týsdagur 4. juni 1991síða 16

Søgulig friðar- avtala í Angola Tad 16 ára langa borgara- kríggið í afrikanska land- inum Angola endaði fríggjadagin, tá ein søgu- lig friðaravtala varð und- irskrivað av tí vinstra- sinnaðu stjórnini og upp- reistrarrersluni UNITA Avtalan varð =undir- skrivað í Lissabon av teimum báðum leiðarun- um, José Euardo dos Santos forseta og Jonas Savimbi. Við hesi avtaluni er eitt av teimum drúgvastu kríggjunum í Afrika av. Áðrenn Angola fekk sjálv- stýri frá Portugal hevði verið kríggj móti portu- gisisku hjálandaharrun- um í meira enn 14 ár. So- steðga pnahjálpini ti ávikavist stjórnina og uppreistrarrersluna. Talan er um eina rætti- liga týdningarmikla friðaravtalu. Hetta var luttøkan við undirskriv- ingina eisini prógv um. Har var nevniliga eingin minni enn ST-aðalskrivar- in Perez de Cuellar og ovasti fyri OAU, sum er felagsskapurin fyri afri- kanska eind. ST fer nú at senda eina friðarvarðveit- andi deild til Angola at tryggja at partarnir ikki statt hevur kríggj verið í landinum í meira enn 30 ár. Tilstaðar tå avtalan bróta avtaluna. varð undirskrivað, vóru Eisini skulu fræls val amerikanski uttanríkis- haldast í Angola undir ráðhrrin James Baker og Umsjón av ST. Hesi verða sovjettiski = starvsfelagi í September ella november komandi ár. Tey skulu tryggja landinum fleir- flokkaskipan. Higartil hansara, Aleksandr Bess- mertnykh. Bæði stórveld- ini hava lovað, at tey vilja ) 4 Jun 19 7 f NN Y Á } 4 Í Í h J Hua S C ? N T + 1 | 7 SA á Q I | | SÍL 5 Á Í 5 þ 8 i KuoanzaNt= —— Kat 6 Fa 1 AA SV am Wsobet/e pengue'gó Á atehaó“ | Pi } | Í; Á Rhodesia | C ? 3 | + Rå so H | 5 | 5, Nya sála ! tosa“ a A hevur bert flokkurin hjá MPLA, tí vinstravendu stjórnini havt loyvi at virka í landinum. Flokkur- in hevur verið stuðlaður av Cuba og Sovjetsam- veldinum. Nína fald S 4. Brundtland í Stórtinginum: Noreg byrjar samráðingar við EF í 1993 helst at byrja samráðingar við EF Norðmenn fara um meguligan limaskap longu í 1993 — við tí fyri evg søkja um lima skap ! 1995-96 letta upplýsti norski forsætisráðharrin Gr land x it um um FØS-avtaluna var limirnir vóru mest spentir um, hvat Gro Harlem Brundtland for at siga um stødu Noregs i einum framtidar Europa. Hon segði, at Arbeidara- flokkurin fer ikki at broyta tímaætlanina fyri tað, um Sveríki og onnur EFTA-lond sekja um limaskap nú. — Tað hevur ongan skund í dag at koma til eina niðursteðu um steðu okkara til limaskap. Men innari marknaðurin er ein veruleiki frá 1. januar 1993. Tí hevur i vid eini EØS-avtalu. Vit leggja upp til at gera eina tað skund nidurstødu å landsfundin- um i 1992. Um vit koma at tad er gott fyri åpnet statsminis- e kan starte EF- t medlem fra ekke konklusjoner. reket hun. i 1993, segði hon. Hon visti å, at tey lond, sum byrja samrådingar vid EF i 1993 um lima- skap i fyrsta lagi kunnu gerast limir i 1995-96. Hon helt eisini, at EF fer at hava samrådingar vid øll hesi lond undir einum heldur enn at samrådast vid hvert landið sær. Funnust at Brundtland Tá Gro Harlem Brundt- land hevði sagt hesi orð- ini, tók formaðurin í Sent- erflokkinum, Johan J. Jakobsen, orðið og vísti á, at nú var orðaskiftið um EF-limaskap av álvara byrjað. Bæði hann og leið- arin í Kristiliga flokkinum funnust harðliga at Brundtland fyri hennara positivu EF-signal. Teir hildu hetta vera álitisbrot Noreg at sekja um lima- skap í EF, kann Noreg byrja samráðingar við EF € Johan J. Jakobsen konstaterte efter Brundtlands inn- legg at EF-debatten nå er i full gang. Regjeringen måtte tåle kritikk fra flere partier for FØS-prosessen så langt. Bare Høyre uttrykte nærmest uforbeholden støtte til Regjeringens arbeide med EØS-avtalen. hs. Af AAA. vid veljararnar, sum ikki hava vitad, at talan kann vera um eina EF-umsókn áðrenn næsta størtings- val. — Fyri seinasta stór- tingsval legði Arbeiðara- flokkurin lok á EF-orða- skiftið. Nú verður lagt upp til, at meguleiki er at sekja um limaskap, áðr- enn 1993. Hvat mandat hevur fólkið givið stjórn- ini á hesum eki, spurdi SP-leiðarin, Anne Enger Lahnstein. Forkvinnan í Arbeiðara- flokkinum vísti aftur skuldsetingunum og segði, at flokkurin hevði als ikki tikið steðu í málinum ella bundið seg til nakra ávísa loysn. Hon segði, at royndir- nar hesi bæði seinastu ár- ini hava vítt, at tað besta er at lata allar møguleikar standa opnar og ikki binda Noreg til eina ávísa loysn, skrivar norska blaðið Aftenposten. Bert ein av flokkunum í norska stórtinginum hev- ur sagt seg vera fyri lima- skapi í EF. Tað er Hegra. Avtalan skjótt undirskrivast Tað, sum í letuni hevur skund, er at fáa eina av- talu millum EFTA og EF, sum skal tryggja eitt nú Noregi møguleikan at sleppa inn á EF-markn- aðin uttan tollmúrar. Avtalan skal undir- skrivast 24. juni, men tað er óvist, um partarnir klára at koma ásamt um eina avtalu til ta tíð. Hóast meginparturin av avtaluni er greiður og klárur til at undirskriva, so eru enn nekur mál, sum semja ikki er fingin um. Her er m.a. fiskivinnu- spurningurin Spania krevur framveg- Kiræ na! 1OrSkun Fiskivinna enn klandursmál Fyri at fáa glið á í hesum spurninginum, hava part- arnir funnið eina neyð- loysn, sum sigur, at EFTA-lond og EF-lond skulu royna at gera onkra avtalu um fiskirættindi sínámillum, t.v.s. uttan um eina EØS-avtalu. Roknað verður við, at m.a. norðmenn fara at lata spaniólum ávís fiskirætt- indi í norskum sjógvi, sum part av eini avtalu millum londini. Hetta er tó enn heilt óvist, tí mótsteðan í Noregi er stór at lata sponskum skipum megu- leikan at fiska í norskum sjógvi. Men her verða norðmenn helst noyddir til at slaka, vilja eygleiðar- ar vera við.