týsdagur 4. juni 1991síða 17

102 4. juni 1991 Danir tosa nú aftur um folkatingsval Poul Schlúter avhoyrast í Tamil-málinum i gjár Í Danmark verður nú aft- ur tosað um fólkatingsval í ótíð. Tað eru umboð fyri annan av stjórnarflokkun- um, Vinstra, sum siga, at er ætlanin at koppa KV- stjórnini nú, so eigur at verða útskrivað nýval heldur enn at ein onnur stjórn undir javnaðar- leiðslu skal taka við. Tað er Tamil-málið, sum spekir í donskum politikki í letuni og hevur gjørt tað leingi. Men í gjár kundi so ein avgerandi vend henda í málinum, sum enntá kann hava við sær, at sjálvur forsætisráðharrin er noyddur at leggja frá sær. Poul Schlúter skuldi í gjár geva frágreiðing og svara spurningum i ti kanningarnevndini, sum Hægstirættur hevur sett at savna allar neyðugar upplýsingar i Tamil- málinum. Forsætisráðharrin hev- ur áður sagt frá fólkating- sins reðarapalli, at einki hevur verið hildið dult, »fejet under gulvtæppet«, i målinum, sum hann mål- bar seg. Tad hevur tå vist seg, at tær ymisku frågreidingar- nar frá bæði embætis- monnum og politikarum samsvara ikki, og spurn- ingurin er nú, hvussu nógv Poul Schlúter hevur verið vitandi um royndir- nar at forða familjunum hjá tamilum í Danmark at koma til Danmarkar av møguieikan I Hevur Schlúter verið vitandi um málið og einki hevur gjert fyri at kk tað, so kann hann blíva demdur samsekur saman við sínum fyrrverandi løgmålarådharra, Erik Ninn-Hansen. Eisini fólkatingsins formaður, Clausen, kann missa sítt formansstarv orsakað av málinum. Hann skal meguliga eisini hava vitað meira, enn hann hevur greitt frá frá fyrstan tíð. Tað er hetta, sum Hægsti- rættur nú skal avgera. Um so er at Schlúter hevur sagt ósatt og hevur vitað meira um málið, enn hann hevur upplýst, so fer tað uttan iva at fáa av- leiðingar fyri hann sjálvan og stjórn hansra. Men tað fer at ganga upp til eitt ár, )ySa ådrenn Hægstirættur kemur við einum dómi i málinum og so leingi vilja fleiri av politikarunum á Christiansborg ikki bíða. Ein teirra er Erhard Ja- cobsen í CD-flokkinum. Hann sigur, at fer Tamil- málið at gera stjórnina veikari, so eigur hon at leggja frá sær. Men hann undirstrikar, at eitt nýval boðum fyri Vinstra vilja hava nýval, um stjórnin skal leggja frá sær nú. Hetta málið er als ikki egnað til at fáa eitt nýval uppá, sigur Erhard Jacobsen við Det Aktuelt. Hóttanin frá Uffe Ellemann-Jensen kann bert skiljast sum ein hóttan móti teimum kon- servativu, tí Vinsta stend- ur til at fáa fleiri atkveður enn teir konservativu við eitt møguligt nyval, sigur Erhard Jacobsen. Hann sigur, at tá heili trý av teimum borgarligu blødunum í oddagreinum hava skrivad, at stjørnin må fara frå, um hon missir fólksins álit orsakað av tamilmálinum, so eigur hetta at viga tungt. Teir radikalu siga, at spurningurin um avleið- ingar fyri stjórnina eigur ikki at gerast aktuellur fyrr enn ein dómur fyri- liggur í málinum. Hetta heldur Erhard Jacobsen vera óneyðugt. Tað er ikki uppgávan hjá rættinum at siga, antin stjórnin er Frie 110 Hana en? K ari, so må hon skiftast ut Vit hava ikki bundið okk um til javnaðarflokkin, líka so lítið sum vit hava bundið okkum til stjórnina, sigur Erhard Jacobsen við blaðið Formaðurin í Radikala flokkinum Marianne Jel- ved er ikki samd við Er- hard Jacobsen. Hon ynsk- hesa ir helst at sleppa undan at skula taka steðu í Tamil- málinum fyrr enn rættur- in hevur gjert ein úrskurð Men eg kann blíva noydd til tað, viðgongur hon yvirfyri Det Aukuelt. Hon heldur tað tó ikki vera rætt at avgera lagn- una hjá stjórnini út frá tí, sum bleðini nú skriva og meina. Frie Bjørn Engholm formaður í týska lavnaðarflokkinum - møguliga komandi samveldiskanslari í og mætast maður í Europa um Týskalandi aldarskiftið! Týski javnaðarflokkurin hevur fingið nýggjan for- mann. Tað er tann 51 ára gamli Bjørn Engholm úr Slesvig-Holsten. Hann var nærum einmælt valdur til nýggjan formann eftir Hans Jochen Vogel og verður tað sostatt helst hann, sum skal royna at tryggja sosialdemo- kratunum valsigur við valið í 1994. Eyðgleiðarar siga, at við valinum av Bjørn Engholm, hevur flokkurin fingið ein sera góðan og vælumtóktan leiðara, sum kann koma at vinna eitt komandi val og harvið gerast nýggjur týskur samveldiskanslari eftir Kohl. Bjørn Engholm er nevniliga ein av teimum mest vælumtóktu týsku politíkarunum i dag. Hann er sera sidiligur og hóvligur bæði í framferð og í orð og tal og er maðurin, sum ongantíð leypir fram av men altíð heldur seg til sakina og reiðiliga og væl leggur síni sjónarmið fram. Endurnýggjan Bjørn Engholm umbodar sum so nakað nvit tyskum politikk:. Vid og hvørki undir- ella yvirmeta mål, tå heldur rødu ella lutickur i politiskum orðaskifu Tá hann varð valdur til formann á landsfundinum hjá týska javnaðarflokkinum Bremen nú um dagarnar ávaraði Bjørn Engholm at brúka og stór og breggjandi orð í samband við hendingarnar í Eystureuropa. Hann visti / á týdningin, at vit í vestureuropa royna at stuðla londunum eystanfyri at fáa hesi nýggju demokratiini á føtur bæði búskaparliga og mentanarliga. | -Bert vid at fremja ein politik, sum byggir å sosialt rættvisi og vist- frødiliga nyhugsan kunnu vånimar vit hava til Eyst- ureuropa gerast veruleiki. Ongantid hava tær sosial- demokrausku Mugu berjast móti fatækradømi arbeiði. verja umhvervið. fremja avvápnaðin og byggja brúgv 3 ríka og tað fátækra Europa segði hann. Hann vísti á, at týski javnaðarflokkurin er eitt av ambodunum at røkka hetta mål. Nyggi formadurin i tyska javnadarflokkinum er fyri marknaðarbúskapi knýtt at sosialum medviti. Hann er heitur talsmaður fyri EF og heldur, at demokratiið í EF eigur at mennast. Hann er fyri at halda fram við avvápnaðinum og heldur, at Týskaland eigur at standa á odda í bardaganum móti svongd, fåtækradømi og umhvørvisdålking. honum hevur flokkurin fingid ein ungan leidara, og tað hevur nógv at siga, men tað er so ikki bara aldurin, sum er ein end- umyggjan í flokkinum. Hesin pipuroykjandi og sera mentanaråhugad! norðurtýskarin gevur eina heilt nýggja mynd av týska javnaðarflokkinur enn undanmaður hansara Hans Jochen Vogel. sum er stjórnarleiðari i landspart- inum Slesvig-Holsten, dylur ikki fyri, at hann hevur áhuga fyri ødrum enn politikki. Hann brúkar nógv av tíð síni at røkja Engholm, áhugmál innan list, mentan og bókmentir og eisini ítróttur hevur hansara stóra áhuga. Hann ber orð fyri at vera ein lívsnjótari sum fáur. Góður við Norðurlond Bjørn Engholm hevur norðurlendskar røtur. Ætt- frændir hansara komu úr Svøriki fyri 200 árum síð- ani. Hann hevur sera stóra virðing fyri Norðurlondum og er helst tann týski poliukarin, sum hevur havt mest samband við Norðurlond. Eygleiðarar halda, at við honum sum samveldis- kanslara fara enn fastari knýtt Norðurlond og meta komandi bond at verða millum Týskaland. Teir eisini, al samveldiskanslarin i Týskalandi fer at cita Bjørn Engholm , og at hann fer at vera mætasu stjórnarleiðarin í Europa um aldarskiftið. Bæði bein á jørdini Nýggi formaðurin í týska javnaðarflokkinum er ikki maðurin, ið brúkar stór orð og herrróp á ti politiska leikpallinum. Hann roynir heldur at hava bæði bein á jørdini Við í ST-herliði -Tað eigur ikki at vera neyðugt at kriggjast, men tyskarar ciga at vera vid i teimum friðarvarðveitandi deildunum undir ST. Her eiga vit at læra av okkara norðurlendsku grannum, har tað er semja um, bæði til vinstru og høgru, at luttaka í friðarvarðveitandi arbeið- inum hjá ST segði Bjørn Engholm í réðu síni á landsfundinum í Bremen. Hóast Bjørn Engholm ikki automatiskt verður kanslaraevni hjå flokkinum, nå hann er valdur til formann, so ivast ongin í, at tað bara er hann, sum kann tyggja flokkinum ein komandi valsigur. Bjørn Engholm er ikki heilt ókendur i Føroyum Hann vitjaði í Førovun fyri nøkrum árum síðan umboð fyri javnadarflokkir