisekingin kemur og har vit meta, at hon má koma, um hon skal koma samfelagnum til góðar. Hetta hildu vit vera eitt eki, sum javnaðarflokkur- in átti at umsita og syrgja fyri, at nakað varð gjørt við tað. Ætlanin Hvat gera vit so? Hverjar eru ætlanir okkara? Hugsa vit um fiskiídn- aðin á landi, so minnast vit ell, at tey seinastu 20 árini hevur loysunarorðið í hesum samfelagnum ver- ið: góðsking. Her er bara Nr. 86 — 10. maí 1991 einki hent. Onkur spyr, hví vit nú skulu góðska veruna, tá prísirnir á hálv- fabrikata og 6vidgjørdum fiski eru eins høgir og fyri góðskaðan fisk. Jú, tað er ein góð grund fyri at meirviðgera fiskin. Eg kann taka eitt dømi i blokkframleiðslu í fiski- ídnaðinum, sum í dag nýt- ir umleið 25 tímar pr. tons. Hon kann lættliga broytast til meira við- gjørdar verur, og tá liggja 50 tímar pr. tons eftir í landinum. Tað hevur sanniliga nógv at siga. Tað er sanniliga kær- komið fyri tær tómu hend- urnar, sum í dag einki hava at gera. Vit kunnu skunda undir góðskingina við at nýta ein part av tí fiskivinnu- stuðuli, sum kortini verð- ur nýttur til at meirvið- gera verurnar, soleiðis at vit benda okkara fiskiídn- að til tann ídnað, sum vit tosaðu um áðrenn valið: ein veruligan matvøruidn- að, har vørurnar verða framleiddar i Føroyum og koma nærri brúkaranum. Tað gevur meiri virksemi í landinum, tað gevur meiri virði til landið, og tað er hetta virðið í tí grund- leggjandi ídnaðinum, sum poor HAGA 7 í