leygardagur 17. august 1991síða 18

Síða 18 Elsa Súsanna Dalsgaard, sang- kvinna: Her á landi torir fáur at taka avleiðingarnar av sínum evnum og útbúgva seg innan list Mynd: Kalmar - Eg kundi hugsað mær at sett upp ein sangleik í Føroyum - eitt nú á Studentaskúlanum í Hoy- dølum. Fyrr var sjónleik- ur á skúlanum á hverjum ári - nú er einki. Kemst hetta av, at so nógv er av slíkum á Kvelidskúl- anum? - I Danmark eru sang- og sjónleikir vanligur táttur á skúlunum. Vit áttu at roynt meir av slíkum í Førovum. Góð kór hava vit - og mangan ganga sjónleikararnir aft- ur í kórum. - Okkum nýtist ikki at skriva nýtt tilfar beinan- veg. Nógv gamalt tilfar er: Rock-operur, suður- amerikanskir sangleikir, Duke Ellington-sangleik- ir - nógv úlfar til ung- fólk. í Føroyum er "Jesus og Makedonarin" einasta roynd í so máta, sigur Elsa Súsanna Dalsgaard, sangkvinna úr Hoyvík. Hon hevur konsertir næsta vikuskifti - leygar- dagin 25. aug. í Nólsoyar kirkju, og sunnudagin 26. aug. í Havnar kirkju. Á konsertunum spælir Odd- vør Johansen orgul og Jó- annes Dalsgaard trompet. Kom inn á diplom Esla Súsanna hevur gingið á Nordjysk Musikkonser- vatorium síðani á heysti 1989. Hon lesur til mus- ikklærara, og høvudsevni hennara er sangur. Hon kom eisini inn å diplom- linjuna (sum solistur), men valdi at útbúgva seg til musikklærara. Sum tilval hevur hon musikkdramatiska impro- visatión. - Hettar er vanligur dramatikkur og hevur ikki beinleiðis samband við tónleik. Vit læra at føra okkum fram á palli, improvisera og leggja ødrum lag á. - Alt hettar er umráð- andi at duga, skalt tú t.d. skipa fyri eini musical á onkrum studentaskúla. Eg kundi hugsað mær at roynt tað Hoydølum, sigur Elsa Súsanna. Las fyrst danskt Elsa Súsanna Dalsgaard tók samfelag smálisligt Hoydølum 1982. Las danskt i Oden- se frå 1983 til 1985 og gekk til sang hjå Olavi Jøkladal veturin 1985-86. Veturin 1986-87 gekk hon á tónleikarháskúla í Toneheim í Noregi. Hesin skúlin hevur ul fyrimyndar, men und- irvist verður bara í tón- leiki. Hesin skúlin er ein- asti av sínum slag í Nor- é og flestallir næm- ingarnir brúka hann sum pfjøl til Konservator- progv Í 3 Q 2 vo p 0 kk == Elsa Súsanna Dalsgaard, sangkvinna úr Hoyvík: Vit áttu at farið Nr. 149 — 17. august 1991 undir onkran sanglelk Elsa Súsanna Dalsgaard hevur tvær kirkjukon- sertir næsta vikuskifti. Leygardagin syngur hon i Nólsoyar kirkju, og sunnudagin í Havnar kirkju. Hon syngur verk eftir C Franck, G F Høndel, F Mendelssohn, M Reger, Erling D Bjerno, Knút Ol- sen og Paula i Sandagerði. ella operu fyri alt tað. Vit hava bæði sangarar, tónleikarar - og sjónleikarar her á landi til tað. Hví royna vit ikki meir av slíkum sum í lótuni gongur iið, greiðir Elsa Súsanna frá. Hon las rytmiskan tón- leik á Aalborg Universi- tetscenter frá 1987 til 1989, og síðani hevur hon gingið á Nordjysk Mus- ikkonservatorium í Aal- borg. Altíð sungið i kóri - Eg havi sungið í yms- um føroyskum kórum síðani 6 ára aldur. Sang fyrst í gentukóri hjá Ól- avi Hátún og sang síðani í Havnarkórinum, Krist- iliga Sangkórinum, "Lítla kóri" hjá Olavi Hátún, Studentaskúlakórinum og Rytmiska kórinum í Hoydølum. Nú syngi eg við í ymsum kórum - Ól- avsdkukórinum o.g. - tå ið eg eri her á landi, sigur Í løtuni er hon kór- sangari í Ansgars-kirkj- uni í Aalborg og syngur nógv solo í teirri kirkj- uni. Organisturin har eit- ur Erling D. Bjerno, og er hann slóðbrótari fyri nýggjum kirkjuténleiki i Danmark. Hann skrivar nógvan tónleik fyri solo, orgul, blásarar, oratoriir 0.2. - Okkum manglar før- oyskt tilfar fyri solorødd og eitt nå klaver. Oftast hava vit bara kórsatsir, sum so verða spældir á klaveri. Tað er ikki so á- hugavert at lurta eftir. - Eisini er mesta før- oyska tilfarid fyri solo- rødd skrivað fyri gentu- kór - ungar genturøddir. Hettar riggar ikki til eldri og kraftmiklari røddir. Ein rødd, id er útbúgvin til klassiskan sang, hevur heilt annan klang enn ein genturødd - og í so máta er tørvur á føroyskum tilfari, sigur Elsa Susanna. Opera i Føroyum - Å Konservatoriinum hava vit å hvørjum åri operaprojekt - te. vit framføra eina operu. I år hava vit valt Biddaraop- eruna - "The Beggars O- pera". Sjálv miði eg ímóti op- erayrkinum - men tað er ikki bara sum at siga tað. - Einasta opera, ið víst er í Føroyum, er "Drot og Mark", sum limir úr Kongiliga Kapellinum í Keypmannahavn fram- førdu í Norðurlandahús- inum. Kunnu vit fram- føra operu á Konservator- inum, bert 14 fólk - so kunnu vit eisini gera tað her á landi. Vit hava jú symfoniorkestur. - Møguleiki er at framføra operu í Før- oyum - á hóskandi staði. Og vit hava sangarar til tað. Eingin sigur, at tú skalt hava fullmannað symfoniorkestur. Í onkr- um føri er klaver nóg il Tatta ra at Mikið. Hetta krevur. at vit fara í holt við at um- seta - men vit kundu eisini byrjað við operett- um o.t. gó ólar musikkskúla í Før- um, men okkum manglar okkurt at brúka hann til. Vit kundu framført operu t.d. ann- a0hvørt ár. Hetta krevur nógv fólk - sangarar, tónleikarar, fólk at seyma búnar og smíða pall - meir fólk enn til sjónleikir. Seint ígongd - Tað, at eg fór so seint undir at útbúgva meg innan tónleik, er bæði gott og ringt. - Longu, tá ið eg gekk í Hoydglum, ætlaði eg mær at søkja inn á Kon- servatoriið. Men vanlig hugsan í Føroyum tå var, at hettar var einki at liva av - at tú mátti læra okkurt annað, so tú fekst breyð í munnin. - Tað var ómetaliga keðiligt - tí í staðin fór eg í holt við nakað, sum mær slettis ikki dámdi, og sum eg ikki kundi hugsað mær at arbeitt við. At enda søkti eg so inn á Konservatoriið - og í Føroyum? spyr sangkvinnan Elsa Súsanna Dalsgaard, á Nordjysk Musikkonservatorium. Hon hevur tvær konsertir næsta vikuskifti. nú eri eg 120 % vís í, at hettar er tað rætta. Í so máta eri eg betur fyri enn tey 18 ára gomlu, sum kanska koma eftir, at tey hava valt skeivt - tá ið nøkur ár eru farin. Jante-lógin í Føroyum - Jante-légin er betur útviklað í Føroyum enn í Danmark. Tí hava vit so virkið amatørliv her á landi - eingin torir at taka avleiðingarnar av sínum evnum og útbúgva seg listarliga. Allarhelst hava vit sera nógv dugn- aligt listafólk, sum hev- ur annað yrki. - Jante-lógin virkar so- leiðis í Førovum, at tú sleppur at gera líkt og 6- líkt innan list - men tú sleppur ikki út um tað "loyvda" markið, sigur Elsa Súsanna Dalsgaard. Hon hevur konsertir næsta vikuskifti. ð Spæla ikki á hesum sinni Etlanin var, teir báðir Øssvr bæk (violin) og Jóhannes Andreasen (kla- ver) skuldu hava konsert- r ymsastaðni í landinum í næstu viku. Men av tí, at annar teirra er vorðin sjúkur verður tað ikki á hesum sinni, Sigur Norðurlanda- húsið frå i skrivi.